ABD ile Le Pen “iktisadi program” görüştü

Fransız Ulusal Birlik (RN) liderleri Marine Le Pen ve Jordan Bardella ile bir araya gelen ABD’li yetkililer, partinin iktisadi planlarından pek etkilenmedi.

Reuters’a göre bu durum, partinin gelecek yılki seçimler öncesinde Avro bölgesinin ikinci büyük ekonomisinin güvenilir bir bekçisi olarak kendini gösterme çabalarına bir darbe vurdu.

RN, göç konusunda sert bir tutumla işleri ve satın alma gücünü savunmaya yönelik popülist vaatleri birleştirerek Fransa’nın en büyük parlamento partisi haline geldi ve 2027’de potansiyel bir galip olarak öne çıktı.

Fakat devletin müdahaleci ve korumacı politikalarla ilgili uzun süredir devam eden söylemleri, bazı yatırımcıları endişelendiriyor.

ABD Büyükelçisi Charles Kushner ve ekibi, RN partisinin liderleri Le Pen ve Bardella da dahil olmak üzere, Fransa’nın siyasi yelpazesinin her kesiminden muhtemel cumhurbaşkanlığı adaylarının çoğuyla bir araya geldi.

Kaynaklara göre, görüştükleri adaylardan hiçbirinden özellikle etkilenmemiş olsalar da, RN’nin devasa bütçe açığını nasıl kapatacağı, ABD yatırımlarını nasıl çekeceği ve ekonomiyi nasıl canlandıracağına dair görüşleri endişe kaynağıydı.

Onların vardığı sonuç, Fransa’nın iş dünyası elitlerinin çoğunun, RN’nin 3,5 trilyon dolarlık yüksek borçlu ekonomiyi yeniden güçlü büyümeye kavuşturacak ve ülkenin kamu maliyesini istikrara kavuşturacak deneyim ve uzmanlığa sahip olup olmadığı konusundaki endişelerini yansıtıyordu.

Bardella’nın üst düzey bir danışmanı, partinin, Fransa’nın maliyetli emeklilik sistemine yönelik siyasi açıdan hassas yapısal reformlar da dahil olmak üzere iktisadi programını geliştirmek için çalıştığını söyledi.

Dışişleri Bakanlığı sözcüsü, “özel diplomatik görüşmeler” hakkında yorum yapmayı reddetti.

RN’nin iktisadi programına yönelik şüpheler, Fransa’da seçimlerde bir engel teşkil edebilir ve anketlerin RN’nin kazanabileceğini gösterdiği 2027 yılında ABD’nin partiyi açıkça destekleyip desteklememe konusundaki yaklaşımını şekillendirebilir.

Diplomatik kaynaklardan biri, RN liderlerinin ABD’den destek aradığına dair herhangi bir işaret olmadığını söyledi.

Bir zamanlar Trump’ı alkışlayan Avrupa’daki sağ partiler ise, ona çok yakın görünmekten giderek daha fazla çekiniyor.

Fransa ekonomisi, zayıf büyüme, yüksek borçlanma maliyetleri ve GSYİH’nin %115,6’sı ile Avrupa’nın en ağır borç yüklerinden birinin oluşturduğu bir bataklığa saplanmış durumda.

RN, iktisadi önceliklerinin arasında vergi indirimleri yoluyla hanehalkı satın alma gücünü artırmak, kamu harcamalarını ve Fransa’nın AB bütçe katkısını azaltmak ve Fransız vatandaşlarına öncelik vermek için sosyal yardım sistemini yeniden yapılandırmak olduğunu söylüyor.

Fakat ayrıntılı planlar henüz ortaya çıkmadı. Eleştirmenler, partinin tutarlı bir iktisadi manifestosunun olmadığını söylüyor.

Kaynaklara göre, ABD’li yetkililer, emeklilik yaşını yükselten 2023 emeklilik reformunun maliyetli bir şekilde geri alınmasına yönelik RN’nin isteği ve bütçe açığının nasıl azaltılacağına dair belirsiz planlar da dahil olmak üzere, ekonomi konusunda çelişkili mesajların birleşiminden endişe duyuyorlardı.

Kaynaklar, RN’nin, Washington’un ABD’li teknoloji devlerini hedef aldığı gerekçesiyle karşı çıktığı dijital hizmetler vergisini %6’ya ikiye katlayan bir bütçe değişikliği lehinde oy kullanmasından da rahatsız olduklarını ekledi. Bu değişiklik, 2026 nihai bütçesine hiç girmedi.

İş dünyası liderleri bu yılın başlarında Reuters’a, parti liderliği içindeki farklı iktisadi akımlardan dolayı kafalarının karıştığını söylemişlerdi.

Le Pen, büyük harcamalar yapan bir popülist olarak görülürken, Bardella ise daha iş dostu bir yol izlemeye çalışıyordu.

Yöneticiler, bu belirsizliğin başlangıçta RN’nin desteğini genişletmesine yardımcı olduğunu, fakat parti kendisini güvenilir bir “bekleyen hükümet” olarak sunmaya çalıştıkça bir yük haline geldiğini söylüyor.

2027 Nisan seçimleri yaklaşırken CEO’ların partinin iktisadi programını anlamak istediğinin bir işareti olarak, Le Pen 7 Nisan’da lüks ürünler grubu LVMH, petrol devi ⁠TotalEnergies, sigorta şirketi AXA ve Renault gibi şirketlerin patronlarıyla bir araya geldi.

Bir yetkili, Bardella’nın ekonomi danışmanı olarak görevlendirdiği fon yöneticisi François Durvye’nin toplantının düzenlenmesine yardımcı olduğunu söyledi. Aynı yetkili, toplantıyı hararetli bir soru-cevap oturumu olarak özetledi.

RN’nin üst düzey bir ismi olan ikinci yetkili, toplantının “aslında siyasi yelpazenin en büyüme ve iş dostu programı olan programımız hakkında sıklıkla çizilen karikatürleri ortadan kaldırmak” amacıyla düzenlendiğini söyledi.