Bizi Takip Edin

Amerika

Wall Street ve Silikon Vadisi kazanırken ‘Main Street’ kaybediyor

Yayınlanma

ABD ekonomisinde, en büyük bankalar ve teknoloji grupları Donald Trump’ın gümrük vergilerini umursamadan devasa kazançlar elde ederken, tüketicilere yönelik şirketler artan maliyetlerle mücadele ediyor ve bu durum iktisadi uçurumu derinleştiriyor.

Financial Times’ta (FT) yer alan habere göre Apple, Meta ve Microsoft gibi teknoloji grupları ile S&P 500’ü domine eden kredi kuruluşları JPMorgan ve Goldman Sachs’ın ikinci çeyrek sonuçları, ekonominin patlama yaşadığını gösteriyor ve Başkanın bu hafta yaptığı “Amerika dünyanın en sıcak ülkesi” açıklamasına destek veriyor. 

Fakat bu görünüşün altında, Amerikan şirketlerinin büyük bir kısmı, kârlarının yavaşlaması ve Trump’ın agresif ticaret savaşının yarattığı aşırı belirsizlikle boğuşuyor.

FactSet verilerine göre, S&P 500 şirketlerinin neredeyse üçte ikisi ikinci çeyrek sonuçlarını açıkladı ve temel tüketim malları ve malzeme şirketlerinin kârları yıllık bazda sırasıyla %0,1 ve %5 düştü.

Société Générale’ye göre, sonuçlarını açıklayan S&P 500 şirketlerinin toplam %52’si kâr marjlarında düşüş bildirdi.

Bankanın küresel kantitatif araştırma başkanı Andrew Lapthorne, şirketlerin satışları artmasına rağmen marj baskısı yaşadıklarını söyledi ve “Bu farklılık, maliyetlerinin arttığını ama şirketlerin bunu henüz [tüketicilere] yansıtmadığını gösteriyor,” dedi.

S&P 500 endeksindeki en büyük 10 hisse senedi, endeksin toplam kârının üçte birini oluştururken, teknoloji ve finans sektörleri yıllık bazda sırasıyla %41 ve %12,8’lik çeyreklik kâr artışı kaydetti. 

Fakat bu haftanın ikinci yarısında açıklanan bir dizi veri, Fed Başkanı Jay Powell’ın çarşamba günü Trump’ın gümrük vergisi saldırısına karşı ekonominin gösterdiği dirençli tavrına yanıt olarak faiz oranlarını %4,25 ile %4,5 arasında sabit tutmasına rağmen, Wall Street ve Silikon Vadisinin ötesinde ABD ekonomik büyümesinin yavaşladığını gösteriyor.

Başkanın, Powell’ın faiz indiriminde “çok yavaş” davrandığı yönündeki argümanı, cuma günü Çalışma İstatistikleri Bürosunun, dünyanın en büyük ekonomisinin mayıstan temmuza kadar sadece 106.000 yeni iş yaratarak, önceki üç ayda yaratılan 380.000 yeni iş sayısına göre keskin bir düşüş kaydettiğini açıklamasıyla destek buldu.

FT’nin hesaplamalarına göre, çarşamba günü açıklanan GSYİH raporu da, ekonominin 2025’in ilk yarısında yıllık bazda %1,1 oranında büyüdüğünü gösterdi. Bu rakam, önceki yılın ikinci yarısında %2,9 olmuştu.

Strategas Securities’ten Ryan Grabinski’ye göre, otomobil üreticileri, havayolu şirketleri ve buzdolabı ve çamaşır makinesi gibi dayanıklı ev aletleri üreten şirketler zaten baskı altındaydı ve bu yıl için net gelirlerinde en büyük düşüşleri bildirdiler. 

FactSet’ten John Butters, negatif kazanç sürprizi açıklayan şirketlerin yatırımcılar tarafından cezalandırıldığını ve sonuçların açıklanmasından sonraki dört gün içinde ortalama %5,6 değer kaybettiğini söyledi.

