Bizi Takip Edin

Amerika

Meta, 48 eyaletle 18 milyar dolarlık uzlaşma sağladı

Yayınlanma

Meta, sosyal medyanın gençlere verdiği zarara ilişkin devasa federal davayı 18 milyar dolarlık anlaşmayla sona erdirdi.

48 eyaletle varılan uzlaşma anlaşmasının bir parçası olarak Meta, Facebook ve Instagram hizmetlerinde kapsamlı değişiklikler yapacak.

Bu değişiklikler arasında, 18 yaşın altındaki kullanıcılar için uygulamalarında varsayılan olarak iki saatlik bir zaman sınırı getirilmesi de yer alıyor.

Daha önce görülmedik bir düzenleme kapsamında, Meta, uzlaşma bedelinin yalnızca %70’ini ödeyecek. Fakat TikTok ve Alphabet’e ait YouTube’un da uygulamalarında reşit olmayan kullanıcılar için günde varsayılan bir saatlik zaman sınırı getirmeyi ve eyaletlere toplamda yaklaşık 5,3 milyar dolar ödemeyi kabul etmemeleri halinde, Meta uzlaşma bedelinin geri kalan %30’unu, yani 5,3 milyar doları ödeyecek.

Anlaşma bedeli, imzacı eyaletlere nüfuslarına göre 10 yıllık bir süre boyunca yıllık taksitler halinde dağıtılacak.

Anlaşma, 48 eyalet ile dört ABD yargı bölgesini (Columbia Bölgesi, Porto Riko, Amerikan Samoası ve Kuzey Mariana Adaları) kapsıyor.

Bu bahar benzer bir davada Meta’ya dava açan ve kazanan New Mexico ile Florida, şu anda anlaşmanın bir parçası değil.

Meta’nın hisseleri Çarşamba günü %2’nin üzerinde artışla açıldı.

Kararlaştırılan diğer platform değişiklikleri arasında, “gece modu”nun devreye sokulması, uygulamalarda gece yarısı ile sabah 6 arasında varsayılan engelleme ve reşit olmayan kullanıcılar için sabah 8 ile öğleden sonra 3 arasındaki okul saatlerinde anlık bildirimleri (push notifications) devre dışı bırakan bir “okul modu” yer alıyor. Bu ayarlar yalnızca ebeveyn izniyle değiştirilebilir.

Meta’nın hukuk başkanı C.J. Mahoney bir röportajda, “Şu anda ilk kez, bu sorunun nasıl ele alınacağı konusunda büyük sosyal medya platformlarından biri ile ülkenin dört bir yanındaki düzenleyici kurumlar arasında bir uzlaşma sağlandı,” dedi.

Federal bir yargıcın onayı gereken bu uzlaşma, Salı günü itibarıyla hâlâ devam etmekte olan bir davayı durduruyor.

Kaliforniya, Kentucky, New Jersey ve Colorado eyalet başsavcıları tarafından açılan bu davada, Meta’nın platformlarını bilerek bağımlılık yaratacak şekilde tasarlayıp genç kullanıcıları hedef alarak, eyaletlerin tüketici koruma yasalarını ve aynı zamanda genel olarak COPPA olarak bilinen 1998 tarihli federal Çocukların Çevrimiçi Gizliliğinin Korunması Yasası’nı ihlal ettiği iddia ediliyordu.

Kaliforniya’nın Oakland kentinde görülen dava ikinci haftasına girmişti ve Instagram’ın başkanı Adam Mosseri Salı günü ifade vermeye başlamıştı. Meta CEO’su Mark Zuckerberg’in de ifade vermesi bekleniyordu.

Bu davada eyalet başsavcıları, yaklaşık 200 milyar dolarlık tazminat talep etmişti. Bu rakam, Meta’nın New Mexico’da benzer bir çocuk güvenliği davasını kaybettikten sonra yakın zamanda ödemesine hükmedilen tutarın 200 katından fazla.

