Asya
Maldivler Devlet Başkanı Çin ziyaretinde ‘daha fazla turist’ talep etti

Maldivler’in yeni Devlet Başkanı Muhammed Muizzu çarşamba günü Pekin’de Çinli mevkidaşı Xi Jinping ile bir araya gelerek Hindistan ile ilişkilerin bozulduğu bir ortamda daha fazla yatırım ve turist arayışına girdi.
Xi, 2014 yılında Maldivler’in başkenti Male’ye yaptığı ziyaretten bu yana iki ülkenin Kuşak ve Yol Girişimi kapsamındaki işbirliğini selamladı. Devlet televizyonu CCTV tarafından yayınlanan zirve sırasında Xi, “Yeni koşullar altında, Çin-Maldivler ilişkileri geçmiş başarıların üzerine yenilerini inşa etmek ve ilerlemek için tarihi bir fırsatla karşı karşıyadır” dedi.
Muizzu’nun geleneksel ilk durağı olan Hindistan’dan önce Çin’e yaptığı gezi, Maldivler’in stratejik bir konuma sahip Hint Okyanusu takımadalarında nüfuz sahibi olmak isteyen Yeni Delhi’den uzaklaşıp Pekin’e yöneldiğinin bir işareti olarak görülüyor.
Tur, Maldivli bakanların Hindistan Başbakanı Narendra Modi hakkındaki aşağılayıcı sözleri üzerine Hindistan ile büyük bir diplomatik tartışmanın patlak verdiği bir döneme denk geldi.
Salı günü Fuzhou’da düzenlenen bir iş forumunda Muizzu, turizm ürünlerini çeşitlendirme ve yeni deneyimler sunma sözü vererek Çin’den daha fazla turist göndermesini istedi.
Muizzu, “Çin, Kovid öncesi 1 numaralı pazarımızdı ve benim isteğim Çin’in bu konumu yeniden kazanması için çabalarımızı yoğunlaştırmamızdır” dedi.
Hindistan’la turizm gerginliği
Maldiv istatistiklerine göre geçen yıl en çok turist gönderen ülke Hindistan’dı. Ancak Muizzu pazartesiden cumaya kadar sürecek olan Çin turuna başlarken, küçük ada Güney Asya komşusuyla olan bağları hızla yıpranıyor gibi görünüyordu.
Tartışma, Modi’nin X’te Hindistan’ın güney eyaleti Kerala kıyılarındaki Lakshadweep adalarında turizmi teşvik eden bir dizi paylaşım yapmasının ardından patlak verdi. Modi, Lakshadweep’in sakin plajları ve başbakanın yürüyüş yaptığı, bir koltukta dinlendiği ve şnorkelle yüzdüğü resimlerle gösterilen bu paylaşımların hiçbirinde Maldivler’e atıfta bulunmadı.
Bazı Maldivli bakanlar Modi’nin paylaşımlarını turistleri ülkelerinden uzaklaştırmaya yönelik bir girişim olarak değerlendirdi. Bu bakanlar arasında gençliğin güçlendirilmesinden sorumlu bakan yardımcısı Mariyam Shiuna da vardı ve Modi’yi “palyaço” ve “İsrail’in kuklası” olarak nitelendiren bir paylaşım yaptı. X’teki gönderisini daha sonra silse de ekran görüntüleri yaygın bir şekilde paylaşıldı.
Hindistan’ın baskısı sonrası, Maldiv hükümeti paylaşımları yapan bakan yardımcılarını açığa aldığını bildirdi. Dışişleri Bakanlığı pazar günü yaptığı açıklamada “Bu görüşler kişiseldir ve Maldivler hükümetinin görüşlerini temsil etmemektedir” dedi.
Ancak bu açıklama Hintlerin öfkesini yatıştırmaya yetmedi.
“BoycottMaldives” etiketi hafta sonundan bu yana sosyal medyada trend olurken, Bollywood film yıldızları ve kriket oyuncuları bile bu etikete katılarak insanları Hindistan’ın adalarını ve plajlarını keşfetmeye çağırdı. Bazı kullanıcılar Maldivler’deki tatil köylerinin rezervasyon iptallerinin ekran görüntülerini paylaştı.