Kazanç beklentilerini karşılayamayan şirketlerin hisselerinin beş yıllık ortalama düşüşü %2,4.

Trump cuma günü, Amerika’nın efektif gümrük vergisi oranını son yılların en yüksek seviyesine çıkardı ve Tayvan, Kanada, İsviçre ve Hindistan’a yüksek vergiler uyguladı. Buna rağmen, büyük teknoloji şirketlerinin hisseleri analistlerin kazanç tahminlerini aştı.

Örneğin Microsoft geçen hafta çeyrek karında %25 artış açıklarken, Meta net gelirinde %36 artış bildirdi.

Fon yöneticisi AlphaCore’un baş yatırım stratejisti David Stubbs, en büyük teknoloji şirketleri için “Bu, yapay zeka yatırım harcamalarının artmasına odaklanan iyimserlerin hakim olduğu, bir başka sağlam kazanç sezonu oldu,” dedi.

Diğer yandan, gümrük vergilerinin etkisinin hissedilmeye başladığını kaydeden Stubbs, Trump’ın uyguladığı vergilerden kaynaklanan 800 milyon dolarlık zararın da etkisiyle Ford’un sürpriz çeyrek zararına dikkat çekti.

Stubbs, “Umut, yapay zeka yatırımlarının ekonomiyi ayakta tutacağı yönünde. Fakat daha fazla göç ve daha fazla mali harcamadan kaynaklanan bazı olumlu etkilerin sona erdiğini kabul etmek gerekiyor,” dedi.

Amerika

Microsoft’un veri merkezi yatırımı New York’un elektrik talebini aşacak

Yayınlanma

Microsoft, bulut ve yapay zeka hizmetlerindeki sunucu açığını kapatmak amacıyla veri merkezlerinin kapasitesini 2032’ye kadar üçe katlayıp 38 gigavatın üzerine çıkarmayı hedefliyor. Planlanan bu enerji miktarı, New York eyaletinin zirve dönemdeki elektrik tüketimini aşıyor.

Amerikan teknoloji şirketi Microsoft, veri merkezlerinin kapasitesini 2032 yılına kadar üç kattan fazla artırarak 38 gigavatın üzerine çıkarmayı planlıyor.

Bloomberg’in konuya aşina kaynaklara dayandırdığı haberine göre, hedeflenen bu kapasite, New York eyaletinin en yüksek tüketim dönemlerindeki elektrik ihtiyacını geride bırakıyor.

Kapasite artışı, Microsoft’un bulut hizmetleri ve yapay zeka operasyonlarında yaşadığı işlem gücü yetersizliğini aşmasını amaçlıyor.

Şirketin dünya genelindeki veri merkezi ağının mevcut elektrik kapasitesi yaklaşık 12 gigavat seviyesinde seyrediyor.

Gelecekteki kapasitenin yaklaşık üçte birinin yapay zeka donanımlarına ayrılması hedefleniyor. Bu alandaki güncel tüketim ise 2 gigavat civarında kalıyor.

Sunucu kapasitesindeki yetersizlik, Microsoft’u ABD ve Avrupa’daki bazı merkezlerinde yeni bulut aboneliklerini sınırlandırmak zorunda bıraktı. Bu durum nedeniyle müşterilerin bir bölümü rakiplerle sözleşme imzaladı.

Tesis inşasını hızlandıran şirket, Atlanta bölgesi dahil yeni merkezler kuruyor. Son mali yılda sermaye harcamaları 145 milyar dolara ulaşan şirketin harcamalarında, analistlerin değerlendirmelerine göre yükseliş sürecek.

Tesislerin inşasının yıllar alması, talep ve teknolojideki değişimlerin sürmesi sebebiyle mevcut planlar revizyona uğrayabilir.

