Bizi Takip Edin

Asya

Japonya Başbakanı Takaichi piyasaları harcama gündemi konusunda yatıştırmaya çalışıyor

Yayınlanma

Japonya Başbakanı Sanae Takaichi, hükümetinin maliye politikası konusunda finans piyasalarına güven vermeye çalışarak pazartesi günü ekonomik ve piyasa koşullarına “esnek” yanıt verme sözü verdi. Ancak genişlemeci harcama gündeminden geri adım atacağına dair çok az işaret verdi.

Takaichi’nin tonundaki bu değişim, Japonya’nın mali durumu konusunda piyasalarda artan endişeler ve yenin daha da zayıflamasına yol açabilecek reflasyonist mesajlardan kaçınması yönünde ABD’den gelen baskılarla karşı karşıya olduğu bir dönemde geldi. Ancak analistler, açıklamalarının politikada köklü bir değişikliğe işaret etmediğini belirtti.

Japonya Başbakanı Takaichi, olağanüstü Diet oturumunun açılışı dolayısıyla yaptığı konuşmada, hükümetin maliye politikasını ekonomik ve piyasa koşullarına göre “esnek ve hızlı” biçimde ayarlayacağını söyledi.

Tokyo’nun yıllık tahvil ihracı miktarını faiz oranları ve diğer piyasa koşullarını dikkate alarak belirleyeceğini söyleyen Takaichi, hükümetinin “geleneksel politika önlemleri yoluyla hükümete yönelik piyasa güvenini inşa edeceğini” de sözlerine ekledi.

Bu açıklamalar uzmanlara göre, Takaichi’nin enflasyonun yol açtığı hayat pahalılığını hafifletmeyi amaçlayan genişlemeci ekonomik gündemine bağlılığı ile yen ve Japonya’nın zaten zorlanmış durumdaki kamu maliyesine ilişkin artan kaygılar arasında denge kurma çabasını yansıtıyor.

Takaichi, kendi politika sloganı olan “sorumlu proaktif maliye politikası”na atıfta bulunarak, “mali sürdürülebilirlik, elbette sorumlu proaktif maliye politikasının ön koşuludur” dedi ve bu yaklaşımın gerekli harcama reformları ve finansman sağlanmasına yönelik önlemlerle birlikte yürütüleceğini söyledi.

Politika konuşmasından önce Takaichi, pazar günü Okinawa’da bir Japon kadını soymak ve öldürmek şüphesiyle bir ABD deniz piyadesinin gözaltına alınmasına değindi. Olayın ardından Japonya, ABD nezdinde resmi protestoda bulunmuştu.

Takaichi, “Böylesine son derece vahşi ve zalimce bir olayın meydana gelmesi son derece üzücüdür” dedi.

Pazar günü açıklanan ifadesini yineleyen Takaichi, “Japonya hükümeti ABD tarafını güçlü biçimde protesto ediyor ve soruşturmayla azami düzeyde işbirliği yapılmasını güçlü biçimde talep ediyor” dedi. Ayrıca disiplinin sıkılaştırılması ve benzer bir olayın tekrar yaşanmaması için kapsamlı önlemler alınması çağrısında bulundu.

Gözaltı, Takaichi’nin muhafazakâr hükümeti açısından siyasi olarak hassas bir döneme denk geliyor. Geçen ay, iktidar partisinin desteklediği bir aday Okinawa valilik seçimini kazanarak, eyaletteki yoğun ABD askeri üs varlığına karşı çıkan valilerin 12 yıllık yönetimine son verdi.

Okinawa, Japonya’da konuşlu yaklaşık 18 bin ABD deniz piyadesinin büyük bölümüne ev sahipliği yapıyor. Adalar, İkinci Dünya Savaşı’nın ardından yaklaşık 30 yıl boyunca ABD yönetiminde kaldıktan sonra 1972’de Japonya’nın kontrolüne iade edildi.

Japonya Başbakanı, genişlemeci harcama gündemi kapsamında büyümeyi desteklemek ve hayat pahalılığı baskısını hafifletmek amacıyla 2040’a kadar kamu ve özel sektörden toplam 370 trilyon yenlik (2,3 trilyon dolar) yatırım yapılmasını savunuyor. Ayrıca gıda üzerindeki tüketim vergisinin geçici olarak düşürülmesini istiyor.

