CNN araştırması: İsrail ordusu öldürdüğü Filistinlileri sığ mezarlara gömdü

Amerikan haber kanalı CNN’in araştırması, İsrail ordusunun Gazze’de öldürdüğü Filistinlilerin cesetlerini buldozerlerle sığ çukurlara gömdüğünü veya açık alanda çürümeye bıraktığını ortaya koydu. Uzmanlar ve insan hakları örgütleri, uygulamanın sistematik olduğunu ve savaş suçu teşkil edebileceğini belirtirken, Hamas uluslararası mahkemeleri soruşturma açmaya çağırdı.

Amerikan haber kanalı CNN‘in yayımladığı bir araştırma, İsrail ordusunun Gazze sınırındaki Zikim geçidi yakınlarında öldürdüğü Filistinlilerin cesetlerini buldozerlerle sığ ve işaretsiz çukurlara gömdüğünü veya günlerce açık alanda çürümeye bıraktığını ortaya koydu.

CNN, bölgeden gelen yüzlerce video ve fotoğrafı, görgü tanıklarının ifadelerini ve yardım kamyonu şoförleriyle yaptığı görüşmeleri analiz etti. Analiz, insani yardım almaya çalışan sivillerin İsrail güçleri tarafından ayrım gözetmeksizin hedef alındığını gösteriyor.

Araştırmaya göre, vurulan Filistinlilerin cenazeleri sistematik biçimde buldozerlerle toprağa itiliyor. Bazı bölgelerde ise tehlike nedeniyle cesetlere uzun süre ulaşılamadığı ve cenazelerin açık arazide kaderine terk edildiği belirtiliyor.

Araştırmada, haziran ayında un almak için Zikim’e giden ve o günden sonra kendisinden haber alınamayan genç Filistinli Ammar Vadi’nin hikayesine de yer verildi.

Vadi’nin, yola çıkmadan önce telefonunun ekranına “Anne, bana bir şey olursa beni affet; aileme çok sevdiğimi söyle” notu düştüğü anlaşıldı. Telefonu haftalar sonra bulan bir kişi mesajı ailesine iletti ancak Vadi’nin nerede olduğu hâlâ bilinmiyor.

Buldozerle gömülen cesetler videolarda belgelendi

CNN‘in doğruladığı videolarda, Zikim yakınlarında devrilmiş bir yardım kamyonunun çevresinde kısmen toprağa gömülmüş ve çürümeye başlamış cesetler görülüyor. Görüntülerde, un taşıyan sivillerin İsrail mevzileri yönünden açılan ateş altında vurulduğu anlar da yer alıyor.

Montana Eyalet Üniversitesi’nden ses analizi uzmanı Robert Maher, silah seslerinin yaklaşık 340 metre uzaktaki bir İsrail ordu noktasından geldiğini tespit etti.

Bununla birlikte CNN‘e konuşan iki eski İsrailli asker, Gazze’nin farklı bölgelerinde de cesetlerin buldozerlerle sığ çukurlara itildiğine tanık olduklarını aktardı.

İsrail ordusu ise cesetleri gömmek için bilerek iş makinesi kullanıldığı iddiasını reddetti ve buldozerlerin “operasyonel amaçlarla” bölgede bulunduğunu belirtti.

Tanıklar: Cesetleri kumun altına itiyorlardı

Zikim bölgesinde çalışan yerel kamyon şoförleri, her geçişlerinde parçalanmış ve çürümüş halde bırakılan cesetler gördüklerini, kimi zaman İsrail buldozerlerinin bu bedenleri toprağa gömdüğünü anlattı.

Bir şoför, “Oradan her geçtiğimde ölü insanlar görüyordum… Buldozerlerin cesetleri kumun altına ittiğine bizzat şahit oldum” dedi.

Sivil savunma ekipleri de İsrail saldırılarının yoğunluğu nedeniyle birçok cenazeye günlerce ulaşılamadığını bildirdi. Ekipten bir görevli, “Gördüğümüz manzara korkunçtu. Cesetler çürümüş, köpekler parçalamıştı” diye konuştu.

Euro-Med: Uygulama sistematik bir politika olabilir

Euro-Med İnsan Hakları İzleme Örgütü, CNN‘in bulgularının kendi saha çalışmalarındaki verilerle örtüştüğünü açıkladı. Örgüt, uygulamanın “münferit değil, sistematik bir askeri politika izlenimi verdiğini” bildirdi.

Örgütün Gazze’nin kuzey ve güneyinde yaptığı araştırmalar, İsrail güçlerinin sivil meydanlar, açık araziler ve hastane ile okul çevreleri dahil birçok noktada Filistinlilerin cesetlerini sığ çukurlara gömdüğünü veya açıkta bıraktığını belgeledi.

Açıklamada, bu uygulamanın hukuka aykırı öldürmelere ilişkin delilleri yok ettiği ve ailelerin yakınlarının akıbetini öğrenmesini engellediği vurgulandı.

Uluslararası hukuk uzmanı: Bu bir savaş suçu olabilir

Oxford Üniversitesi Etik, Hukuk ve Silahlı Çatışmalar Enstitüsü Eş Direktörü Janina Dill, uluslararası hukuka göre çatışma taraflarının cenazelerin kimliğinin tespit edilebilmesini sağlamakla yükümlü olduğunu hatırlattı.

Dill, cesetlerin kötü muameleye maruz bırakılmasının Cenevre Sözleşmeleri kapsamında savaş suçu teşkil edebileceğini söyledi.

Hamas’tan uluslararası mahkemelere soruşturma çağrısı

Hamas, CNN araştırmasının ardından yayımladığı açıklamada, Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) ve Uluslararası Adalet Divanı’nı (UAD) bu iddiaları soruşturmaya çağırdı.

Hareket, bu bulguların “İsrail’in Filistinlilere yönelik sistematik soykırımının yeni delilleri” olduğunu belirtti ve İsrail’in insani yardımı “ölüm tuzağına dönüştürdüğü”nü söyledi.

Hamas, cesetlerin buldozerlerle gömülmesini “uluslararası hukuku ve temel insan haklarını hiçe sayarak uluslararası toplumun gözü önünde işlenen savaş suçlarının bir parçası” olarak nitelendirdi.

Açıklamada ayrıca, bu suçların ABD yönetimi ve bazı Batılı hükümetlerin işbirliğiyle gerçekleştiği, İsrailli yetkililerin de uluslararası yargıdan korunmaya çalışıldığı ifade edildi.

ABD ve İsrail destekli “Gazze İnsani Yardım Vakfı” aracılığıyla dağıtılan yardımlara ulaşmaya çalışırken öldürülen Filistinlilerin sayısının iki bini geçtiği tahmin ediliyor.

Resmi ve yerel kaynakların verilerine göre, Ekim 2023’ten bu yana İsrail’in Gazze’deki saldırılarında en az 70 bin 117 Filistinli öldü, 170 bin 999 kişi yaralandı. Bölgenin neredeyse tamamı ise harabeye dönmüş durumda.