Microsoft, programın ayrıntılarına dair henüz açıklama yapmadı.

Daha önce şirket içi değerlendirmelerde, yapay zeka merkezleri inşasının elektrik, su tüketimi ve karbon emisyonları nedeniyle çalışanlar arasında kaygı yarattığı kabul edilmişti.

Microsoft, su verimliliğini artırdığını ve yenilenebilir enerji kaynaklarını güçlendirdiğini savunuyor.

Veri merkezi krizi

Okumaya Devam Et

Amerika

“Teknoloji devleri gençlerin tepki odağında petrolün yerini aldı”

Yayınlanma

ABD’li kayaç petrolü üreticisi Diamondback Energy şirketinin yöneticisi Kaes Van’t Hof, teknoloji devlerinin petrol şirketlerinin yerini alarak kamuoyunun bir numaralı hedefi haline geldiğini söyledi. Van’t Hof, yüksek gelir ve kariyer arayışındaki gençlerin enerji sektörüne ilgisinin arttığını savundu. Bloomberg verileri ise sektörde üretimin rekor kırmasına karşın son on yılda 250 bin kişilik istihdam kaybı yaşandığını gösteriyor.

ABD merkezli kayaç petrolü üreticisi Diamondback Energy şirketinin tepe yöneticisi Kaes Van’t Hof, teknoloji devlerinin kamuoyu nezdinde petrol şirketlerinin yerini alarak “bir numaralı halk düşmanı” haline geldiğini söyledi.

Financial Times gazetesine konuşan Van’t Hof, iyi gelir ve güçlü kariyer fırsatları arayan gençlerin artık petrol sektörünü dışlanan bir alan olarak görmediğini vurguladı.

Teknoloji şirketlerinin, özellikle veri merkezlerinin inşası nedeniyle yoğun bir toplumsal baskıyla karşı karşıya kaldığını belirten Van’t Hof, enerji sektörüne yönelik yaklaşımın ise dönüştüğünü savundu.

The New York Times gazetesinin daha önce yer verdiği haberde, veri merkezlerine yönelik endişelerin çevreye dönük tehditler ve sohbet robotlarına olan bağımlılıkla bağlantılı olduğu aktarılmıştı.

Van’t Hof, toplumun enerjinin gündelik hayattaki vazgeçilmez rolünü artık çok daha iyi kavradığına dikkat çekti.

Gelişmeleri değerlendiren Diamondback yöneticisi, şu ifadeleri kullandı:

“Birkaç yıl öncesine kadar neredeyse her gün petrol sektörünün öldüğüne dair makaleler çıkıyordu. Ancak bugün insanların bunun saygın, iyi ödeme yapan, ayrıca yapay zeka ile enerjinin kesiştiği bir alan olduğunu anladığını düşünüyorum.”

Söz konusu dönüşümün istihdam piyasasına da yansıdığını kaydeden Van’t Hof, sektöre genç yetenek akışı yaşandığını ve staj başvurularında artış görüldüğünü dile getirdi.

Van’t Hof, değerlendirmesini şu sözlerle sürdürdü: “Enerji sektörü havalı olabilir mi? Evet, sanırım öyle. Artık asıl bilişimciler kötü adam olarak görülüyor.”

Teksas merkezli olan ve kayaç petrolü çıkaran Diamondback, 56 milyar dolarlık ciroya sahip. Şirket, ABD’nin güneyindeki geniş petrol ve doğalgaz bölgesi Permian Havzası’nın en büyük bağımsız petrol üreticisi konumunu elinde tutuyor.

Öte yandan Bloomberg, Temmuz ayında geçtiği haberde ABD petrol ve doğalgaz sektörünün son on yılda istihdamını yaklaşık yüzde 40 oranında azalttığını duyurmuştu.

Bu oran 250 bin kişilik iş kaybına denk gelirken, söz konusu pozisyonların büyük kısmının geri dönmeyeceği kaydedildi.

