Ukrayna, baz para birimi olarak dolardan avroya geçiyor

Ukrayna Merkez Bankası Başkanı Andrey Pışnıy, ülkenin baz para birimini ABD dolarından avroya geçirmeyi değerlendirdiğini açıkladı. Bu adımın potansiyel AB üyeliği ve Avrupa Birliği’nin savunmadaki artan rolü gibi faktörlerle ilişkili olduğu belirtildi. Değerlendirme sürecinin karmaşık ve kapsamlı hazırlık gerektirdiği ifade edildi.

Ukrayna, baz para birimini ABD dolarından avroya geçirme olasılığını değerlendiriyor. Ukrayna Merkez Bankası Başkanı Andrey Pışnıy, Reuters haber ajansına yaptığı açıklamada bu girişimin değerlendirilmesinin ardındaki nedenleri, Ukrayna’nın Avrupa Birliği’ne potansiyel üyeliği ve AB’nin ülkenin savunma kapasitesini sağlamadaki artan rolü olarak belirtti.

Ayrıca, küresel piyasalardaki yüksek oynaklık ve küresel ticaretin parçalanma olasılığının da bu kararda etkili olduğunu belirtti.

Pışnıy, bu çalışmanın “karmaşık ve kaliteli, çok yönlü hazırlık gerektirdiğini” de sözlerine ekledi.

Habere göre, dolar uluslararası ticarette baskın konumda bulunuyor ve küresel rezervlerin büyük bir kısmını oluşturuyor.

SWIFT sisteminin tahminlerine göre, ticari işlemlerin yüzde 80’inden fazlası ve döviz rezervlerinin yüzde 60’ı dolar cinsinden.

Suudi Arabistan ve Hong Kong gibi büyük ekonomiler de kendi para birimlerini dolara sabitlemiş durumda.

ABD Başkanı Donald Trump, ABD’nin yüzyılın en yüksek gümrük vergilerinden bazılarını uygulayarak ticaret savaşı başlattı.

Bu adım, bazı uzmanların doların gelecekteki küresel rezerv para birimi konumunu koruyup koruyamayacağını sorgulamasına neden oldu.

Columbia Üniversitesi Küresel Enerji Politikası Merkezi kıdemli araştırmacıları Edward Fishman, Gautam Jain ve Richard Nephew de bu görüşü paylaşıyor.

Nisan ayı başlarında Foreign Affairs dergisi için yayımladıkları makalede uzmanlar, Trump’ın büyük ölçekli gümrük vergileri uygulayarak Amerikan ekonomisini bir silaha dönüştürme çabasının, doların küresel rezerv para birimi statüsünü tehlikeye attığını özetlemişti.

Trump’ın Beyaz Saray’a dönmesinden sonraki ilk haftalarda, Cumhuriyetçi liderin enflasyonu yenme, toplu sınır dışı etme ve vergi indirimleri uygulama vaatleri üzerine dolar güçlendi.

Ancak, bu politikaların devamı ve yarattığı ekonomik belirsizlik dolar üzerinde baskı oluşturdu ve o zamandan beri dolar diğer para birimleri karşısında keskin bir düşüş yaşadı.

Makalenin yazarları, 2025’in ilk çeyreğinde Avrupa hisse senetlerinin Amerikan hisse senetlerini yaklaşık yüzde 20 geride bıraktığını, bunun otuz yılı aşkın süredir görülen en büyük getiri farkı olduğunu ve büyük ölçüde Trump’ın politikalarının sonucu olduğunu yazdılar.

Uzmanlar, Cumhuriyetçi liderin eylemlerinin gelecekte daha ciddi ekonomik risklere yol açabileceğini düşünüyor.

Doların rezerv para birimi statüsü, ABD’ye daha düşük faiz oranları ve sert yaptırımlar uygulama yeteneği dahil olmak üzere büyük avantajlar sağlıyor.

Diğer ülkeler için de çoğu devletin kullandığı yüksek likiditeye sahip ve güvenilir bir para birimiyle uluslararası işlemler yapmak daha kolay hâle geliyor.