Maldivler Turizm Bakanlığı’nın internet sitesine göre Hindistan 2023 yılında 209.198 kişi ile en çok ziyaretçi çeken pazar oldu. Bu rakam ikinci sıradaki Rusya’nın hemen önünde yer alarak %11,1’lik bir paya sahip olurken, onu %10 ile Çin takip etti.
Hindistan’ın en büyük seyahat platformlarından biri olan Ease My Trip, “ulusumuzla dayanışma içinde” Maldivler’e tüm uçuş rezervasyonlarını askıya aldığını duyurdu. Ayrı bir açıklama yapan Tüm Hindistan Tüccarlar Konfederasyonu, ülke çapındaki ihracatçı ve tüccarları ada devletiyle “iş yapmaktan kaçınmaya” çağırdı. Kuruluş Hindistan genelinde yaklaşık 80 milyon tüccarı temsil ediyor.
Hasar kontrolü yapan Maldivler Turizm Endüstrisi Birliği, Modi’ye ve Hindistan halkına yönelik “aşağılayıcı yorumları” şiddetle kınadı.
‘Çin en yakın ortağımız’
Hindistan Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Randhir Jaiswal ise, Muizzu’nun Türkiye’den sonra cumhurbaşkanı olarak ikinci yurtdışı destinasyonu olarak Hindistan’ı değil Çin’i seçmesiyle ilgili bir soruya geçen hafta gazetecilere verdiği yanıtta “nereye gideceklerine ve uluslararası ilişkilerini nasıl yürüteceklerine karar vermenin Maldiv hükümetine bağlı olduğunu” söyledi.
Tercihi konusunda çok az soru işareti bırakan Muizzu ise, iş forumunda Çin’in Maldivler’in “kalkınmadaki en yakın ortağı” olduğunu söyledi.
Çin ve Maldivler 2017 yılında bir serbest ticaret anlaşması imzaladı ancak anlaşma henüz onaylanmadı. Muizzu forumda yaptığı konuşmada hükümetinin anlaşmayı hızla uygulamaya kararlı olduğunu söyledi.
Ayrıca kentsel gelişim için denizden 10 milyon metrekare alanın ıslah edilmesi gibi yeni projeler de sundu.
Bazı uzmanlar ise, Muizzu Çin’i tercih etse bile, Hindistan’la tamamen bozuşmayacağı görüşünde.
Asya
Starbucks, Çin’in Sincan bölgesinde ilk şubesini açtı

ABD’li kahve zinciri devi Starbucks, salı günü Çin’in kuzeybatısındaki Sincan Uygur Özerk Bölgesi’nde iki mağaza açarak, bu bölgeye ilk kez giriş yaptı ve ABD’den sonra ikinci en büyük pazarı olan Çin’deki en son genişleme hamlesini gerçekleştirdi.
Mağazalar, bölge başkenti Urumçi’de yer alıyor; bunlardan biri simgesel Büyük Çarşı’da, diğeri ise Urumçi Tianshan Uluslararası Havalimanı’nda bulunuyor.
Büyük Çarşı’daki amiral mağaza, bölgenin geleneksel silüetlerinden esinlenen kendine özgü bir tasarıma sahip olup, iç mekanlarında Atlas ipeği ve etnik müzik aletleri gibi Sincan unsurları yer alıyor. Her iki mağaza da yerel esintili menüler ve süt kabuğu aromalı tuzlu süt çayı gibi özel içecekler sunuyor.
Starbucks Çin CEO’su Molly Liu yazılı bir açıklamada, “Sincan’a girmek, sadece mağaza ağımızın daha da genişlemesini sağlamakla kalmıyor, aynı zamanda bu canlı pazarla derin bir bağ kurmamızı ve oradaki müşterilerimizle samimi, kalıcı ilişkiler kurmamızı da sağlıyor,” dedi
Bölgesel Piyasa Düzenleme İdaresi yetkilisi Zhang Yu, Sincan’ın kentsel ticari canlılığın ve tüketici çekiciliğinin bir göstergesi olan “ilk mağaza ekonomisini”, iç talebi ve tüketimi artırmak için kilit bir araç haline getirdiğini belirtti.
