Diplomasi
New York’ta gizli Katar-İsrail görüşmesi
ABD, İsrail ve Katar, Doha’ya yönelik İsrail saldırısı sonrasında ilişkileri yeniden inşa etmek için dün (7 Aralık) New York’ta üçlü bir toplantı düzenledi.
Axios’ta yer alan habere göre bu, Katar’ın önemli bir arabulucu rolü oynadığı Gazze’deki savaşı sona erdirme anlaşmasından bu yana ülkeler arasında yapılan en üst düzey toplantı.
Buluşma, Trump yönetiminin “Gazze barış süreci”nin yeni bir aşamaya geçtiğini duyurmaya hazırlandığı bir dönemde gerçekleşti.
Beyaz Saray temsilcisi Steve Witkoff toplantıya ev sahipliği yaparken, Mossad şefi David Barnea İsrail’i temsil etti ve Katar’dan üst düzey bir yetkili de toplantıya katıldı.
9 Eylül’de İsrail jetleri, Doha’daki Hamas liderlerine karşı eşi benzeri görülmemiş bir saldırı düzenlemişti. Hamas’ın üst düzey liderleri hayatta kalmış fakat Katarlı bir güvenlik görevlisi öldürülmüştü.
Buna karşılık Katar, İsrail ve Hamas arasındaki arabulucu rolünden çekilmiş ve Arap ülkeleri topluca Başbakan Binyamin Netanyahu’nun hükümetini kınayarak, Trump yönetimini İsrail’i savaşı sonlandırmaya zorlamaya itmişti.
Aynı ayın ilerleyen günlerinde Netanyahu, Trump’ın ısrarı üzerine Beyaz Saray’dan Katar Başbakanı Muhammed bin Abdurrahman es-Sani’yi arayarak saldırı için özür diledi.
Katarlılar arabuluculuk rolünü yeniden üstlendi, fakat Orta Doğu’daki en önemli iki ABD ortağı olan İsrail ve Katar arasındaki ilişkiler soğuk kalmaya devam etti.
Krizi çözmek amacıyla ABD, “koordinasyonu güçlendirmek, iletişimi iyileştirmek, karşılıklı şikayetleri çözmek ve tehditleri önlemek için ortak çabaları güçlendirmek” amacıyla üçlü bir mekanizma önerdi. Pazar günkü toplantı, üç ülkenin bu mekanizma kapsamında ilk kez bir araya geldiği toplantı.
Netanyahu daha önce, bu çerçeve içinde Katar’ın Müslüman Kardeşler’e verdiği destek, Al Jazeera’nın yayınlarında İsrail’e yönelik düşmanlık ve Katar’ın ABD üniversite kampüslerinde İsrail karşıtı duyguları desteklediği iddiasıyla ilgili şikayetlerini dile getireceğini söylemişti.
Bununla birlikte, üçlü toplantının büyük ölçüde “Gazze barış anlaşması”nın uygulanmasına, özellikle Hamas’ın silahsızlandırılmasına ve anlaşmanın ikinci aşamasına geçişte diğer hassas konulara odaklanması muhtemel.