Bizi Takip Edin

Diplomasi

Putin, tarihi Xi-Trump zirvesinin ardından gelecek hafta Çin’e gidiyor

Yayınlanma

Rusya lideri Vladimir Putin, Başkan Xi Jinping’in Amerikalı mevkidaşı Donald Trump ile dikkatle izlenen zirvesini tamamlamasından sadece günler sonra Pekin’e bir günlük bir ziyaret gerçekleştirecek.

Kaynaklar, South China Morning Post’a ziyaretin gelecek haftanın ilerleyen günlerinde, 20 Mayıs’ta gerçekleşmesinin beklendiğini söyledi. Aynı kaynaklar, ziyaretin Moskova’nın Pekin’le rutin temaslarının bir parçası olduğunu ve kapsamlı bir geçit töreni ya da karşılama yapılmasına dair pek bir beklenti bulunmadığını da belirtti.

Bu, Çin’in çok taraflı etkinlikler dışında aynı ay içinde iki büyük gücün liderlerini ilk kez ağırlaması olacak; bu da Pekin’in her iki tarafla ilişkilerini yönetme ve giderek daha parçalı hâle gelen dünya düzeninde kendisini kilit bir güç olarak konumlandırma çabalarının bir yansıması niteliğinde görülüyor.

Putin’in ziyaretinin ardından Çin, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin diğer daimî üyelerinin dört liderini de birkaç ay arayla ağırlayan ilk ülke olacak. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron aralık ayında Pekin’i ziyaret etmiş, onu ocak ayında Britanya Başbakanı Keir Starmer izlemişti.

Trump, İran savaşı nedeniyle birkaç hafta ertelenen gezisinin ardından, cuma günü Çin ziyaretini tamamladı. Bu ziyaret, yaklaşık on yıldır bir ABD liderinin Çin’e yaptığı ilk ziyaret oldu. Pekin, onlarca coşkulu okul çocuğu ve 21 pare top atışının da yer aldığı özenli bir karşılama töreniyle Trump’a kırmızı halı serdi.

Kaynaklar, Çinli yetkililerin Trump ziyaretiyle meşgul olmaları nedeniyle Putin ziyaretinde bu ölçekte bir ihtişamın görülmesinin beklenmediğini söyledi.

Kremlin, şubat ayında Rus liderin 2026’nın ilk yarısında Çin’i ziyaret edeceğini açıklamış, Dışişleri Bakan Yardımcısı Andrey Rudenko ise mart ayında gazetecilere tarihlerin kesinleştirilmekte olduğunu söylemişti.

Perşembe günü Kremlin, Putin’in “çok yakında” Çin’e gideceğini ve ziyaret hazırlıklarının tamamlandığını duyurdu; ancak belirli bir tarih vermedi.

Arka arkaya gerçekleşecek ziyaretler, Washington ve Moskova liderlerinin neredeyse birbirini izleyen ikili ziyaretlerde bulunmasının nadir örneklerinden biri olacak. Çin, 2001 ve 2014 yıllarında Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği zirvelerine ev sahipliği yaptığında, başka devlet liderlerinin yanı sıra her iki ülkenin liderlerini de ağırlamıştı.

Rusya’nın 2022’de Ukrayna müdahalesinden bu yana Pekin, Moskova ile bağlarını derinleştirmeye çalıştı ve ilişkilerini sürekli olarak “kaya gibi sağlam” diye nitelendirdi. İki ekonomi arasındaki ticaret büyümeye devam ediyor ve Batı yaptırımları etkisini gösterirken Moskova’ya kritik bir ekonomik can damarı sağlıyor.

Aynı zamanda Pekin, Washington ile ilişkilerini istikrara kavuşturmaya çalıştı. Xi, perşembe günü Trump’a iki ülkenin rakip değil ortak olması gerektiğini söyledi ve ABD lideriyle birlikte “Çin-ABD ilişkileri gemisini iyi yönlendirmeye ve 2026’yı Çin-ABD ilişkileri için tarihi ve dönüm noktası niteliğinde bir yıl hâline getirmeye” istekli olduğunu ekledi.

Xi ayrıca ABD ile “stratejik istikrara sahip yapıcı bir Çin-ABD ilişkisi” kurma sözü verdi.

Putin, Çinli mevkidaşıyla düzenli temasını sürdürüyor ve Çin’e düzenli ziyaretlerde bulunuyor.

Son olarak eylül ayında Tianjin’de düzenlenen Şanghay İşbirliği Örgütü zirvesi için Çin’i ziyaret etmiş ve aynı ay Çin’in II. Dünya Savaşı’nın sona ermesinin 80. yıl dönümü dolayısıyla düzenlediği büyük askerî geçit töreninde de hazır bulunmuştu.