New Mexico başsavcısı tarafından açılan o davada Meta’ya, 375 milyon dolarlık idari para cezası ödemesi, New Mexico’daki gençlere verilen zararı telafi etmek için 567 milyon dolarlık bir telafi fonu oluşturması ve 18 yaşın altındaki kullanıcılara anlık bildirimler gönderebileceği zamanları sınırlamak da dahil olmak üzere, uzlaşma metnindekine benzer değişiklikleri uygulamalarında yapması emredilmişti.

Şirket, sosyal medyanın zararlarına ilişkin iddialarla okul bölgeleri ve bireysel davacılar tarafından açılmış binlerce davayla hâlâ karşı karşıya.

Davalar, yenilikçi bir hukuki ürün sorumluluğu argümanı yoluyla, şirketin Instagram ve Facebook ürünlerinin tasarımından sorumlu tutulmasını amaçlıyor.

Amerika

Brezilya, JD Vance’in bağışçı şebekesini soruşturuyor

Yayınlanma

Brezilya federal polisi, Başkan Yardımcısı JD Vance’in kurucuları arasında yer aldığı gizli bir bağışçı ağı olan Rockbridge Network’ü soruşturuyor.

Washington Post’ta (WP) yer alan habere göre bu bağışçı şebekesinin, geçen ay seçimleri kaybettikten sonra Florida’ya kaçan Flávio Bolsonaro’ya destek olmak amacıyla Brezilya cumhurbaşkanlığı seçimlerine yasadışı bir şekilde müdahale ettiği iddia ediliyor.

Brezilya’da siyasi adayların, ister mali ister teknolojik olsun, dış kaynaklardan herhangi bir siyasi kaynak kabul etmesi yasadışı.

Fakat siyasi aktivist ve influencer Renan Santos, geçen yılın sonlarında Brezilya cumhurbaşkanlığı için adaylığını yeni açıklamışken Rockbridge Network ile ilgili mesajlar aldığını söyledi.

Santos’un ifadesine göre, mesajlarda Rockbridge’in, Cumhurbaşkanı Lula’ya karşı yapılacak yaklaşan seçimlerde destekleyeceği muhafazakâr bir aday aradığı belirtiliyordu.

Santos’un kimliğini açıklamayı reddettiği aracı, ona, Donald Trump’ın başkanlık döneminden sonra da MAGA’nın devamlılığını sağlamak amacıyla Vance ve sigorta girişimcisi Chris Buskirk tarafından kurulan Amerikan bağışçı ağıyla çalışması için ısrar etti.

Santos, aracının sözlerini şöyle aktardı: “Onlara yakınlaşmalısın. Tonlarca paraları var. Brezilya’da kimse bununla kıyaslanamaz.”

Oyların yüzde 3’ünden azını alarak seçimin ilk turunda elenen Santos, bu mesajlardan tiksindiğini söyledi.

JD Vance, Tucker Carlson bağlantılı isimlerle kendi bağış tabanını oluşturuyor

Aynı Rockbridge aracılarının Bolsonaro kampanyasıyla ilişki kuruyor gibi göründüklerini fark ettiğinde daha da endişelendiğini belirtti.

Santos, WP’ye verdiği röportajda “Brezilya mevzuatı çok net. Siyasi partilerin Brezilya dışından para alması yasak,” dedi.

Üst düzey güvenlik görevlisi, Brezilya Yüksek Mahkemesi Yargıcı Flávio Dino’nun Santos’un iddialarına atıfta bulunarak Bolsonaro’nun kampanyasında Amerikan kaynaklarının kullanılmış olabileceğine dair soruşturma emri vermesinden birkaç gün sonra başlatılan gizli soruşturmayı tartışmak üzere isminin açıklanmaması şartıyla konuştu.

Dino şöyle yazdı:

“İnsan kaynakları, hizmetler veya diğer ekonomik olarak ölçülebilir avantajlar dahil olmak üzere gerçek bir kaynak sağlama olup olmadığının doğrulanması ve bunların kaynağı, varış noktası ile kampanyadaki olası kullanımının tespit edilmesi gerekiyor.”

