Sibirya’nın Gücü-2 projesinde belirsizlik sürerken Gazprom ilk adımı attı

Rus enerji şirketi Gazprom, maliyetinin 30 milyar doları bulması beklenen Sibirya’nın Gücü-2 boru hattının projelendirme çalışmalarına başladı. Şirket bu adımı, Pekin yönetiminin projeye kamuoyu önünde henüz onay vermemiş ve tarafların doğalgaz fiyatı üzerinde anlaşmaya varamamış olmasına rağmen attı.

Rus enerji devi Gazprom, Çin’e uzanacak ve maliyeti 30 milyar doları bulması beklenen Sibirya’nın Gücü-2 boru hattının projelendirme çalışmalarına başladı.

Financial Times’ın haberine göre, şirketin bu adımı Pekin yönetiminin projeye kamuoyu önünde henüz onay vermemiş ve tarafların doğalgaz fiyatı üzerinde anlaşmaya varamamış olmasına rağmen atması dikkat çekiyor.

Uzmanlar, projenin geliştirilmesi için harcanacak tutarın en az 1 milyar dolar olabileceğini belirtiyor.

Onay belirsiz, mühendisler işe başladı

Gazprom Yönetim Kurulu Başkanı Aleksey Miller, eylül ayı başında Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Çin ziyaretinde, tarafların hattın inşası için hukuken bağlayıcı bir mutabakat zaptı imzaladığını açıklamıştı.

Ancak Miller ayrıntı vermezken, açıklama yalnızca Rus medyasında yer bulmuş, Çin devlet medyası ise bu gelişmeye neredeyse hiç değinmemişti.

Buna karşın süreci yakından bilen üç kaynak tarafından Financial Times’a, Gazprom mühendislerinin, bu açıklamadan sonra teknik şartnamenin hazırlıklarına başladığı doğrulandı.

Milyarlarca dolarlık ön hazırlık riski

Berlin merkezli Carnegie Rusya ve Avrasya Merkezi’nden kıdemli araştırmacı Sergey Vakulenko, mühendislerin muhtemelen ön tasarımla ilgilendiğini belirtti.

Vakulenko, bu aşamanın yüzlerce ciltlik teknik doküman hazırlanmasını gerektirdiğini ve toplam proje maliyetinin yüzde 5’ine kadar harcama yapılabileceğini söyledi.

Rus enerji sektöründen üst düzey bir yönetici ise bu oranın yüzde 10’a kadar çıkabileceğini ifade ederek, “Bu büyüklükte harcamalar, ancak paranın doğru yere harcandığına ve yatırımın güvende olduğuna dair kesin bir inanç varsa yapılır” diye konuştu.

Aynı yöneticiye göre bir başka ihtimal daha bulunuyor: Gazprom ya proje birimlerini kapatacak ya da onlara iş vermek zorunda. Yönetici, “Başka ne yapabilirler ki?” dedi.

Gazprom’un Çin’e olan güveni

Vakulenko ile Emerging Markets Oil and Gas Consulting Partners’ın kurucusu Ronald Smith, Sibirya’nın Gücü-2’nin azami maliyetinin 30 milyar doları aşabileceğini, fakat nihai tutarın daha düşük çıkma ihtimalinin de bulunduğunu düşünüyor.

Gazeteye konuşan ismi belirtilmemiş bir enerji danışmanı, Gazprom’un Çin’in projeye eninde sonunda onay vereceğine gerçekten inandığını belirterek şu değerlendirmeyi yaptı:

“Bu, Çinliler için en ucuz doğalgaz olacak. Gazprom’un bu yüzden ciddi bir yatırım yapmaya hazır olduğunu düşünüyorum ve onların büyük bir yanılgı içinde olmadığını söyleyebilirim.”

Projenin hayata geçmesi durumunda Sibirya’nın Gücü-2 üzerinden sağlanacak doğalgaz, Çin için en ucuz kaynak olacak. Bu durum Pekin’e büyük bir avantaj sağlarken, hattın finansmanını üstlenmesi gereken Gazprom’un ise zarar etmesine yol açabilir.

Fiyat pazarlığı kilit önemde

Rusya İktisadi Kalkınma Bakanlığının temel tahminine göre, Çin’e bu yıl yapılacak doğalgaz teslimatlarında öngörülen ortalama fiyat, 1000 metreküp başına 248,7 dolar.

Bu rakam, Türkiye ve Avrupa’nın geri kalanına yapılan teslimatların ortalama fiyatı olan 401,9 dolardan yüzde 38,1 daha düşük.

Bakanlık, önümüzdeki üç yıllık dönemde bu indirim oranının yüzde 31,7 olmasını öngörüyor. Pekin yönetiminin ise Sibirya’nın Gücü-2 için bu fiyatların da altında bir rakam talep ettiği biliniyor.