İstihdamdaki bu sert düşüşe rağmen, aynı dönemde ham petrol üretimi yüzde 50 artış kaydetti.

Bloomberg’in aktardığına göre 2014 yılındaki fiyat çöküşünün ardından yatırımcılar şirketlerden daha yüksek verimlilik ve kâr talep etmeye başladı.

Bu baskı; işten çıkarmaları, şirket birleşmelerini, ileri teknolojilerin kullanımını, otomasyonu ve robotik sistemleri beraberinde getirdi.

Ajansın hesaplamalarına göre sektörde 2023 yılının başından bu yana gerçekleşen birleşme ve devralma işlemlerinin toplam hacmi 500 milyar doları aştı ve önceki üç yıllık dönemin toplamını yüzde 20’den fazla geride bıraktı.

Güncel verilerle ABD’deki ham petrol üretimi günlük 13,8 milyon varille rekor seviyeye ulaşsa da sektördeki istihdam son üç yılın en düşük seviyesinde seyrediyor.

Ülkedeki enerji şirketleri, 2014 yılında çalışan sondaj kulelerinin üçte birinden daha azıyla faaliyet gösteriyor; ancak sahadaki her bir kule artık o döneme kıyasla yaklaşık dört kat daha fazla petrol üretiyor.

Okumaya Devam Et

Amerika

ABD, ismi açıklanmayan “büyük” bir bankaya yaptırım uygulayacak

Yayınlanma

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Trump yönetiminin önümüzdeki hafta büyük bir bankaya yaptırım uygulayacağını söyledi.

Yeni yaptırım, yine İran’a karşı iktisadi abluka kapsamında ilan edilecek.

“Real America’s Voice” programına konuk olduğu sırada ne finans kurumunun adını ne de bulunduğu ülkeyi belirten Bessent, bu adımın pazartesi günü (14 Eylül) atılacağını ifade etti.

Bessent, bu adımın başlangıçta cuma günü gerçekleştirilmesinin planlandığını fakat 11 Eylül 2001 saldırılarının 25. yıldönümü anma törenleri nedeniyle ertelendiğini belirtti.

Bessent şöyle konuştu:

“Herkes bu rejimle ilişkisini kesene kadar bu sürece devam edeceğiz. Bunu o kadar kârsız hale getireceğiz ki, şirketinizin ya da kendinizin, kişisel mali durumunuzun yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kalmasını göze almak istiyorsanız, buyurun deneyin. ⁠Ama peşinize düşeceğiz.”

ABD, Türkiye’deki bir bankaya “İran bağlantılı” olduğu iddiasıyla yaptırım uyguladı

ABD, Şubat ayında çatışmanın başlamasından bu yana İran’a karşı petrol ihracatı, nakliye ağları, silah tedarik kanalları, finansal aracılar, dijital varlık borsaları ve havacılık bağlantılarını hedef alan bir dizi ekonomik önlem uyguladı.

Trump yönetimi, geçen ay Bessent’in “Ekonomik Dışlama Operasyonu” olarak adlandırdığı girişimle kampanyasını tırmandırdı.

ABD, yaklaşık 60 kuruluş, kişi ve gemiye yaptırımlar uyguladı ve deniz taşımacılığı, havacılık, teknoloji, altın ve dijital varlıklar gibi sektörlerde İran’la iş yapanlara yönelik ikincil yaptırımların kapsamını genişletti.

Beyaz Saray geçen hafta İstanbul merkezli Golden Global Bank’ı, Çin’in İran petrolü karşılığında ödediği büyük meblağları Devrim Muhafızları’na aktardığı gerekçesiyle yaptırım kapsamına almıştı.

İran üzerindeki baskı giderek artmasına rağmen, ABD Başkanı Donald ​Trump savaşın Kasım ayındaki ABD ara seçimlerinden sonraya kadar sona ermeyeceğini öngördü.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English