Takaichi’nin ekonomi politikasını destekleyenler, stratejik yatırıma yapılan vurgunun kısa vadede talebi canlandıracağını, zaman içinde ise ekonominin üretim kapasitesini genişleterek Japonya’nın potansiyel büyümesini artıracağını savunuyor.

Ancak yatırımcılar, ilave mali teşviklerin enflasyonist baskıları artırabileceği ve Japonya’nın mali durumunu daha da zayıflatabileceği konusunda giderek daha fazla endişe duyuyor.

Bu kaygılar tahvil piyasasına da yansıdı. Eylül sonlarında, gösterge niteliğindeki 10 yıllık Japon devlet tahvilinin getirisi, ABD’nin İran’la savaşıyla bağlantılı olarak yükselen petrol fiyatlarının tetiklediği enflasyon endişeleriyle satışların hızlanması sonucu yüzde 3,115’e çıkarak 30 yılın zirvesine ulaştı. Tahvil fiyatları genel olarak getirilerle ters yönde hareket ediyor.

Takaichi ayrıca yen konusunda Washington’ın baskısıyla da karşı karşıya. ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, para biriminin süregelen zayıflığı konusunda defalarca endişelerini dile getirerek Tokyo’ya, yeni zayıf tutabilecek reflasyonist mesajlardan kaçınması çağrısında bulundu.

Bessent geçen ay yene karşı pozisyon alan döviz yatırımcılarına meydan okuyarak, kumarhane benzetmesiyle “Artık kasa benim” dedi.

Maliye Bakanı Satsuki Katayama ise geçen hafta Nikkei’ye yaptığı açıklamada, hükümet içinde Japonya’nın reflasyonist politikasının sona erdiği konusunda görüş birliği bulunduğunu söyleyerek Bessent’in açıklamalarını yineledi.

Nomura Research Institute’un baş ekonomisti Takahide Kiuchi ise Takaichi’nin konuşmasının basına geniş biçimde yansıyan taslağını değerlendirdiği analizinde, başbakanın açıklamalarının maliye politikasında köklü bir değişiklik anlamına gelmediğini ve tek başına piyasa kaygılarını gidermesinin muhtemel olmadığını söyledi.

Nikkei Asia’ya konuşan Kiuchi, konuşmanın “piyasaları yatıştırmayı ve piyasa güvenini korumayı amaçlayan ifadelerle dolu” olduğunu belirtirken, “Bu, politikanın gerçekten de finans piyasaları gözetilerek ayarlanacağı anlamına gelmez” dedi.

Kiuchi, genişlemeci maliye ve para politikalarının sürmesinin yen ve Japon devlet tahvili fiyatları üzerinde ilave aşağı yönlü baskı yaratabileceği, enflasyonu daha da artırabileceği ve uzun vadeli faizleri yukarı çekebileceği uyarısında bulundu. Bunun da ekonomi üzerinde olumsuz sonuçlar doğurabileceğini belirtti.

Japonya Merkez Bankası faizleri 1995’ten bu yana en yüksek seviyeye çıkardı, yen değer kaybetti

Asya

Japonya, petrol stoklarını yönetmek için “Asya IEA’sı” önerdi

Yayınlanma

Japonya, stratejik petrol rezervlerini yönetmek ve bölgeyi savaş veya iklim değişikliğinden kaynaklanan enerji şoklarına karşı korumak amacıyla Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) “Asya versiyonunun” kurulmasını önerdi.

Başbakan Sanae Takaiçi salı günü, 1973 petrol piyasası şokuna yanıt olarak kurulan ve merkezi Paris’te bulunan kuruluşa benzer bir şekilde, acil durum stoklarından yapılacak dağıtımları denetleyecek bölgesel bir görev gücünün oluşturulmasını önerdi.

Takaiçi, Çin’in Kuşak ve Yol Girişimi’nin (KYG) Japon versiyonu olan Asya Sıfır Emisyon Topluluğu’nun (AZEC) Filipinler’de düzenlenen toplantısında, “Asya Petrol Güvenliği Görev Gücü” olarak adlandırılacak bu yeni yapıyı “IEA’nın Asya versiyonuna eşdeğer” olarak gördüklerini belirtti.

