Avrupa, ABD olmadan uzun menzilli silah geliştirecek

İngiltere hükümeti, NATO bünyesinde ABD’nin katılımı olmadan yürütülecek yeni bir uzun menzilli ve yüksek hassasiyetli silah geliştirme programını başlattığını duyurdu. Avrupa ülkelerinin 10 yıl içinde 50 milyar dolardan fazla bütçe ayırmayı planladığı proje, ittifakın ABD askeri desteğine olan bağımlılığını azaltmayı hedefliyor.

İngiltere, NATO bünyesinde ABD’nin katılımı olmadan gerçekleştirilecek, uzun menzilli ve yüksek hassasiyetli silahların geliştirilmesine yönelik yeni bir programın öncülüğünü üstleneceğini açıkladı.

İngiltere hükümeti tarafından yapılan açıklamada, Avrupalı müttefiklerin bu program kapsamında 10 yıl boyunca 50 milyar dolardan fazla harcama yapmayı planladıkları belirtildi.

İngiltere Başbakanı Keir Starmer, Ankara’da düzenlenen NATO Zirvesi’nde bu girişimi resmen sunacak. Programa ittifak üyesi yaklaşık 12 Avrupa ülkesinin katıldığı bildirildi.

Yeni geliştirilecek sistemlerin en az 300 kilometre, bazı özel durumlarda ise 2 bin kilometrenin üzerindeki mesafelerde yer alan hedefleri vurabilecek kapasitede olması hedefleniyor.

İngiltere hükümetinin verilerine göre bu sistemler, NATO’nun elindeki en modern uzun menzilli silahlar arasında yer alacak.

İngiltere Savunma Bakanı Dan Jarvis, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, “Milyarlarca sterlinlik yatırıma dayanarak ve en yakın Avrupalı müttefiklerimizle birlikte çalışarak, İngiltere’nin ve NATO’nun güvenliğini onlarca yıl boyunca güvence altına almak amacıyla geleceğin silahlarını yaratıyoruz” ifadelerini kullandı.

Bloomberg tarafından yapılan değerlendirmeye göre söz konusu program, NATO’nun Avrupalı üyelerinin uzun menzilli silah envanterindeki açığı kapatmayı amaçlıyor. Halihazırda Avrupa ülkelerinin elinde bu sınıfa ait kendi üretimleri olan sadece iki tip seyir füzesi bulunuyor.

Bunlar, 500 kilometreye kadar menzile sahip Alman yapımı Taurus ile İngiltere ve Fransa ortak yapımı olan Storm Shadow/SCALP füzelerinden oluşuyor.

Bu füzelerin bir kısmının Ukrayna’ya gönderilmiş olmasının mevcut stokları azalttığı kaydediliyor. Moskova yönetimi ise Kiev’e yönelik silah sevkiyatlarını kınadığını daha önce defalarca açıklamıştı.

Ajansın aktardığı bilgilere göre, Avrupa’nın kendi uzun menzilli silahlarını geliştirme sürecini hızlandırma ihtiyacı, ABD Başkanı Donald Trump’ın Amerikan Tomahawk seyir füzelerinin Almanya’ya konuşlandırılmasına yönelik planları iptal etmesinin ardından daha da belirginleşti.

Ayrıca, İran ile yaşanan gerilim sırasında kullanılmaları nedeniyle ABD’nin elindeki Tomahawk füzesi stoklarının da azaldığı belirtiliyor.

Bloomberg, yeni girişimin mevcut Avrupa projelerinin yerine geçmeyeceğini, aksine bu projeleri birleştirmeyi amaçladığını aktardı.

Bu kapsamda, İngiltere ve Almanya ortaklığında yürütülen ve 2 milimetrenin üzerinde değil, 2 bin kilometrenin üzerinde menzile sahip hayalet ve hipersonik silahlar geliştirmeyi hedefleyen Deep Precision Strike programı ile İngiltere, Fransa ve İtalya’nın Storm Shadow füzesinin yerine tasarladığı Stratus projesinin bir araya getirilmesi planlanıyor.

NATO Zirvesi kapsamında müttefikler, 26 milyar doları hava ve füze savunma sistemlerine ayrılmak üzere toplam 54 milyar dolar değerinde savunma sözleşmeleri imzalandığını duyurdu.

Bloomberg’in haberine göre İngiltere ve Hollanda, yeni amfibi çıkarma gemilerinin inşası için 2,4 milyar sterlin (yaklaşık 3,2 milyar dolar) değerinde bir anlaşmaya imza attı.

Bu yeni askeri girişim, Avrupa’nın ABD’nin askeri desteğine olan bağımlılığını azaltması gerektiğine yönelik tartışmaların yoğunlaştığı bir dönemde hayata geçirildi.

Zirve öncesinde Financial Times gazetesi, Avrupalı yetkililerin, Washington’ın aktif katılımı olmadan ittifakın nasıl faaliyet gösterebileceğini giderek daha sık tartıştıklarını yazmıştı.

Gazetenin haberine göre Trump yönetimi, ABD’nin Avrupa’daki askeri varlığını azaltma seçeneğini değerlendiriyor. Ayrıca ABD Başkanı, müttefiklerini savunma harcamalarının yetersizliği ve İran ile yaşanan gerilim sırasında ABD’ye destek vermemeleri nedeniyle defalarca eleştirmişti.

Zirvede konuyu yeniden gündeme getiren Trump, Washington’ın ittifakın güvenliği için diğer üyelerden çok daha fazla harcama yaptığını belirterek, NATO’nun ABD’ye karşı “haksızlık yaptığını” yineledi.