Diplomasi

UEFA, FIFA’nın özelleştirilmesi halinde Dünya Kupası’nı boykot edecek

Yayınlanma

Avrupa futbolunun yönetim organı olan UEFA, FIFA’nın ticari faaliyetlerinin bir kısmını özelleştirmeye yönelik öneriyi kabul etmesi halinde, oybirliğiyle Dünya Kupası’nı boykot etme kararı aldı.

FIFA salı günü, ticari faaliyetlerini özel bir kuruluşa devretmeyi öngören bir öneri yayınladı.

Bu öneride, ABD Başkanı Donald Trump’ın damadı Jared Kushner’ın kardeşi Josh Kushner’ın CEO’su olduğu Thrive Capital’in baş yatırımcı olarak adı geçti.

UEFA, yaptığı açıklamada, “Dünya Kupası bir yatırım ürünü olarak değerlendirilemez. Hiçbir kısmı asla özel yatırımcılara devredilmemelidir. Dünya Kupası satılık değildir,” demişti.

Teklifin kabul edilmesi için FIFA’nın 211 üye federasyonunun çoğunluğunun desteği gerekiyor.

Fakat teklif Avrupa genelinde yoğun eleştirilere maruz kaldı. UEFA, yalnızca 55 üye federasyondan oluşuyor.

Açıklamada, “FIFA Dünya Kupası futbola aittir. Her zaman da öyle kalacaktır. Avrupa’nın söz hakkı olduğu sürece, Dünya Kupası asla satılık olmayacaktır,” denildi.

Avrupa Birliği Spor Komiseri Glenn Micallef, X’te yaptığı açıklamada, “UEFA’nın bu açıklamasını memnuniyetle karşılıyorum ve tutumunu tam olarak destekliyorum,” dedi ve “Avrupa futbol federasyonlarının yönetişim konusunda öncülük etmesinden gurur duyduğunu” ekledi.

Çarşamba günü komisyon üyesi, “rekabet hukuku hususları” gerekçesiyle FIFA’nın önerisini soruşturma tehdidinde bulunmuştu.

Kadınlar U-20 Dünya Kupası eylül ayında düzenlenecek ve FIFA planlarından vazgeçmezse, bu turnuva Avrupa futbol federasyonlarının boykotu sonuna kadar sürdürme kararlılığının ilk sınavı olabilir.

Kadınlar ve erkekler U-17 Dünya Kupaları da 2026’nın ilerleyen aylarında düzenlenecek.

En son 2023’te İspanya’nın kazandığı tam kadro Kadınlar Dünya Kupası ise 2027’de Brezilya’da gerçekleştirilecek.

POLITICO Çarşamba günü yayınladığı haberde, Avrupa futbolunun yönetim organındaki bir dizi üst düzey yetkilinin, mevcut görev süresi gelecek yıl sona erecek olan FIFA Başkanı Gianni Infantino’ya karşı Katarlı Nasır el-Halifi’yi aday çıkarmayı planladığını bildirmişti.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

ABD, BAE destekli çip üreticisi GlobalFoundries’e fon sağlayacak

Yayınlanma

GlobalFoundries, ABD hükümetinin daha verimli yapay zeka veri merkezlerini desteklemek amacıyla silikon fotonik teknolojisinin araştırma ve geliştirme çalışmalarını güçlendirmek üzere çip üreticisine 300 milyon dolarlık bir hibe vereceğini duyurdu.

Bu hibe, Washington’un Çin ile arasındaki küresel rekabette konumunu güçlendirmeye çalıştığı bir dönemde, ABD Başkanı Donald Trump’ın CHIPS Yasası kapsamındaki araştırma fonlarını kritik yarı iletken teknolojilerine yöneltme çabasının bir parçası.

Yönetim daha önce yarı iletken üretim ekipmanları için 150 milyon dolar ve kuantum bilişim için 2 milyar dolar tahsis etmişti.

Silikon fotonik, çipler arasında veri aktarımı için elektrik sinyalleri yerine ışığı kullanır ve bu sayede yapay zeka sistemleri için daha yüksek bant genişliği ve daha düşük güç tüketimi sağlar.

ABD Ticaret Bakanlığı’ndan sağlanan bu fon, veri aktarım hızlarını ve enerji verimliliğini daha da artırmak amacıyla silikon fotoniği yapay zeka işlemcileriyle doğrudan entegre eden bir teknoloji olan “ortak paketlenmiş optik” alanındaki gelişmeleri desteklemeyi de amaçlıyor.

Silikon fotoniği ve gelişmiş optik paketleme tedarik zincirinin büyük bir kısmı şu anda ABD dışında yoğunlaşmış durumda.

