Alabama’da kongre haritası yargıya taşındı

ABD’nin Alabama eyaletinde Cumhuriyetçilerin önerdiği ve eyaletin ikinci siyahi çoğunluklu seçim bölgesini ortadan kaldırmayı amaçlayan kongre haritası, Birmingham’daki üç yargıçlı panelde ele alınıyor. Yüksek Mahkeme’nin yakın tarihli kararı sonrası haritanın akıbeti, eyaletteki seçimlerin düzenlenişi açısından belirleyici olacak.

ABD’nin Alabama eyaletinde kongre seçim bölgelerinin akıbetini belirleyecek olan hukuki hesaplaşma, Cuma günü Birmingham’da yapılacak duruşmayla gerçekleşiyor.

Alabama Cumhuriyetçileri, eyaletin ikinci siyahi çoğunluklu bölgesini kaldıran ve partiye potansiyel bir sandalye kazanımı sağlayan haritayı yeniden yürürlüğe sokmayı hedefliyor.

Cumhuriyetçi temsilciler, Yüksek Mahkeme’nin Oy Hakkı Yasası’nı daraltan son kararı sonrası bu haritanın uygulanmasına olanak tanınması gerektiğini savunuyor.

Sivil toplum kuruluşları ve siyahi seçmenlerden oluşan bir koalisyon ise haritanın engellenmeye devam edilmesini talep ediyor.

Alabama Başsavcısı Steve Marshall’ın ofisi, mahkemeye sunduğu dosyalarda davacıların eyalet seçimleri arifesinde mahkemeden talep ettikleri görevin kapsamını hafife aldıklarını öne sürdü.

Alabama, Yüksek Mahkeme’nin geçtiğimiz ay 6’ya karşı 3 oyla aldığı ve grupların on yıllardır daha fazla azınlık temsiline sahip bölge oluşturmak için kullandığı Oy Hakkı Yasası’nın temel bir maddesini daraltan kararı sonrası yeniden bölgeleme sürecine giren eyaletlerden biri durumunda.

Cumhuriyetçilerin tasarladığı harita, daha önce aynı yasa kapsamında mahkeme tarafından geçersiz kılınmış ve bölgeleme yetkisi mahkemelere geçmişti.

Fakat Yüksek Mahkeme’nin kararının ardından yargıçlar, Alabama’daki engellemeyi kaldırdı. Bu gelişme, Alabama Cumhuriyetçilerinin 2023 haritasının teknik olarak şu an yürürlükte olduğu anlamına geliyor.

Cuma günü Birmingham’da bir araya gelecek olan üç yargıçlı panel, haritayı tekrar engelleme talebini değerlendirecek.

Davacılardan bir grup, mahkemeye sunduğu belgelerde, mahkemenin eyaletin hararetli retoriğini ve geniş kapsamlı iddialarını reddederek, kendisinin de yakından bildiği kayıt ve delillere odaklanması gerektiğini vurguladı.

Söz konusu süreç, Cumhuriyetçilerin potansiyel bir sandalye kazanımı için yürüttüğü stratejinin bir parçası. Cumhuriyetçiler, halihazırda Demokrat Temsilci Shomari Figures’in elinde bulunan siyahi çoğunluklu bölgeyi yeniden çizmeyi hedefliyor.

Senatör Tommy Tuberville, hafta başında gazetecilere yaptığı açıklamada haritanın yasalaşacağından emin olmadığını belirterek, “Konu tamamen mahkemelerde ve onların uygun gördüğü şekilde ele almalarına izin vereceğiz. Futbol maçındaki hakemler gibiler. Her şeyin adil kalmasını sağlaması gerekenler onlardır” ifadesini kullandı.

Dava, her iki partinin de Temsilciler Meclisi kontrolünü artırmak amacıyla oy haritalarını yeniden çizmeyi hedeflediği bir dönemde önem taşıyor.

Geçtiğimiz yıl Teksas’ta eski Başkan Trump’ın çağrısıyla başlayan ve Cumhuriyetçilerin beş potansiyel sandalye kazanımı elde ettiği bölgeleme süreci, Demokratların Kaliforniya’da attığı adımlarla devam etmiş, ancak Virginia’daki önerileri mahkeme tarafından engellenmişti.

Alabama Cumhuriyetçileri tasarıyı onaylatabilirse, bu durum Louisiana, Florida ve Tennessee gibi eyaletlerde elde edilen bölgeleme başarılarına bir yenisini eklemiş olacak.

Birmingham’daki üç yargıçlı panel; eski Başkan Clinton tarafından atanan Temyiz Mahkemesi Yargıcı Stanley Marcus ile Trump tarafından atanan Bölge Yargıçları Anna Manasco ve Terry Moorer’dan oluşuyor. Panel, Alabama Seçim İşleri Müdürü Jeff Elrod’a ifade vermeye hazır olması talimatını verdi.

Haritaya itiraz edenler, mahkemenin daha önceki bulgularında, Alabama Cumhuriyetçilerinin haritasının 14. Değişikliği ihlal ederek ırk temelinde kasıtlı ayrımcılık yaptığına hükmettiğine dikkat çekiyor.

Davacılar, bu kararın Yüksek Mahkeme’nin Oy Hakkı Yasası kararıyla değişmediğini savunuyor. Davacı grup, “Davacılar, anayasal iddialarının esası konusunda bir kez daha galip gelme noktasında muhtemel değil, kesin bir konumdadır” değerlendirmesinde bulundu.

Alabama ise bu görüşe karşı çıkıyor. Eyalet, Yüksek Mahkeme’nin son kararının önceki kararı “her bakımdan” geçersiz kıldığını ileri sürüyor.

Ayrıca eyalet yönetimi, davanın esası kabul edilse dahi seçime çok az süre kaldığını vurguluyor. Alabama mahkeme dosyasında, “Mahkeme, 2023 Planı’na yönelik engelleri kaldırdı ve bunu hızlı bir şekilde yaptı. Erken oylamanın başladığını ve eyaletin seçimleri 2023 Planı kapsamında yapmayı planladığını çok iyi biliyordu” ifadesine yer verildi.