Moldova’da muhalefet Cumhurbaşkanı Sandu’ya karşı azil süreci başlattı

Moldova’da muhalefet partileri, Anayasa’yı ihlal ettiği ve güçler ayrılığını çiğnediği gerekçesiyle Cumhurbaşkanı Maya Sandu’ya karşı mecliste görevden alma süreci başlattı. Teklifin parlamentoda kabulü için en az 68 milletvekilinin onayı gerekirken kararın çıkması durumunda 30 gün içinde referanduma gidilecek.

Moldova parlamentosundaki muhalefet milletvekilleri, Cumhurbaşkanı Maya Sandu’yu görevden alma sürecini başlattı.

Muhalefet cephesi, Sandu’yu diğer devlet organlarının yetkilerini gasp etmekle, hükümeti ise güçler ayrılığı ilkesini çiğnemekle suçluyor.

Girişimi Moldova’nın Gelişimi ve Birleşmesi Partisi (PDCM) lideri Ion Chicu duyurdu. Chicu’ya Moldova Cumhuriyeti Komünistler Partisi (PCRM), Moldova Cumhuriyeti Sosyalistler Partisi (PSRM), Alternativa, Bizim Parti (Partidul Nostru) ve Evde Demokrasi (Democrația Acasă) temsilcileri de eşlik etti.

Muhalefet partileri, Sandu’nun cumhurbaşkanlığı süresince anayasayı ve ülke yasalarını defalarca ağır biçimde ihlal ettiğini ileri sürüyor.

Yerel Newsmaker portalının haberine göre Evde Demokrasi Partisi Milletvekili Valentina Meșina ortak basın toplantısında, anayasal güvencenin ve toplumsal güvenin tükendiğini savunarak Sandu’ya istifa çağrısı yaptı.

Meșina, cumhurbaşkanının Moldova devletinin başarısızlığa uğradığını kabul etmesi ve görevinden onurlu şekilde ayrılması gerektiğini söyledi.

Bizim Parti Milletvekili Alexandr Berlinschii ise parlamenter sistem yerine başkanlık cumhuriyetine geçilmesini öngören anayasa değişikliği üzerinde çalıştıklarını açıkladı.

Berlinschii, vatandaşların çoğunluğunun devlet yönetiminde tek bir kişinin sorumluluk almasını istediğini iddia ederek bu doğrultuda yasa tasarısı hazırladıklarını bildirdi.

Cumhurbaşkanlığı İdaresi ise suçlamaların ardından Sandu’nun görevini sürdüreceğini, anayasal düzeni, demokrasiyi ve özgürlükleri koruma sorumluluğunu yerine getirmeye devam edeceğini duyurdu.

İktidardaki Eylem ve Dayanışma Partisi lideri ve Parlamento Başkanı Igor Grosu da muhalefetin görevden alma girişimine tepki gösterdi.

Moldova Anayasası uyarınca cumhurbaşkanının yetkilerini askıya alma teklifinin parlamentoda gündeme gelebilmesi için milletvekillerinin en az üçte birinin imzası gerekiyor.

Süreç kapsamında devlet başkanının suçlamalara karşı meclise açıklama yapma hakkı var. Sandu’nun görevden uzaklaştırılması kararının onaylanması için en az 68 milletvekilinin kabul oyu şart koşuluyor.

Parlamentonun teklifi kabul etmesi halinde, en geç 30 gün içinde cumhurbaşkanının nihai azline ilişkin referandum düzenlenmesi gerekiyor.

Aralık 2020’den bu yana cumhurbaşkanlığı makamında oturan Maya Sandu, 2024 yılında yeniden bu göreve seçildi.

Avrupa Birliği yanlısı çizgisiyle öne çıkan Sandu yönetimindeki Kişinev, Ukrayna savaşının başlamasının ardından Mart 2022’de AB’ye üyelik başvurusu yapmış, aynı yılın haziran ayında aday ülke statüsü almıştı.

Moldova makamları ayrıca Bağımsız Devletler Topluluğu tüzüğünü feshetme kararı aldı; ülkenin 2027 ilkbaharında topluluktan tamamen ayrılması öngörülüyor.

Sandu daha önce yaptığı değerlendirmelerde, Moldova ile Romanya’nın birleşmesi gündemiyle olası bir referandum yapılması durumunda “evet” oyu kullanacağını dile getirmişti.

Küçük bir ülke olarak demokratik ve egemen biçimde ayakta kalmanın giderek zorlaştığını savunan Sandu, Moldova vatandaşlarının çoğunluğunun şu aşamada birleşmeyi desteklemediğini, ancak böylesi bir adımın AB üyelik sürecini hızlandırabileceğini kaydetmişti.