Bağışçı ağı yaptığı açıklamada, “Brezilyalılar, Rockbridge ile olan ilişkileri hakkında yanlış beyanlarda bulundular ve Rockbridge’in bilgisi veya rızası olmadan Rockbridge’i temsil eden veya ona atıfta bulunan belgeler oluşturdular,” dedi.

Seçimin ikinci turunda Lula’ya yenilen Bolsonaro, bu ay WP’ye verdiği röportajda, Rockbridge’in kampanyasına destek verdiği iddiasının “yalan” olduğunu söyledi ve “Bu iddiaların hepsi yalanlara dayanıyor ve bu da uydurdukları bir başka aldatıcı anlatı,” dedi.

Soruşturma, siyasi gidişatları giderek daha fazla iç içe geçmiş görünen MAGA ile Brezilya’daki Bolsonaro yanlısı sağ arasındaki sıra dışı siyasi ortaklığa yeniden dikkat çekiyor.

Flávio Bolsonaro’nun kardeşi Eduardo Bolsonaro, Beyaz Saray ve Mar-a-Lago’da sık sık görüldü.

Burada, babasının siyasi düşmanlarına karşı ABD’nin cezai önlemler alması için başarılı bir şekilde lobi faaliyetleri yürüttüğü öne sürülüyordu.

Flávio Bolsonaro’nun 25 Ekim’deki seçimi kaybetmesinin ardından, Trump yönetimi “insani” gerekçelerle kendisi ve ailesinin ABD’ye girişine izin verdi. Trump, Bolsonaro’nun “istediği kadar” kalabileceğini söyledi.

Dino’nun mahkeme kararında, Rockbridge ile Bolsonaro’nun seçim kampanyası arasında olası görüşmelerle bağlantılı olarak iki Brezilyalı iş adamı, Pedro Sang ve Tallis Gomes’in isimleri geçti.

Kamuya açık açıklamalara, belgelere ve röportajlara göre, her iki kişi de kendilerini Rockbridge ile ilişkili olarak tanımladı ve Bolsonaro’nun seçim kampanyasıyla bağları vardı.

Zengin bağışçılar “Trump’tan sonra Trumpizm”i hazırlıyor

Sang, kendisine yöneltilen soru listesine yanıt vermedi. Yaptığı açıklamada, Rockbridge ile herhangi bir ilgisi olduğunu reddetti.

Sang bir sohbet mesajında, “Ne ABD’de ne de Brezilya’da hiçbir zaman üye olmadım!. Proje uzun zaman önce tamamen askıya alındı ve Brezilya’da hiçbir zaman siyasi bir rol oynamadı!” dedi.

Gomes bir röportajda, Dallas’ta düzenlenen bir Rockbridge etkinliğine katıldıktan sonra şebekeye 100.000 dolarlık bir bağışta bulunarak Rockbridge’e üye olduğunu söyledi.

Julius Caesar’ın büstünün yanında ve “idolüm” dediği Büyük İskender’in tablosunun altında The Post’a WP’ye konuşan Gomes, muhafazakâr başkan adaylarına sık sık danışmanlık yaptığını fakat bunu hiçbir zaman Rockbridge adına yapmadığını ekledi:

“Bu haberin çoğu yalan haber. Fakat bir yalan haberin, ona somutluk kazandıran bir unsuru olması gerekir; aksi takdirde yayılmaz.”

Bu tanıtım çabaları hakkında bilgi sahibi olan üç kişiye, ağın küresel genişleme planının bir parçası olarak Brezilya’ya açılmayı planladığı söylendi.

Ağın Kore şubesi, bu hedefi Ocak ayında Intercept Brasil tarafından ilk kez bildirilen bir basın bülteninde duyurdu.

Etkinliğe katılan iki kişiye göre, Mayıs ayında Buskirk, New York’taki Plaza Hotel’de düzenlenen Brezilyalı işadamları toplantısında Rockbridge hakkında bir sunum yaptı.

