AB enerji krizi nedeniyle bütçe kurallarını esnetebilir

Avrupa Komisyonu, İran savaşının tetiklediği yüksek enerji fiyatlarıyla mücadele etmek amacıyla üye ülkelere ek bütçe esnekliği tanımayı planlıyor. Hazırlanan taslak teklif kapsamında, üye ülkelerin gayrisafi yurtiçi hasılalarının yaklaşık yüzde 0,3’ünü bütçe sınırlandırmalarının dışında tutarak enerji harcamalarına aktarmasına izin verilmesi öngörülüyor.

Avrupa Komisyonu, İran savaşı ve Hürmüz Boğazı’ndaki ablukanın yol açtığı yüksek enerji fiyatlarının olumsuz etkilerini hafifletmek amacıyla Avrupa Birliği (AB) üyesi ülkelere ek bütçe esnekliği sağlamayı planlıyor.

Bloomberg’in konuya aşina kaynaklara dayandırdığı haberine göre, kapalı kapılar ardında yürütülen görüşmelerde üye devletlerin mali yükünü hafifletecek formüller üzerinde duruluyor.

Görüşülen teklif, AB hükümetlerinin gayrisafi yurtiçi hasılalarının (GSYİH) yaklaşık yüzde 0,3’ünü, birliğin yürürlükteki katı bütçe kurallarının dışına çıkarak doğrudan enerjiyle ilgili harcamalara yönlendirmesine izin vermeyi öngörüyor.

Kaynaklar, bu adımın bütçe kısıtlamalarına bir istisna olarak uygulanacağını ve daha önce savunma harcamalarının bir kısmı için getirilen muafiyet benzeri bir mekanizmayla işletileceğini belirtti.

Son aylarda bütçe kurallarında esneklik sağlanması yönünde en yoğun çaba gösteren ülkelerin başında İtalya geliyor. Yüksek kamu borcuyla mücadele eden Roma yönetimi, aynı zamanda artan enerji maliyetlerinin getirdiği ek yükü azaltmayı hedefliyor.

Ancak kaynaklar, girişimin parametreleri üzerinde henüz tam bir uzlaşı sağlanmadığını, resmi duyuru yapılana kadar detayların değişebileceğini ve nihai kararın henüz verilmediğini vurguladı.

Avrupa Komisyonu sözcüsü ise konuyla ilgili açıklama yapmaktan kaçındı.

Diğer yandan Financial Times (FT) gazetesi de Avrupa Birliği’nin geçtiğimiz nisan ayında, İran odaklı savaş risklerinin ve buna bağlı enerji krizinin mali bir krize dönüşmesini engellemek için ulusal hükümetlere çağrıda bulunduğunu yazdı.

FT’nin ulaştığı kaynaklara göre Avrupa Komisyonu, enerji sübvansiyonları, vergi indirimleri ve tavan fiyat uygulamaları gibi destekleyici önlemlerde temkinli bir yaklaşım sergilenmesini istiyor.

Brüksel, 2022 yılında yaşanan, enflasyonu ve bütçe açıklarını hızla tırmandıran krizin bir benzerinin tekrarlanmasından endişe duyuyor.

Avrupa Komisyonu, enerji fiyatlarındaki artışı dizginlemeye yönelik ulusal önlemler alınırken üye ülkelerin koordinasyon içinde hareket etmesini ve ihtiyatı elden bırakmamasını talep ediyor.

FT’nin analizine göre, olası yeni bir enerji dalgası, Kovid-19 pandemisi ve Ukrayna’daki çatışmaların ardından Avrupa Birliği için son altı yıl içindeki üçüncü büyük ekonomik sarsıntı niteliği taşıyacak.