Amerika
Musk, Wikipedia’ya rakip çıkardı: Grokipedia

Elon Musk pazartesi günü, Wikipedia’ya karşı “daha az önyargılı bir alternatif” olarak tanıttığı, yapay zeka tarafından yazılan çevrimiçi ansiklopedi Grokipedia’nın erken bir sürümünü duyurdu.
Site, ChatGPT, Diane Keaton ve 2026 FIFA Dünya Kupası gibi konularda makaleler içeren stil ve format açısından Wikipedia’ya benziyor. Öte yandan önemli ölçüde daha küçük, işleyişi daha belirsiz ve bazı makaleleri çerçeveleme şekli açısından daha “woke karşıtı” görünüyor.
Örneğin, Grokipedia’nın cinsiyet hakkındaki maddesi şu cümle ile başlıyor: “Cinsiyet, biyolojik cinsiyete dayalı olarak insanların erkek veya kadın olarak ikili sınıflandırılmasını ifade eder…” Wikipedia’nın maddesi ise şu cümle ile başlıyor: “Cinsiyet, erkek (veya erkek çocuk), kadın (veya kız çocuk) veya üçüncü cinsiyet olmanın sosyal, psikolojik, kültürel ve davranışsal yönlerinin yelpazesidir.”
Washington Post’a göre bu proje, Musk’ın şirketi xAI tarafından geliştirilen ChatGPT benzeri yapay zeka sistemi Grok’u kullanarak popüler ana akım teknoloji araçlarına “sağ eğilimli, serbest alternatifler” sunmak için yaptığı son girişim.
Bazı Musk hayranları pazartesi günü projenin lansmanını heyecanla karşılarken, eleştirmenler Wikipedia’dan “kelimesi kelimesine kopyalanmış yanlış bilgiler veya pasajlar içeren makalelerin” örneklerini öne çıkardı.
Grokipedia’daki Musk maddesi, Wikipedia’daki sayfadan çarpıcı bir şekilde farklı. Makale, Musk’ın yapay zeka alanındaki çabalarını övücü bir üslupla anlatıyor ve onun yapay zeka alanındaki çabalarının “ağır düzenlemelerden ziyade gerçeğe odaklı geliştirme yoluyla yapay zeka güvenliğini vurguladığını” ve bazı sürümlerin “xAI’ın hızlı yinelemesini yansıttığını, Musk’ın Grok’un maksimum gerçeği arama ve sansürü azaltma tasarımını vurguladığını” belirtiyor.
Grokipedia, bu noktayı vurgulamak için Musk’ın sahibi olduğu xAI’ın web sitesini kaynak gösteriyor.
Musk’ın DOGE’deki çalışmalarıyla ilgili bölümde, Grokipedia, Ohio vali adayı Vivek Ramaswamy ile ilgili bir hata yaptı ve Musk’ın mayıs ayında ayrılmasından sonra Ramaswamy’nin “daha önemli bir rol üstlendiğini” iddia etti.
Oysa Ramaswamy, grup ocak ayında Trump yönetiminin bir parçası olmadan önce gruptan ayrılmıştı.
Grokipedia, bu yanlış iddiayı desteklemek için BBC ve Al Jazeera’nin Ramaswamy’den hiç bahsetmeyen makalelerini kaynak gösterdi.
6 Ocak 2021’de ABD Kongre Binasına yapılan saldırıyla ilgili Grokipedia sayfası, olayın gerçekleri ile Demokratların ve ana akım medyanın hem olayın ciddiyetini hem de Başkan Donald Trump’ın suçluluğunu abarttığı yönündeki iddiaları bir araya getiriyor.
Lansman sırasında, Grokipedia’nın ana sayfası, sitenin yaklaşık 885.000 makaleye sahip olduğunu övünürken, İngilizce Wikipedia’da 8 milyondan fazla makale bulunuyor.
Site, Musk’ın başlangıçta belirlediği tarihten bir hafta sonra, herhangi bir tanıtım veya açıklama yapılmadan pazartesi günü yayına girdi. 20 Ekim’de, “Propagandayı ortadan kaldırmak için daha fazla çalışma yapmamız gerekiyor” diyerek, lansmanı o haftanın sonuna ertelediğini açıklamıştı.
Minimalist bir ana sayfa, “Grokipedia v0.1” başlığını ve kullanıcıların sorgularını girebilecekleri bir arama çubuğunu içeriyor. Pazartesi günü yayına girdikten yaklaşık bir saat sonra site çöktü ve akşam yeniden yayına girdi.
Grokipedia’nın makaleleri, Musk’ın 2022’de satın alıp yeniden adlandırdığı X (eski adıyla Twitter) üzerindeki Grok sohbet robotunun temelini oluşturan aynı büyük dil modelinden türetilmiş gibi görünüyor.