Ayrıca, Japonya’daki atıl petrol tanklarının Asya’nın geri kalanı için ham petrol stoklarını depolamak üzere kullanılmasını öngören paralel bir plan da önerdi.

IEA, Japon hükümetine bölgesel bir sistem için bir çerçeve konusunda danışmanlık yapıyor ve Tokyo’da yeni bir ofis açmayı planlıyor.

Bu öneriler, petrol şokundan özellikle ağır bir darbe alan Güneydoğu Asya genelinde petrol stoklarını artırmayı amaçlıyor.

Japonya, Şubat ayında ABD ve İsrail’in İran’a saldırısından önce 250 günlük petrol tüketimine denk gelen bir stok bulunduruyordu. 

Fakat petrol türevli nafta ve plastikler konusunda Güneydoğu Asya’ya bağımlı olması, Japon üreticilerin renkli mürekkepten cerrahi eldivenlere kadar çeşitli ürünlerde kıtlıkla karşı karşıya kalmasına neden oldu.

Takaiçi, Orta Doğulu petrol şirketlerinin tedarikte önemli bir rol oynayacağına işaret ederek, planın Körfez ülkelerinin küresel pazarlara erişim için Hürmüz Boğazı’na olan bağımlılığını azaltarak “bu ülkelerin iktisadi ve enerji direncini artırmayı” amaçladığını söyledi.

Danışmanlık şirketi Energy Aspects’in kurucu ortağı Amrita Sen, “Bu, Orta Doğu için varoluşsal bir mesele. Tüketicilerinin bulunduğu yerlerde depolama alanlarına sahip olmaları gerekiyor. Bu [kesintinin] bir daha yaşanmamasını sağlamak istiyorlar,” dedi.

Japonya, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Kuveyt ile halihazırda ortak stoklama anlaşmalarına sahip.

Bu anlaşmalar kapsamında, acil durumlarda öncelikli erişim hakkı karşılığında petrol depolama tankları kiralanıyor.

Takaiçi, Japonya’nın fazla depolama kapasitesinin, Filipinler’in ısrarla savunduğu ortak bir Güneydoğu Asya stokunu destekleyebileceğini ve bunun Manila’ya altyapı inşa etme maliyetinden tasarruf sağlayacağını belirtti.

Neredeyse tüm petrol ihtiyacını Orta Doğu’dan temin eden Filipinler’deki yetkililer, Singapur, Endonezya ve Malezya’nın bu öneri kapsamında petrol stoklarını sürdürmeyi kabul ettiğini ve BAE’nin de katılım konusunda ilgi gösterdiğini söylüyor.

Filipinler Cumhurbaşkanı Ferdinand Marcos Jr salı günü yaptığı açıklamada, Manila’nın stratejik petrol rezervlerini oluşturmakta olduğunu, “fakat stoklamanın yeterli olmadığını” belirtti.

Manila’da düzenlenen Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği (ASEAN) liderler zirvesinin yan etkinliği olarak gerçekleştirilen AZEC toplantısında, “Sürdürülebilir ve kalıcı enerji güvenliği, petrol tüketen ve üreten ülkelerin uyumlu bir şekilde hareket etmesini gerektirir,” dedi.

Japonya Ekonomi Bakanlığı tarafından kurulan ve Cakarta merkezli bir düşünce kuruluşu olan ASEAN ve Doğu Asya Ekonomik Araştırma Enstitüsü’nün yaptığı bir araştırmaya göre, Güneydoğu Asya’nın elindeki petrol stoklarının 30 günlük tüketime denk geldiği tahmin ediliyor; oysa IEA, 90 günlük net ithalat miktarına eşdeğer bir stok tutulmasını tavsiye ediyor.

Enstitü, ASEAN’ın 11 üye ülkesinde 60 günlük ek stok biriktirmenin yıllık maliyetinin yaklaşık 2,2 milyar dolar olacağını tahmin etti ve ulusal stoklar, ithalatçı-ihracatçı ortak stokları ile “biletleme” sistemi aracılığıyla yönetilen uluslararası depolamadan oluşan karma bir sistem önerdi.

Japonya ve Güney Kore, IEA’nın Asya’daki tek üyeleri. IEA, 90 günlük net ithalata eşdeğer rezervlere sahip olan ve rezerv verilerini paylaşmaya istekli olan OECD ülkelerine açık.