Bu alandaki başlıca üreticiler arasında Tayvanlı TSMC ve İsrailli Tower Semiconductor yer alıyor.

Çarşamba günü açıklanan 300 milyon dolarlık fon, GlobalFoundries’e 2024 yılında Malta (New York) ve Burlington’da (Vermont) fabrikalar kurması için tahsis edilen 1,5 milyar dolarlık önceki fonu tamamlayacak.

Teknoloji Direktörü Gregg Bartlett, Reuters’a verdiği demeçte yeni fonun, GlobalFoundries’in halihazırda ürettiği çiplerin yanı sıra optik bileşenlerin üretimi ve paketlenmesi için bu tesislerde kullanılacak yeni malzemeler ve teknikler üzerine yapılacak araştırmalara destek olacağını söyledi.

Bartlett, “Çıplak silikon yonga plakasından başlayarak, ABD’de kalitesi kanıtlanmış ve test edilmiş bir optik modül sevk edebilme yeteneğine sahip, uçtan uca hizmet sunan tek bir şirketin olması, bizim için benzersiz bir yetkinlik olduğunu düşünüyoruz,” dedi.

GlobalFoundries, veri aktarım hızlarını saniyede 400 gigabite çıkarmayı ve mevcut nesil uygulamalara kıyasla enerji verimliliğini beş katına çıkarmayı hedeflediğini açıkladı.

Abu Dabi varlık fonu Mubadala, GlobalFoundries’in yaklaşık %73’üne sahip. ABD Ticaret Bakanlığı ise ayrı bir anlaşma kapsamında bu çip üreticisinin yaklaşık %1’lik hissesini alacak.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

Kiev’de vurulan İHA fabrikasının ABD’li şirkete ait olduğu bildirildi

Yayınlanma

Rusya’nın Kiev’de imha ettiğini açıkladığı insansız hava aracı fabrikasının ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir şirkete ait olduğu bildirildi. The Guardian gazetesi, Terminal Autonomy adlı firmanın Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla yüksek hassasiyetli İHA’lar ürettiğini aktardı. Şirket, yapay zeka kontrollü mühimmatların cephede aktif olarak kullanıldığını belirtiyor.

Rusya ordusunun Ukrayna’nın başkenti Kiev’de düzenlediği hava saldırılarında imha edilen insansız hava aracı (İHA) fabrikasının, ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir Amerikan şirketine ait olduğu bildirildi.

The Guardian gazetesinin kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Terminal Autonomy adlı şirket, yönlendirme sistemleri parazit ve sinyal kesicilere karşı korumalı olan ve Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla tasarlanan yüksek hassasiyetli İHA’lar üretiyor.

ABD’de 2023 yılında tescil edilen Terminal Autonomy şirketinin internet sitesinde, firmanın yapay zeka ile kontrol edilen dolanan mühimmatlar ve yüksek hassasiyetli mühimmatlar kullandığı, bunların “ön cephede düşman kuvvetlerine karşı halihazırda aktif biçimde uygulandığı” bilgisi yer alıyor.

Rusya Savunma Bakanlığı tesisin hedef alındığını duyurmuştu

Rusya Savunma Bakanlığı, 26 Temmuz’a bağlanan gece Kiev’in güneybatısında İHA montaj ve depolama alanının vurulduğunu açıklamıştı. Bakanlık, Ukraynalı ve Amerikalı uzmanların katılımıyla bu tesiste aylık bin adede kadar İHA üretimi yapıldığını bildirdi.

Bakanlığın açıklamasında, bu tesiste AQ-400 Scythe (“Kosa”) ve AQ-100 Bayonet (“Ştık”) tipi saldırı İHA’ları ile RQ-100 Scout (“Skaut”) tipi keşif İHA’larının üretildiği kaydedildi.

Aynı gece Kiev’de İHA ve yedek parça üretimi yapan “Smart Intelligent Systems” (“Smart intellidjent sistem”) işletmesinin de vurulduğu aktarıldı. Rusya Savunma Bakanlığı, Ukrayna başkenti ile Odessa bölgesindeki Çernomorsk liman altyapı tesislerine grup saldırısı düzenlendiğini duyurdu.

Rusya Savunma Bakanlığı, saldırıların yalnızca Ukrayna’nın askeri ve enerji tesisleri ile bunlarla bağlantılı altyapıya yönelik gerçekleştirildiğini vurguluyor.

Öte yandan Financial Times gazetesi, Ukraynalı yetkililere dayandırdığı haberinde, ABD ve Fransa’nın Rusya topraklarına yönelik İHA saldırılarının planlanmasında Ukrayna’ya istihbarat sağladığını yazmıştı.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English