Bu, en azından teorik olarak, sitenin yüz milyonlarca kullanıcısının en son X gönderilerine erişimi olduğu ve bu bilgileri makaleleri bilgilendirmek ve güncel tutmak için kullanabileceği anlamına gelebilir.
2017’de Musk, “Wikipedia’yı seviyorum. Zamanla daha da iyi oluyor” tweetini atmıştı ama milyarder girişimci, son yıllarda siteye karşı tavrını sertleştirdi, zaman zaman “Elon Musk” maddesinin kendisini nasıl tasvir ettiğine itiraz etti ve siteyi “liberal önyargılı” olmakla suçladı.
Bu yılın başlarında, “Denge yeniden sağlanana kadar Wikipedia’ya fon vermeyin!” tweetini atmıştı.
Musk, 29 Eylül’de, Wikipedia’yı “umutsuzca önyargılı” olarak nitelendiren Başkan Donald Trump’ın yapay zeka danışmanı, Silikon Vadisi yatırımcısı David Sacks’ın X’teki bir gönderisine yanıt olarak Grokipedia’yı kurma niyetini açıklamıştı.
Amerika
ABD Senatosu, dijital dolar yasağını içeren tasarıyı kabul etti

ABD Senatosu, Fed’in 31 Aralık 2030’a kadar merkez bankası dijital para birimi (CBDC) niteliğinde bir dijital dolar çıkarmasını yasaklayan düzenlemeyi kabul etti. 85’e karşı 5 oyla geçen hüküm, 21st Century ROAD to Housing Act tasarısına Cumhuriyetçilerin girişimiyle eklendi. Düzenlemenin yürürlüğe girmesi için Temsilciler Meclisi’nin de onayı ve Başkan Trump’ın imzası gerekiyor.
ABD Senatosu, Merkez Bankası’nın (Fed) merkez bankası dijital para birimi (CBDC) olarak dijital dolar veya CBDC’ye “esaslı ölçüde benzer” herhangi bir dijital varlık çıkarmasını 31 Aralık 2030’a kadar yasaklayan 21st Century ROAD to Housing Act tasarısını kabul etti.
Tasarı Senato’da 85’e karşı 5 oyla geçti.
CBDC, nakit ve kaydi paranın yanında ulusal para biriminin üçüncü biçimi olarak tanımlanıyor. Bu tür dijital para birimlerinin ihracı ve kontrolü doğrudan merkez bankaları tarafından yürütülüyor.
Bazı CBDC projelerinde kripto para ve blokzincir teknolojilerinden yararlanılsa ve dijital para birimleri kriptografik tokenlar şeklinde ihraç edilse de, bu varlıklar merkezi bir ihraççıya sahip olmaları nedeniyle kripto para olarak değerlendirilmiyor.
Dünyada birçok ülke kendi CBDC projelerini geliştiriyor veya test ediyor.
Çin, dijital yuanı 2020 yılından bu yana deneme programları kapsamında test ederken, Rusya’da dijital rublenin geniş çaplı kullanımına 1 Eylül’de başlanması planlanıyor.
Esasen emlak piyasasına ilişkin düzenlemeler içeren 21st Century ROAD to Housing Act tasarısındaki CBDC yasağı hükmü, Cumhuriyetçilerin girişimiyle metne eklendi.
Tasarının şimdi Temsilciler Meclisi’nde oylanması, ardından da Başkan Donald Trump’ın imzasına sunulması gerekiyor.
Trump yönetimi daha önce de dijital doların hayata geçirilmesine karşı çıkarken, sabit kripto para birimlerini destekleyen bir çizgi izledi.
ABD’de GENIUS Act adlı sabit kripto para yasasının kabul edilmesinin ardından Hazine Bakanı Scott Bessent, ABD devlet tahvilleriyle desteklenen sabit kripto para birimlerinin Amerikan kamu borcuna yönelik yeni bir talep kaynağı oluşturacağını ve doların dijital ödemelerdeki konumunu güçlendireceğini söyledi.
Fed de dijital dolar fikrinden bir yıldan uzun süre önce uzaklaşmıştı.
Kurumun eski başkanı Jerome Powell, görev süresi boyunca ABD’de merkez bankası dijital para biriminin hayata geçirilmeyeceğini açıklamıştı. Powell’ın yerine gelen mevcut Fed Başkanı Kevin Warsh da CBDC karşıtı bir tutum sergiliyor.
Avrupa Birliği ise dolar bazlı sabit kripto para birimlerinin yaygınlaşmasına karşılık dijital euro projesini bir CBDC olarak destekliyor. Birlik, pazarını korumaya yönelik adımlar da attı.
Bu yıl yürürlüğe giren MiCA kripto varlık düzenlemeleri, Avrupa’daki kripto para borsalarında işlem gören tüm sabit kripto para birimlerinin, özel lisans almış ve AB içinde faaliyet gösteren ihraççılar tarafından çıkarılmasını şart koşuyor.
