ABD, “kara liste”deki Rus tankerine operasyon düzenler mi?

Birleşik Krallık hükümeti, İngiliz sularından 200 mil açıkta Rus bayraklı bir petrol tankerini ele geçirmek için ABD ordusu tarafından düzenlenecek bir operasyonun Rusya’nın misillemesine yol açabileceğinden endişe ediyor.

ABD ordusu, deniz ablukasını delmek için Venezuela’dan yola çıkan tankeri takip ediyor ve tanker şu anda Kuzey Atlantik’te bulunuyor.

Geminin yaklaşmasıyla birlikte, AC-130 savaş uçakları da dahil olmak üzere ABD güçlerinin son günlerde Birleşik Krallık’taki bir üsse vardığı görüldü. Starboard Maritime Intelligence tarafından sağlanan verilere göre, tanker birkaç saat içinde Avrupa sularına girecek.

Avrupa güvenlik yetkilileri, The i Paper gazetesine, durumun tırmanmasını önlemek için acil görüşmelerin devam ettiğini bildirdi.

Görüşmelerden haberdar olan bir deniz güvenliği kaynağına göre, görüşmeler Britanya ve Avrupalı müttefikleri arasında yapılıyor.

Yetkililer, herhangi bir ele geçirme girişiminin kontrolden çıkabileceğine dair bir “korku” olduğunu söylediler.

Rusya’da kayıtlı bir gemiyi ele geçirme girişimi, Moskova ile büyük bir gerginliğe yol açabilir, fakat buna rağmen Trump yönetiminin gemiyi ele geçirme planları hazırladığı bildiriliyor.

Kaynak, The i Paper gazetesine verdiği demeçte, “Çoğu ülke Rusya ile doğrudan bir çatışmadan korkuyor. Nasıl hareket edileceği konusunda ikili düzeyde görüşmeler sürüyor. Danimarka ve İngiltere’nin bu konuyu görüştüğünü biliyorum. Rus gemisi ele geçirilirse Rusya’nın harekete geçmesi bekleniyor,” dedi.

The Times gazetesine göre, gölge tanker Kraliyet Hava Kuvvetleri (RAF) uçakları tarafından izleniyor.

Guyana bayraklı Bella 1 adlı tanker, geçen ay Venezuela’dan petrol almaya hazırlanıyordu, fakat ABD sahil güvenlik güçlerinin başarısız müdahalesinin ardından izleme sistemlerinden kayboldu.

Atlantik’in ortasında açık kaynaklı izleme sistemlerinde yeniden ortaya çıktığında, adı Marinera olarak değiştirilmiş ve Rusya’da kayıtlı olarak görünüyordu. Mürettebat ayrıca geminin yan tarafına kaba bir Rus bayrağı çizmişti.

New York Times’a göre, bu gemi son günlerde ABD’nin Venezuela’ya uyguladığı deniz ablukasından kaçmaya çalışan 16 petrol tankerinden biri. Geçen aydan bu yana, Venezuela petrolü ticareti yaptıkları için iki petrol tankeri daha ABD güçleri tarafından durduruldu.

10 Aralık’ta, Skipper adlı tanker ABD sahil güvenlik güçleri tarafından durduruldu ve ele geçirildi. 20 Aralık’ta Centuries adlı gemi durduruldu ve gemide arama yapıldı, fakat ele geçirilmedi.

Suffolk’taki RAF Mildenhall üssünden kalkan ABD gözetleme uçağı, tanker Atlantik’i geçerken onu takip etmeye devam etti ve açık kaynak uçuş verilerine göre, pazartesi günü ABD ordusunun özel harekat kuvvetleri için özel olarak tasarlanmış helikopteri MH-47G Chinook, Birleşik Krallık üzerinde bir test uçuşu gerçekleştirdi.

Hafta sonu iki AC-130 savaş uçağının Mildenhall’a iniş yaptığı da görüntülendi ve bir dizi CS-17 nakliye uçağının da iniş yaptığı kaydedildi.

Bu durum, ABD’nin gemiyi ele geçirmek için hazırlık amacıyla varlığını güçlendirdiği yönünde spekülasyonlara yol açtı.

Bu hafta, RAF Fairford ve Norfolk’taki RAF Mildenhall arasında diğer ABD özel kuvvetleri uçakları tarafından daha fazla alçak irtifa test uçuşu gerçekleştirildi.

ABD’nin Marinera gemisini takip etmesi, İngiltere ve Avrupa yetkilileri için büyük bir diplomatik baş ağrısına neden oldu ve Beyaz Saray’ın Avrupa’nın düşman ülkelere karşı koyma kabiliyetini açıkça eleştirmesinin ardından en iyi nasıl hareket edileceği konusunda ikili görüşmelere yol açtı.

Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi (UNCLOS) uyarınca, tüm devletlerin gemilerine karasularından zararsız geçiş hakkı tanınmaktadır. Fakat aynı sözleşme uyarınca bir gemi seyir sırasında bayrağını değiştiremez; bu da Marinera’yı uluslararası hukuk açısından esasen vatansız hale getirir ve dolayısıyla el konulmasına yol açar.

Rusya’nın geçen ay ABD’ye tankere yönelik gözetleme faaliyetlerini durdurması için diplomatik bir talepte bulunduğu bildirildi, fakat ABD’nin takibi devam ediyor.

Mayıs ayında Estonya’nın, yaptırım uygulanan Rus “gölge filosu” tankeri Jaguar’a çıkarma girişimi, Rusya’nın gemiyi korumak için Estonya hava sahasına bir savaş uçağı göndermesiyle gerginliğe neden olmuştu. Olay, NATO’nun jetleri havalandırmasına neden olurken, Estonya Jaguar’ı kendi sularından çıkarmıştı.

Öte yandan CBS News, Rusya’nın Atlantik’te ABD güçleri tarafından takip edilen petrol tankerine eşlik etmek için donanma güçlerini görevlendirdiğini bildirdi.

Tankerin salı günü İskoçya ile İzlanda arasında olduğu düşünülüyordu. Rusya, geminin çevresindeki durumu “endişeyle izlediğini” açıkladı.

İki ABD’li yetkili Salı günü erken saatlerde CBS News’e, Amerikan kuvvetlerinin gemiye çıkmayı planladığını ve Washington’un gemiyi batırmak yerine ele geçirmeyi tercih ettiğini söyledi.

Salı günü, ABD ordusunun Güney Komutanlığı sosyal medyada, “bu bölgeden geçen yaptırım uygulanan gemilere ve aktörlere karşı durmak için ABD hükümeti kurumları ortaklarımızı desteklemeye hazır olduğunu” duyurdu.

Komutanlık, “Deniz kuvvetlerimiz uyanık, çevik ve ilgi çekici gemileri takip etmeye hazırdır. Çağrı geldiğinde, orada olacağız,” dedi.