Okumaya Devam Et

Asya

Moğolistan Cumhurbaşkanı Khurelsukh yolsuzluk iddiaları sonrası istifa etti

Yayınlanma

Moğolistan Cumhurbaşkanı Ukhnaagiin Khurelsukh, bir demiryolu ihalesinden maddi çıkar sağladığı iddialarının ardından istifa ettiğini duyurdu. Tavan Tolgoi ile Gashuunsukhait arasındaki hattın gizli ihalesinde siyasetçilerin 110 milyon dolar rüşvet aldığı öne sürülürken, soruşturmada 286 milyar tugriklik avans transferi tespit edildi.

Moğolistan Cumhurbaşkanı Ukhnaagiin Khurelsukh, devlet demiryolu projesinden maddi çıkar sağladığı yönündeki iddiaların ardından istifa ettiğini açıkladı.

Associated Press haber ajansının aktardığına göre Khurelsukh, yürütülen soruşturmada işbirliği yapacağını belirtti.

İddialar, Tavan Tolgoi ile Gashuunsukhait arasındaki demiryolu hattının inşası için düzenlenen ve gizlilik kararı alınan ihaleye dayanıyor.

Mongolia Daily gazetesinin haberine göre Bodi Group şirketinin kazandığı ihalede siyasetçilerin toplam 110 milyon dolar rüşvet aldığı öne sürülüyor.

Muhalefet mecliste araştırma komisyonu istedi

Parlamentodaki muhalefet partileri, soruşturmanın yürütülebilmesi için 16 Kasım’da Cumhurbaşkanı ve iddialarda adı geçen diğer yetkililerin istifasını talep etmişti.

Demokratik Parti milletvekilleri, konunun incelenmesi amacıyla geçici bir meclis araştırma komisyonu kurulmasını önerdi.

42 milletvekilinin desteklediği girişimde, Moğolistan Ulusal Güvenlik Konseyi’nin 2019 yılından bu yana yayımladığı tüm tavsiyelerin gizliliğinin kaldırılması da istendi.

Söz konusu talebin 19 ve 20 Kasım’da yapılacak meclis genel kurul oturumlarında ele alınması planlanıyor.

Eski belediye başkanı Cumhurbaşkanını suçlamıştı

Habere göre eski Ulan Batur Belediye Başkanı Khishgeegiin Nyambaatar, birkaç gün önce katıldığı bir yayında rüşvet alanlar arasında Cumhurbaşkanı Khurelsukh’un da yer aldığını öne sürmüştü.

Moğolistan yolsuzlukla mücadele kurumu, 110 milyon dolarlık nakit ödemeye dair herhangi bir kanıta rastlamadığını bildirdi.

Kurum yetkilileri, soruşturma kapsamında 286 milyar tugrik tutarında avans ödemesi transferlerinin tespit edildiğini açıkladı.

Başbakan Yardımcısı Nyamtaishiryn Nomtoibayar ise bu ödemelerin kömür alım anlaşmalarıyla ilgili olduğunu savundu.

Okumaya Devam Et

Asya

IEA: Çin’in güneş enerjisi tedarik zincirinin %90’undan fazlası zarar bildiriyor

Yayınlanma

Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) son raporuna göre, Çin’in önde gelen güneş enerjisi fotovoltaik (PV) üreticilerinin %90’ından fazlası net zarar bildiriyor.

IEA, Renewables 2026 (Yenilenebilirler 2026) başlıklı raporunda yenilenebilir enerji üretim tedarik zincirlerini ele alan bir bölümde, 2025 seviyelerine kıyasla şu anda %10-30 oranında artan güneş modülü fiyatlarının, Çin güneş enerjisi üretim sektöründe kârlılığı yeniden tesis etmek için yeterli olmadığını savunuyor.

Rapora göre, Çin’in önde gelen güneş enerjisi üreticileri ve polisilikon üreticilerinin kümülatif net zararı, 2024’teki yaklaşık 4,4 milyar dolardan geçen yıl neredeyse 5,5 milyar dolara yükseldi.

Ayrıca 2024’ten bu yana 70’in üzerinde şirket iflas veya tasfiye başvurusunda bulundu.

Raporda bunun yanı sıra, 2026’nın ilk üç çeyreği boyunca net kâr marjlarının negatif seyretmesine rağmen, zararların istikrar kazanmaya başladığına dair işaretler olduğu belirtiliyor.