Toplam piyasa değeri 317 milyar dolar olan sabit kripto para piyasasının yüzde 90’dan fazlasını dolar bazlı ürünler oluşturuyor.
En büyük sabit kripto para birimleri, 186 milyar dolarlık piyasa değerine sahip Tether’in USDT’si ile 74 milyar dolarlık piyasa değerine sahip Circle’ın USDC’si olarak öne çıkıyor.
Trump ailesiyle bağlantılı kripto para projesi World Liberty Financial tarafından yaklaşık bir yıl önce piyasaya sürülen USD1 adlı sabit kripto para birimi ise yaklaşık 4,5 milyar dolarlık piyasa değeriyle kategorisinde dördüncü sırada yer alıyor.
USD1 arzının yaklaşık yüzde 75’i Binance’te tutuluyor.
Amerika
Google yapay zeka için A24 stüdyosuna ortak oluyor

Google, yapay zeka alanında iş birliği geliştirmek amacıyla bağımsız film stüdyosu A24’e yaklaşık 75 milyon dolar yatırım yapmaya hazırlanıyor. The Wall Street Journal gazetesinin kaynaklara dayandırdığı habere göre ortaklık kapsamında sinema sektörüne yönelik yeni yapay zeka araçlarının geliştirilmesi hedefleniyor.
The Wall Street Journal gazetesinin konuya aşina kaynaklara dayandırdığı haberine göre Google, yapay zeka alanındaki ortaklık kapsamında bağımsız film stüdyosu A24’e yaklaşık 75 milyon dolar yatırım yapacak.
Gazete, bu adımın teknoloji devinin bir sinema stüdyosundan ilk kez hisse satın aldığı örnek olduğunu kaydetti.
Google bünyesindeki yapay zeka birimi DeepMind ile A24, filmlerin üretimi ve dağıtımı için yeni araçlar geliştirmeyi planlıyor.
A24 stüdyosunun teknoloji ve inovasyon alanındaki çalışmalarını yürüten ortağı Scott Belsky, geliştiricilerin yapay zekayı film üretimini hızlandırmak ve maliyetleri düşürmek amacıyla öne çıkardığını, ancak bu durumun sinemacılar arasında memnuniyetsizlik yarattığını ifade etti.
Sürece ilişkin değerlendirmede bulunan Belsky, “Yaratıcı kontrolü koruyan ve risk alma isteğini teşvik eden daha etkili yapay zeka uygulama yöntemlerinin olduğuna inanıyoruz” dedi.
Yeni araçların, kullanıcı taleplerine göre doğrudan içerik üreten üretken yapay zekadan farklı olacağını belirten Belsky, Google’ın A24 stüdyosunun film ve televizyon arşivine erişim hakkı elde etmeyeceğini kaydetti.
DeepMind Başkan Yardımcısı Eli Collins ise ortaklığa ilişkin, “Teknolojinin, alanındaki en iyi uzmanların ellerine ulaştığı anlarda büyük ilerlemelerin kaydedileceğine inanıyoruz.” açıklamasında bulundu.
ABD merkezli bağımsız bir sinema şirketi olan A24 stüdyosu, özellikle yazar ve festival filmleri üzerine odaklanmasıyla tanınıyor. Yakın zamanda “Gerçekliğin Sahne Arkası” (Y2K) ve “Marty Supreme” filmlerini izleyiciyle buluşturan stüdyonun portföyünde, yedi Oscar ödülü kazanan “Her Şey Her Yerde Aynı Anda” (Everything Everywhere All at Once) yapımının yanı sıra “Yeşil Şövalye” (The Green Knight), “Deniz Feneri” (The Lighthouse), “Cadı” (The Witch), “Ritüel” (Midsommar), “Geçmiş Yaşamlar” (Past Lives), “Demir Pençe” (The Iron Claw), “When You Finish Saving the World” ve “İç Savaş” (Civil War) gibi filmler yer alıyor.
Amerika
SpaceX, 6,3 milyar dolarlık bilgi işlem gücü anlaşması imzaladı

SpaceX, açık kaynaklı yapay zeka girişimi Reflection AI ile önemli bir bilgi işlem gücü anlaşması imzaladı.
Anlaşma kapsamında Reflection, gelişmiş modelleri eğitmek ve çalıştırmak için kullanılan en üst düzey yapay zeka çipleri olan Nvidia GB300’lere anında erişim elde edecek.
CNBC’nin incelediği belgelere göre, 1 Temmuz 2026’dan itibaren 2029 yılına kadar SpaceX’e aylık 150 milyon dolar ödeme yapmayı kabul etti.
Anlaşma süresi sonuna kadar devam ederse, ödemelerin toplam tutarı yaklaşık 6,3 milyar dolara ulaşacak.