Şirket kayıtlarına göre, aynı ay içinde Vance’in müttefiki ve danışmanı Chris Applegate, Wyoming’de Rockbridge Brazil LLC şirketini kurdu.

Konuyla ilgili bilgisi olan üç kişiye göre, Rockbridge’in Brezilya’daki tanıtım çalışmaları bu yılın başlarında başladı.

Bu kişilerin ifadesine göre, ilk bağlantı noktası, kayınbiraderi ABD Sağlık ve İnsan Hizmetleri Bakanı Robert F. Kennedy Jr.’ın oğlu Conor Kennedy olan André Marinho’ydu.

Bolsonaro seçimi kaybedince ABD’ye kaçtı

Marinho’nun iletişim kurmaya çalıştığı politikacılardan biri, başkanlık seçimlerine aday olan Minas Gerais eyaletinin muhafazakar eski valisi Romeu Zema’ydı.

Bu bilgiyi, özel görüşmeleri tartışmak üzere isimsiz kalmak koşuluyla konuşan ve faaliyetler hakkında doğrudan bilgi sahibi bir kişi aktardı.

İletişime geçen bir diğer kişi ise Pedro Sang’dı. Sang’in, Rockbridge’i temsil ettiği, Rockbridge’deki Amerikalılardan Brezilya’da onları temsil etmesi için talimat aldığı aktarıldı..

Bu girişime aşina olan kişiye göre, Sang, Amerikalıların Brezilyalı sağcı örgütlere ve düşünce kuruluşlarına finansman sağlamak ve “muhtemel bir sağcı hükümet için kamu politikalarının oluşturulmasına yardımcı olmak” istediklerini söyledi.

Bu kişiye göre, Rockbridge çalışanları “o dönemde tüm cumhurbaşkanlığı adaylarıyla temasa geçiyorlardı.”

Marinho, WP’ye gönderdiği mesajlarda bu tartışmayı “önemsiz bir mesele” olarak nitelendirdi:

“Söz konusu Amerikalılarla aylardır ne bir bağım ne de temasım var ve bu temasları yenileme niyetim de yok. Bu, abartısız gerçek.”

Nisan ayında, “Rockbridge Network Brasil” tarafından Bolsonaro kampanyası için hazırlanan “iç” bir gizli belge, Brezilya’nın finans ve siyaset çevrelerinde dolaşmaya başladı ve yerel medyanın ilgisini çekti.

WP’nin incelediği belgede, yapay zeka geliştirme ve nadir toprak elementlerinin çıkarılması örnek gösterilerek Brezilya’nın henüz kullanılmamış finansal potansiyeli ele alınıyordu.

Belgede Sang, “Rockbridge Network Brasil”in “CEO’su” olarak, Gomes ise “yerel danışman” olarak adlandırılıyordu.

Gomes, belgenin Sang tarafından kendisine gönderildiğini söyledi.

Dört kişinin ifadesine göre, belgenin dağıtılmasından kısa bir süre sonra Sang, São Paulo’daki Bolsonaro seçim merkezinde sık sık görülmeye başladı.

Bu durum, kampanyadaki rolüyle ilgili şüpheleri artırdı. Sang, belgeye veya Bolsonaro kampanyasındaki rolüne ilişkin sorulara yanıt vermedi.

Gomes, Sang’ın kendisine Bolsonaro kampanyasına “veri” yoluyla “yardım ettiğini” söylediğini, ancak ayrıntıları pek bilmediğini aktardı.

Bolsonaro’nun gayri resmi danışmanı Paulo Figueiredo, Rockbridge skandalının gerçekte olduğundan çok daha kötü bir şeye dönüştürüldüğünü söyledi:

“Rockbridge’deki kişileri tanıyorum ve bu tamamen saçma bir hikaye. Pedro Sang, Brezilya’da Rockbridge’i kurmaya çalışan bir adam ve bu işe yaramadı, hepsi bu.”

