Diplomasi
‘NATO Zirvesi’nde Ukrayna’nın üyeliği konuşulmayacak’
AFP’ye göre, NATO ülkeleri yaklaşan zirvede Ukrayna’nın İttifak’a olası üyeliğinden bahsetmekten kaçınacak. Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy’nin zirveye katılımının belirsiz olduğu belirtilirken, ana odak noktasının savunma harcamalarının artırılması olacağı aktarıldı.
NATO ülkelerinin, 24-25 Haziran tarihlerinde Lahey’de düzenlenecek zirvede Ukrayna’nın İttifak’a olası üyeliğinden bahsetmeyeceği iddia edildi.
AFP‘nin diplomatik kaynaklara dayandırdığı haberine göre, zirvenin nihai bildirisinin kısa tutulması ve Ukrayna’nın potansiyel üyeliğiyle ilgili herhangi bir ibare içermemesi hedefleniyor.
Bir NATO diplomatı, “Bu konuda hiçbir şey söylenmeyecek,” diyerek, “Kesinlikle sessiz kalmayı bekliyorum,” ifadelerini kullandı.
Bu durum, ABD Başkanı Donald Trump’ın daha önce Kiev’in İttifak’a katılımına yönelik eleştirileri ve karşı duruşuyla da ilişkilendiriliyor.
Zelenskiy’nin zirveye katılımı belirsiz
Öte yandan Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy’nin, Hollanda Kralı Willem-Alexander’ın NATO liderleri için vereceği akşam yemeğine katılabileceği belirtildi.
Bir Avrupalı diplomat, Zelenskiy’nin katılmaması durumunda bunun bir “halkla ilişkiler felaketi” olacağını ifade etti.
Zelenskiy, 2 Haziran’da NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile yaptığı görüşmenin ardından Ukrayna’nın zirveye davet edildiğini duyurmuştu.
Savunma harcamaları odak noktasında olacak
Bunun yanı sıra diplomatlar, Rutte’nin Ukrayna’nın zirvede “öncelikli” bir konu olacağı yönündeki açıklamalarına rağmen, ana odak noktasının savunma harcamaları konusunda bir anlaşmaya varmak olduğunu dile getirdi.
ABD Başkanı Donald Trump, İttifak ülkelerinden GSYİH’lerinin yüzde 5’ini savunmaya ayırmalarını talep etmişti.
Birçok yetkiliye göre, NATO ülkeleri Rutte’nin önerdiği yüzde 5’lik savunma harcaması planını kabul etmeye hazır görünüyor.
Reuters‘ın geçen ayın başında yazdığı üzere, bu plan savunma harcamalarını GSYİH’nin yüzde 3,5’ine yükseltmeyi (şu anda yüzde 2 olan bu eşiğe 32 ülkeden 22’si 2025 itibarıyla ulaştı) ve güvenlikle ilgili diğer harcamaları yüzde 1,5’e çıkarmayı içeriyor.
“Diğer harcamalar” kategorisine nelerin dahil edileceği henüz netleştirilmedi.
Reuters, bu kategoriye ekipman taşımacılığı için gerekli yol ve köprü onarımlarının dahil edilebileceğini belirtirken, Euractiv ise NATO ülkelerinin Ukrayna’ya yapılan askeri desteği, savunma harcamalarını GSYİH’nin yüzde 5’ine çıkarma planı kapsamında “güvenlikle ilgili” harcamalara dahil edeceğini bildirdi.
Bu harcamalar, özellikle Kiev için yapılan yeni askeri teçhizat alımlarını ve Ukrayna askeri sanayisine yapılan yatırımları kapsayacak.