Her iki şirket de ilk üç ayın ardından 90 gün önceden bildirimde bulunarak sözleşmeyi feshedebilir.
Anlaşma, SpaceX’in rekor kıran halka arzının ardından devasa veri merkezi altyapısını nasıl kullandığını gösteriyor.
Şirket, Colossus’u kısmen ChatGPT’nin rakibi olan Grok’a güç sağlamak amacıyla kurmuştu.
Şimdi ise SpaceX, bu altyapıyı dışardaki yapay zeka şirketlerine hesaplama gücü kapasitesi satmak için de kullanıyor.
SpaceX, daha önce Anthropic, Google ve Cursor ile hesaplama gücü konusunda anlaşmalar imzalamıştı. Musk’ın şirketi şu anda Cursor’u satın alma sürecinde.
Reflection, bu listeye stratejik açıdan farklı bir müşteri daha ekliyor: Hükümetlerin ve işletmelerin kapalı yapay zeka sistemlerine olan bağımlılığını yeniden değerlendirdiği bir dönemde, açık kaynaklı modellere odaklanan bir yapay zeka laboratuvarı.
Zamanlama dikkat çekici. Anthropic’in Fable ve Mythos’a erişimi kesmesinin ardından açık kaynaklı yapay zeka ivme kazandı.
Bu durum, kritik işler için kapalı model sağlayıcılarına güvenmenin riskleri konusunda soru işaretleri yarattı.
Bu olay, açık model şirketlerine, müşterilerin modelleri daha fazla kontrol sahibi olarak inceleyebilmesi, özelleştirebilmesi ve çalıştırabilmesi gerektiği yönünde daha güçlü bir argüman sağladı.
Reflection, son değerlemesi 25 milyar dolar olan bu girişim olarak, OpenAI, Anthropic ve Google’ın öncü sistemleriyle rekabet edebilecek Amerikan açık kaynaklı yapay zeka modelleri geliştirmeye çalışırken, hükümetlere ve işletmelere kapalı sistemlere kıyasla daha fazla esneklik sunma hedefiyle bu yaklaşımı doğrudan benimsedi.
Reflection sözcüsü yaptığı açıklamada, “Son zamanlarda yaşanan olaylar, açık kaynağın yapay zeka ekosistemi için ne kadar önemli olduğunu ortaya koyuyor; giderek daha fazla ülke ve işletme, yalnızca kapalı modellere bağımlı olmanın getirdiği riskleri ve maliyetleri fark ediyor,” dedi.
Reflection, bu anlaşmanın kendisine “Amerikan açık zekası” olarak adlandırdığı şeyi hızlandırmak için ek hesaplama gücü, yani hesaplama kapasitesi sağladığını belirtti.
Girişim henüz halka açık bir öncü açık kaynaklı model yayınlamadı fakat hükümet ve ulusal güvenlik müşterileriyle ivme kazanmaya devam ediyor.
Şirket, Enerji Bakanlığı’nın Genesis Misyonu ile birlikte çalışıyor ve Pentagon’un daha geniş kapsamlı yapay zeka çabalarının bir parçası.
SpaceX için bu anlaşma, hesaplama gücünün yapay zeka yarışında stratejik bir değer haline geldiğinin bir başka işareti.
Gelişmiş Nvidia çiplerine erişim, öncü modelleri eğitmeye ve kullanmaya çalışan şirketler için hâlâ en büyük kısıtlamalardan biri olmaya devam ediyor.
Colossus’u dış müşterilere açarak şirket, kıt grafik işlem birimi kapasitesini satmak için yarışan bulut sağlayıcıları ve yapay zeka altyapı şirketlerinin yanına konumlanıyor.
Bu aynı zamanda SpaceX’e, büyüyen yapay zeka altyapısı anlatısını haklı çıkarmak için başka bir yol sunuyor.
Yatırımcılar, SpaceX’in roketler ve Starlink’in ötesine geçerek yapay zeka, veri merkezleri ve hesaplama hizmetlerine genişleyip genişleyemeyeceğini izliyor.
Amerika6 gün öncePeter Thiel’in gizli cemiyeti: “Dialog”
Görüş2 hafta önceYeni Delhi’den Yükselen Ses: BRICS’in Yeni Dünya Düzeni Manifestosu
Asya1 hafta önceÇKP, ‘Xi Jinping’in Parti İnşası Üzerine Düşüncesi’ni resmi doktrin ilan etti
Dünya Basını2 hafta önceİran’ın Yeni Büyük Stratejisi
Görüş1 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 5
Ortadoğu1 hafta önceİran, ABD ile varılan anlaşmanın detaylarını açıkladı
Asya2 hafta önceGüney Kore’de askeri istihbarat teşkilatına tarihi darbe
Görüş2 hafta önceSavaşın kısa tarihi ve senaryolar – 4