Okumaya Devam Et

Amerika

ABD donanması İran savaşında tarihi geçmiş mühimmat kullanmış

Yayınlanma

ABD Donanma Bakan Vekili Hung Cao, Senato oturumunda İran’a karşı son kullanma tarihi geçmiş mühimmatların kodlarını değiştirerek kullandıklarını itiraf etti.

ABD Donanma Bakan Vekili Hung Cao, İran ile yürütülen savaşta donanmanın son kullanma tarihi geçmiş mühimmatları etiketlerini değiştirerek kullandığını kabul etti.

Business Insider’ın haberine göre Cao, açıklamayı 17 Kasım’da Senato’da düzenlenen oturumda yaptı.

Cao, “Destansı Öfke operasyonunda kullandığımız birçok mühimmatı yeniden kodlamayı başardık. Bunların Echo ve Foxtrot kodları vardı, yani son kullanma tarihleri geçmişti” dedi.

Business Insider’a göre ABD Savunma Lojistiği Ajansı’nın rehberinde Echo ve Foxtrot kodları, sınırlı düzeyde onarılabilen veya yenilenebilen arızalı mühimmatları ifade ediyor.

Cao, tam olarak hangi mühimmatların yeniden kodlandığını ve bunlardan kaç adet ateşlendiğini belirtmedi.

Cao mühimmatları bayat ekmeğe benzetti

Emekli donanma yüzbaşısı ve eski bomba imha uzmanı Cao, bu adımı dar gelirli ailelerin gıdadan tasarruf etmesine benzetti.

Cao, “Ben yoksul bir aileden geliyorum. Örneğin ekmeğin son kullanma tarihi geçmez: Üzerine biraz su serpin, mikrodalgada 15 saniye tutun ve her şey yoluna girer” diye konuştu.

Cumhuriyetçi Senatör Deb Fischer, donanmanın pahalı hassas silahlar ile ucuz seri üretim mühimmatlar arasında kaynakları doğru dağıtıp dağıtmadığını sordu.

Cao bu soruya yanıt verirken itirafta bulundu.

Cao’nun aktardığına göre Tomahawk seyir füzelerinin üretimi, kendi görev yaptığı dönemdeki yıllık yaklaşık 125 adetten aylık 60’ın üzerine çıktı.

Business Insider, Pentagon Genel Müfettişi’nin eylül ayındaki raporunda İran ile savaştaki mühimmat tüketimi nedeniyle “stratejik stok açığı” oluştuğuna ve savunma sanayisinin bunları yenilemekte sorun yaşadığına dikkat çektiğini hatırlattı.

Dokuzuncu ayına giren savaş donanmayı zorluyor

Al Jazeera’nın haberine göre Cao, dokuzuncu ayına giren savaşın donanma için bir “yük” haline geldiğini de kabul etti.

Her iki partiden senatörler, gemilerin uzayan görev süreleri, azalan silah stokları ve Asya-Pasifik bölgesinden yapılan güç kaydırmaları nedeniyle Cao’yu eleştirdi.

Reuters, Demokratların en sert tepkiyi denizcilerin psikolojik durumu nedeniyle gösterdiğini ve Abraham Lincoln uçak gemisi görev grubunda sefer sırasında sekiz kişinin intihar etmeye çalıştığını aktardı.

Cao bu vakaları “önlenmiş” olarak nitelendirdi, Demokrat Senatör Kirsten Gillibrand ise bu ifadeyi askerler için aşağılayıcı buldu.

Bahreyn’deki üssün hasarı henüz tespit edilemedi

Senatör Elizabeth Warren, İran’a yönelik deniz ablukasının maliyetini sordu.

Cao günlük maliyeti bilmediğini söyledi ve İran saldırılarının ABD’nin Bahreyn’deki donanma üssüne verdiği hasarın tam inceleme için bölgeye girilememesi nedeniyle henüz değerlendirilemediğini belirtti.