Xinhua’ya konuşan Zhang, Sincan’ın ilk mağazalara yönelik destek politikalarını iyileştirmeye, onay süreçlerinin verimliliğini artırmaya ve iş ortamını optimize etmeye devam edeceğini de sözlerine ekledi.
Bu açılışlar, Starbucks’ın Çin’deki perakende faaliyetlerini yürütmek üzere Çinli risk sermayesi şirketi Boyu Capital ile kurduğu ortaklığın ardından gerçekleşti. Geçen yıl Kasım ayında imzalanan anlaşmaya göre, Boyu ve Starbucks bir ortak girişim kuracak; Boyu, Starbucks’ın Çin’deki perakende faaliyetlerinde yüzde 60’a kadar hisseye sahip olacak, Starbucks ise ortak girişimdeki kalan yüzde 40 hisseyi elinde tutacak ve Starbucks markasının sahibi olmaya devam ederek marka ile fikri mülkiyet haklarını yeni kuruluşa lisanslayacak.
Bu son genişleme, Starbucks’ın Kuzey Amerika işini yeniden yapılandırdığı bir dönemde gerçekleşiyor; şirket geçen hafta, bölgedeki performans göstermeyen 250 kahve dükkanını kapatma planlarını açıklamıştı.
Starbucks, Ocak 1999’da Pekin’de ilk mağazasını açarak Çin anakarasına giriş yaptı. Kahve kültürü kök salıp popülerlik kazandıkça, zincir Çin genelinde varlığını istikrarlı bir şekilde genişletti. 2026 mali yılı verilerine göre, 27 Eylül 2026 itibarıyla Starbucks, Çin anakarasında 8.342 mağaza işletiyordu; bu rakam, 2025 mali yılı sonuna kıyasla 331 artışa tekabül ediyor.
Çin anakarası, şu anda Starbucks’ın ABD’den sonra en büyük ikinci pazarı konumunda; şirketin 2026 mali yılı üçüncü çeyrek sonuçlarına göre, 28 Haziran 2026 itibarıyla ABD’de 16.933 mağaza işletmektedir.
Şirketin uzun süredir devam eden genişlemesi, yabancı markaların Çin’in büyüyen tüketici pazarında nasıl fırsatlar aradığını yansıtmaktadır.
Piyasa Düzenleme Devlet İdaresi, Çin’de 2026 yılının ilk yarısında 35.000 yeni yabancı sermayeli işletmenin kurulduğunu ve bu sayının bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 7 arttığını açıkladı. Ticaret Bakanlığı’nın ayrı verilerine göre, 2026 yılının ilk yarısında yaklaşık 4.800 yabancı sermayeli işletme Çin’deki yatırımlarını artırdı.
Asya
Güney Kore’den Ukrayna’ya Kuzey Koreli esirler için özür ültimatomu

Güney Kore Devlet Başkanı Lee Jae-myung, iki Kuzey Koreli savaş esirinin Seul’e nakledildiğini açıklayan Ukrayna’nın gizlilik anlaşmasını ihlal ettiğini belirterek Kiev yönetimini resmi özür dilemeye çağırdı. Ukrayna tarafının anlaşmayı inkar ettiğini belirten Lee, olguların kabul edilmemesi halinde karşı adımlar atılacağını duyurdu.
Güney Kore Devlet Başkanı Lee Jae-myung, Ukrayna’nın iki Kuzey Koreli savaş esirinin Seul’e teslim edildiğini kamuoyuna duyurarak gizlilik mutabakatını ihlal ettiğini belirtti.
Lee, Kiev yönetiminin olguları kabul etmemesi ve kamuoyu önünde özür dilememesi halinde ülkesinin karşı adımlar atacağını açıkladı.
X hesabı üzerinden açıklamada bulunan Lee, esirlerin iadesi sürecinde Ukrayna tarafının gizlilik talep ettiğini, Seul’ün de bilgilerin açıklanmaması yönünde anlaşmaya vardığını kaydetti. Lee, Ukrayna’nın bu mutabakatı tek taraflı olarak bozduğunu ifade etti.
“Ukrayna bizi yalancı durumuna düşürdü”
Gelişmeler karşısında nezaket çerçevesinde üzüntülerini ilettiklerini belirten Güney Kore Devlet Başkanı, Ukrayna tarafının varılan mutabakatı inkar ederek kendisini yalancı durumuna düşürdüğünü savundu.