Raporda, “Son çeyreklerde, analiz edilen şirketlerin ortadaki %50’si -%5 ile -%15 arasında net kâr marjı bildirdi; bu aralık, 2024’te kaydedilen %0 ile -%30 arasındaki aralıktan daha dar,” denilirken, iyileşmelerin enerji depolama sistemi entegrasyonu gibi daha yüksek marjlı iş segmentlerine çeşitlendirme yapan şirketlerde yoğunlaştığı da ekleniyor.

Devam eden konsolidasyona rağmen, IEA raporu, güneş enerjisi tedarik zincirlerinin 2031 yılına kadar, özellikle polisilikon ve levha (wafer) üretiminde, Çin’de yüksek düzeyde yoğunlaşmaya devam edeceğini öngörüyor.

Ajans, konsolidasyon aşamasının bilançoları daha sağlam, üretim kapasitesi daha kaliteli ve teknoloji portföyleri daha rekabetçi olan üreticilerin lehine işleyeceğini ve bunun da daha zayıf üreticilerin piyasadan çekilmesini veya devralınmasını hızlandıracağını öngörüyor.

Rapor, konsolidasyonun etkisinin tedarik zinciri genelinde farklılık göstereceğini ve Çin’deki fazla üretim kapasitesinin çoğunluğunu şu anda oluşturan hammadde tedarik aşamalarının daha fazla uyum sağlaması gerekeceğini öngörüyor.

Rapora göre, Çin dışında, belirli güneş enerjisi üreticileri, devam eden küresel üretim kapasitesi fazlasına rağmen kârlı kalmayı başarıyor.

IEA, bu üreticiler için medyan net kâr marjlarının 2023 yılından bu yana genel olarak %10-15 aralığında istikrarlı kaldığını ve kârlılıklarının temelinde teknolojik farklılaşma, yerelleştirme stratejileri ve korunan pazarlara erişimin yattığını açıklıyor.

Raporda ayrıca, Çin dışında, özellikle Hindistan’da güneş enerjisi üretim merkezlerinin ortaya çıktığına dikkat çekiliyor.

IEA, bu merkezlerin öncelikle hücre ve modüllere odaklandığını belirtiyor çünkü bu segmentler, üretim sürecinin baş aşamalarında daha az polisilikon ve levha üretimi gerektiriyor.

Raporda şunlar yazıyor:

“Ticaret engelleri ve sanayi politikaları da yeni üretim kapasitelerinin yerleştirilmesini giderek daha fazla etkiliyor. Fakat mevcut düşük fiyat ortamında, yeni üreticilerin hedef pazarlarında teknolojik farklılaşma, politika desteği, yerel içerik avantajları veya güçlü iç talep gibi net rekabet avantajlarına ihtiyacı var.”

IEA’nın tahminlerine göre, mevcut iflas hızının devam ettiği ve önemli yeni yatırımların yapılmadığı bir senaryoda, küresel polisilikon üretim kapasitesi 2031 yılına kadar %45’e varan oranda daralabilir.

Piyasa koşulları iyileşir ve yatırım faaliyetleri yeniden başlarsa, bu azalma yaklaşık %15 ile sınırlı kalabilir.

Levha üretiminde de önümüzdeki yıllarda bir konsolidasyon yaşanması bekleniyor; piyasa koşullarına bağlı olarak 2031 yılına kadar kapasitenin tahmini %10-35 oranında azalacağı öngörülüyor.

Güneş pili ve modül üretim kapasitesinin ise %5-15 oranında düşeceği tahmin ediliyor.

IEA’nın raporunda ayrıca, güneş enerjisi üretim şirketlerinin giderek komşu büyüme pazarlarına, özellikle de batarya depolama sektörüne yönelme eğiliminin devam ettiği belirtiliyor.

Raporda, bu değişimin potansiyel olarak daha yüksek kâr marjlarına sahip, daha hızlı büyüyen bir segmente erişim imkânı sunduğu belirtilse de, “genişlemenin talebi yeniden aşması durumunda güneş enerjisi sektöründeki kapasite fazlası dinamiklerinin batarya tedarik zincirine aktarılma riski” olduğu konusunda da uyarıda bulunuluyor.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English