Nisan ayından bu yana donanmayı vekaleten yöneten Cao’nun bu göreve asaleten atanabilmesi için Kongre’nin istisna tanıması gerekiyor.

2021 yılında aktif görevden ayrılan subay için yasa en az yedi yıllık bir ara şartı koşuyor.

Okumaya Devam Et

Amerika

Kolombiya’da eski Başkan Petro hakkında cinsel ilişki karşılığı ihale suçlaması

Yayınlanma

Kolombiya Savcılığı, eski Devlet Başkanı Gustavo Petro’nun cinsel ilişki karşılığı beş kamu ihalesi verdiğini öne süren Deicy Himenes’i 20 Kasım’da yeniden ifadeye çağırdı. Yüksek Mahkeme Senato’daki sözleşmelerin incelenmesi talimatını verirken, iddiaları reddeden Petro suçlamaları siyasi saldırı olarak niteledi.

Kolombiya Savcılığı, eski Devlet Başkanı Gustavo Petro’nun cinsel ilişki karşılığı kamu ihalesi almasına yardım ettiğini öne süren eski yüklenici Deicy Himenes’i 20 Kasım’da yeniden ifadeye çağırdı.

Caracol Radio’nun haberine göre Himenes’in başkent Bogota’da ifade vermesi bekleniyor.

Himenes ve avukatının katılmaması üzerine 13 Kasım’da yapılması planlanan önceki görüşme ertelenmişti.

Himenes daha önce telefonunu müfettişlere teslim etmiş, uzmanlar da incelemek üzere cihazdaki yazışma, fotoğraf, video ve diğer verileri çıkarmıştı.

Himenes iddialarını ilk kez ekimde dile getirdi

26 yaşındaki Himenes, Petro’ya yönelik iddialarını ilk kez 25 Ekim’de Semana dergisine verdiği röportajda kamuoyuna açıkladı.

Himenes, eski devlet başkanının cinsel hizmet karşılığında beş kamu ihalesi almasına yardım ettiğini söyledi.

Benzer şekilde başka kadınların da toplu halde ihale almış olabileceğini öne sürdü.

Yayından birkaç gün önce Başkanlık İdari Departmanı Başkanı Carlos Rios da Kongre’de benzer suçlamalar dile getirmişti.

Savcılık, her iki açıklama üzerine ön inceleme başlattığını doğruladı.

Yüksek Mahkeme Senato belgelerini inceleme kararı aldı

El País gazetesi, açık sicil kayıtlarında Himenes’in 2021 ile 2026 yılları arasında Kolombiya kamu kurumlarıyla yaptığı on hizmet sözleşmesi tespit etti.

Sözleşmelerin toplam değerinin yaklaşık 134 milyon Kolombiya pesosu olduğu belirtildi.

Sözleşme yapan kurumlar arasında Senato, İçişleri Bakanlığı ve özel güvenlik faaliyetlerini denetleme kurumu yer aldı.

Yüksek Mahkeme, Himenes’in Senato’daki sözleşmelerine ilişkin belgelerin incelenmesi talimatını verdi.

Noticias Caracol televizyonu da Petro’nun Aralık 2025’te dönemin başkanlık idaresi başkanı Angie Rodríguez’ten Himenes’in İçişleri Bakanlığı’ndaki sözleşmesini korumasını istediği öne sürülen yazışmaları yayımladı.

Eski devlet başkanının avukatı Alejandro Karransa ise söz konusu materyallerin gerçekliğinin, kaynağının ve bağlamının kontrol edilmesini talep etti.

2022 ile 2026 yılları arasında Kolombiya’yı yöneten Petro, hakkındaki suçlamaları reddetti.

Petro, “Cinsel ilişki karşılığı hiçbir zaman sözleşme vermedim” dedi.

Suçlamaları siyasi bir saldırı olarak niteleyen Petro, yönetimi sırasında çalışan kadınların işlerini mesleki nitelikleri sayesinde aldığını savundu.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English