Lee, Seul’ün anlaşmanın kabul edilmesini ve özür dilenmesini istemesi üzerine Kiev’in Kuzey ve Güney Kore arasında kaçınılmaz bir çatışma senaryosundan söz ettiğini ve “Kore Yarımadası’nda savaşı kışkırtmaya çalıştığını” öne sürdü.
Lee, açıklamasında “Ukrayna’nın eylemlerinden ciddi üzüntü duyuyoruz. Olguları kabul etmeyi ve kamuoyu önünde özür dilemeyi reddetmeyi sürdürürlerse yeni adımlar atacağız. Bu, Kore Cumhuriyeti vatandaşlarının ve devletinin onur meselesidir, görmezden gelemeyiz” ifadelerini kullandı.
<북한포로 송환 관련, 우크라이나측이 비공개 요구를 해 비공개를 합의했는데 일방적으로 공개했고,
대한민국 대통령이 최대한 예의를 갖춰 아쉽다고 했더니 합의사실 없다고 상대국 국가원수를 거짓말쟁이로 만들고,
합의사실을 인정하고 사과하라고 했더니 도리어 남북간 군사충돌 임박 운운하며…— 이재명 (@Jaemyung_Lee) October 2, 2026
Zelenskiy esir teslimini BM kürsüsünden duyurdu
Tartışma, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’nin 23 Eylül’de Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda yaptığı konuşmayla başladı. Zelenskiy, Ukrayna’nın iki Kuzey Koreli askeri esiri Güney Kore’ye teslim ettiğini açıkladı. Lee Jae-myung bu açıklamaya sosyal medya üzerinden tepki göstererek, Ukrayna’yı gizlilik anlaşmasını çiğnemekle suçlamış ve durumu “utanç verici” olarak nitelendirmişti.
Buna karşılık Ukrayna Devlet Başkanlığı Danışmanı Dmitro Litvin, Seul ile Kiev arasında esir takasına ya da teslimine ilişkin herhangi bir gizlilik anlaşması bulunmadığını ileri sürdü. Reuters’ın aktardığına göre, bu açıklamanın ardından Güney Kore Dışişleri Bakanlığı 28 Eylül’de Ukrayna’nın Maslahatgüzarı Andriy Veşkin’i bakanlığa çağırarak diplomatik protesto iletti.
Moskova esir transferine ilişkin bilgisinin olmadığını belirtti
Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Kuzey Koreli savaş esirlerinin teslimine dair ellerinde bir bilgi olmadığını açıkladı. Esir konusunun Rusya Savunma Bakanlığı ve istihbarat servislerinin yetkisinde olduğunu aktaran Peskov, istihbarat kanalları üzerinden temasların sürdüğünü kaydetti.
Rusya ile Kuzey Kore, Ukrayna ordusunun Ağustos 2024 başında sınır bölgelerine girdiği dönemde Kapsamlı Stratejik Ortaklık Anlaşması imzalamıştı. Kuzey Kore birlikleri Kursk bölgesindeki çatışmalarda yer alırken Rusya Genelkurmay Başkanlığı, bölge topraklarının 2025 ilkbaharında Ukrayna ordusundan tamamen temizlendiğini duyurmuştu.
Asya
Çin akaryakıt ihracatını durdurdu: Küresel pazarda tedarik daralıyor

Çin, eriyen iç stoklarını takviye etmek için ekim ayı rafine akaryakıt ihracatını askıya alarak küresel arz sıkıntısını büyüttü. Ülkedeki motorin ve gaz yağı açığı 20 milyon varile ulaşırken, yakıt fiyatları yüzde 70 tırmanan ABD acil rezervlerden 40 milyon varil ham petrol çıkarıyor.
Çin, eriyen yerel rezervlerini yeniden doldurabilmek amacıyla ekim ayı boyunca yapılması planlanan rafine akaryakıt ihracatını askıya aldı.
ABD’nin İran ile girdiği savaşın küresel enerji arzını sarstığı günlerde hayata geçen uygulama, dünya genelindeki yakıt tedarik açığını daha da derinleştirme riski taşıyor.
