Diplomasi
Barış Kurulu’nda kalıcı üyelik bedeli 1 milyar dolar: Trump’tan liderlere davet
ABD Başkanı Donald Trump, Gazze sınırlarını aşarak küresel krizlere müdahale etmeyi hedefleyen Barış Kurulu projesini hayata geçiriyor. Taslak tüzüğe göre Trump’ın geniş yetkilerle donatılacağı bu yapıda, kalıcı koltuk sahibi olmak isteyen ülkelerin en az 1 milyar dolar nakit katkı sağlaması gerekiyor.
ABD Başkanı Donald Trump, Gazze’deki ateşkes sürecinin bir parçası olarak duyurduğu Barış Kurulu’nu, Birleşmiş Milletler’e alternatif olabilecek kalıcı ve küresel bir yapıya dönüştürüyor.
Bloomberg tarafından incelenen taslak tüzüğe göre Trump, bu yeni uluslararası örgütte kalıcı koltuk sahibi olmak isteyen ülkelerden en az 1 milyar dolar talep ediyor.
Belgeye göre, her üye devlet en fazla üç yıl görev yapabilirken, ilk yıl içinde 1 milyar dolardan fazla nakit katkı sağlayan ülkeler için bu süre sınırı uygulanmayacak.
Beyaz Saray, 1 milyar dolarlık katkı öngörüsünü doğrularken, bu uygulamayı “barış ve refaha bağlılık gösteren ortaklara sunulan bir imkan” olarak tanımladı.
“Trump’ın Birleşmiş Milletleri”
Financial Times ve Reuters’ın ulaştığı tüzük metni, Barış Kurulu’nun Gazze ile sınırlı kalmayan, çatışma bölgelerinde “hukuka dayalı yönetişimi yeniden tesis etmeyi” hedefleyen iddialı bir misyon üstleneceğini gösteriyor.
Trump’ın ilk başkanı olacağı kurulda, üyelik kabulleri ve görevden almalar konusunda nihai yetki Trump’ta olacak. Kararların çoğunluk oyuyla alınması öngörülse de tüm kararların yürürlüğe girmesi için başkanın onayı şart koşuluyor.
Diplomatik kaynaklar, BM Şartı’nın temel ilkelerini göz ardı eden bu yapıyı “Trump’ın Birleşmiş Milletleri” olarak nitelendiriyor.
Tüzükte ayrıca, mevcut uluslararası kurumların başarısızlığına atıfta bulunularak, “başarısız yaklaşımlardan ayrılma cesareti” vurgulanıyor.
Türkiye ve Mısır dahil birçok lider kurula davet edildi
Barış Kurulu için dünya liderlerine davet mektupları gönderilmeye başlandı.
Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei ve Paraguay lideri Santiago Pena daveti doğrulayan ilk isimler olurken; Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi’ye de katılım çağrısı yapıldı.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’in Avrupa Birliği adına davet edildiği bildirilirken; Fransa, Almanya, Avustralya ve Kanada liderlerine de benzer çağrıların gittiği aktarılıyor.
Üç ülkenin tüzüğü kabul etmesiyle resmen faaliyete geçecek olan kurulun fonlarının doğrudan Trump’ın kontrolünde olması, bazı ülkeler nezdinde rahatsızlık yarattı.
Filistin kanadından sert eleştiri: İsrail çıkarlarına hizmet ediyor
Kurulun yapısı ve hedefleri uluslararası arenada tartışılmaya devam ederken, Filistinli silahlı örgüt İslami Cihad’dan tepki geldi.
Örgüt, Cumartesi günü yaptığı açıklamada, Barış Kurulu’nun tamamen İsrail’in çıkarlarını korumak ve bölgedeki hakimiyetini pekiştirmek amacıyla tasarlandığını savundu.
Öte yandan, AP’ye konuşan ABD’li bir yetkilisi, kurulun genişletilmiş rolünün şimdilik hedeflenen bir vizyon olduğunu, amacın Birleşmiş Milletler’in yerine geçmek değil, uluslararası örgütlere duyulan memnuniyetsizliğe bir yanıt üretmek olduğunu belirtti.