Yetkililer, ülkedeki bir haftalık ulusal tatilin başında büyük rafinerilere Hong Kong ve Makao hariç hiçbir dış pazara sevkiyat izni verilmeyeceğini bildirdi.
Reuters’a konuşan sektör kaynakları, 7 Ekim sonrasında yurt dışına yakıt çıkışına yeniden onay verilip verilmeyeceğinin rafinerilerin üretim hızına ve iç depolardaki doluluk oranına göre netleşeceğini aktardı.
Batı Asya’dan ham petrol akışının savaş nedeniyle kesintiye uğraması üzerine Pekin yönetimi ilk olarak mart ayında ihracata sınırlama getirmiş, temmuz ayında ise motorin, benzin ve jet yakıtı satışlarını aylık izin şartına bağlamıştı.
Oxford Enerji Araştırmaları Enstitüsü bünyesindeki Çin enerji araştırmaları biriminin yöneticisi Michal Meidan, hükümetin temel hedefinin iç pazardaki arzı güvenceye almak olduğunu vurgulayarak, “Uluslararası piyasalar ikinci planda kalıyor” değerlendirmesini yaptı.
İhracat vizesi için ticari rezervlerin savaş öncesindeki seviyelere ulaşması şart koşuluyor.
Enerji veri analitiği kuruluşu Kpler’in verilerine dikkat çeken analist Zameer Yusof, mevcut motorin ve gaz yağı envanterinin savaş öncesi döneme göre 20 milyon varil geride kaldığını, benzin açığının ise yaklaşık 9 milyon varil düzeyinde seyrettiğini kaydetti.
Pekin’in muslukları kapatması, Washington ile Avrupalı müttefikleri arasındaki enerji gerilimini de su yüzüne çıkardı.
Washington yönetimi, acil durum rezervlerini piyasaya sürmemeleri halinde Almanya ve Fransa’ya sağladığı motorin sevkiyatını durdurma uyarısı yaptı. Avrupalı bir yetkili, ABD’nin Avrupa Birliği’nden altı aylık süre zarfında 120 milyon varil motorini dolaşıma sokmasını talep ettiğini ifade etti.
Gelişmeleri değerlendiren ABD Enerji Bakanı Chris Wright, Batı Asya kaynaklı motorin kaybının telafi edilmeye çalışıldığını ancak Çin’den gelen ihracat kanalının da kapandığını kaydetti.
İran savaşının patlak vermesinden bu yana ABD iç pazarında motorin fiyatları yüzde 70, benzin fiyatları ise yüzde 50 civarında yükseldi.
Yaklaşan Kongre ara seçimleri öncesinde artan yakıt maliyetlerini dizginlemeye odaklanan Beyaz Saray, kendi acil durum kaynaklarını devreye sokuyor.
ABD Enerji Bakanlığı, enerji firmalarına ödünç verilmek üzere Stratejik Petrol Rezervinden 40 milyon varil ham petrolün daha kullanıma açılacağını duyurdu.
Daha önce 1982’den bu yana en düşük düzeyine gerileyen ABD rezervleri, bu son tahsisatla birlikte yasalarda tanımlanan asgari güvenlik sınırının altına inecek.
Asya2 hafta önceJaponya Merkez Bankası faizleri 1995’ten bu yana en yüksek seviyeye çıkardı, yen değer kaybetti
Asya2 hafta önceGüney Kore lideri Lee, ABD baskısına rağmen Ortadoğu’da savaşa dahil olmayacaklarını söyledi
Diplomasi5 gün önceEast-West Forum İstanbul’da toplandı: Çok kutupluluk geri döndürülemez
Asya2 hafta öncePakistan’a Katar’dan ikinci LNG sevkiyatı yapılacak
Diplomasi1 hafta öncePalantir nasıl Ukraynalıları kobay faresine dönüştürdü?
Diplomasi1 hafta önceEast-West Forum İstanbul’da kapılarını açıyor
Dünya Basını1 hafta önceTarihçi Emmanuel Todd: Avrupa Rusya konusunda tehlikeli bir fanteziye kapıldı
Asya2 hafta önceSoftBank, OpenAI yatırımı için 11 milyar dolar borçlanacak










