Financial Times’a göre Fransa, Rusya ile olası çatışmada Avrupa’nın istemeden nükleer savaşa sürüklenmemesi için Almanya’dan uzun menzilli füzelerin kullanım planına açıklık getirmesini istiyor. Paris yönetimi, Almanya ve Birleşik Krallık’ın 2034’e kadar 2 bin kilometre menzilli füze geliştirmeyi hedeflediği 35 milyar euroluk gizli programı kendi nükleer stratejisiyle uyumlu kılmaya çalışıyor.

Financial Times (FT) gazetesinin altı kaynağa dayandırdığı haberine göre Fransa, belirsizliğin Avrupa’yı istemeden nükleer savaşa sürükleme riski yarattığını değerlendirerek Almanya’dan Rusya ile yaşanabilecek olası bir savaşta uzun menzilli füzeleri nasıl kullanmayı planladığına açıklık getirmesini talep ediyor.

Gazeteye göre Almanya’nın uzun menzilli silah edinme çabası, Fransa cephesinde bu silahların kullanımı ve Rusya’nın vereceği karşılık konusunda soru işaretleri doğuruyor.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, daha önce yaptığı açıklamada bu tür silahların kullanılmasının Batı’nın Rusya ile savaştığı anlamına geleceğini belirtmişti.

Paris yönetimi, Almanya ve Birleşik Krallık’ın yaklaşık 35 milyar euro maliyetli gizli füze programı Deep Precision Strike’ı (DPS) kendi nükleer stratejisiyle uyumlu hale getirmeyi amaçlıyor.

Almanya ve Birleşik Krallık, söz konusu program kapsamında 2034 yılına kadar menzili 2 bin kilometreye ulaşan bir füze geliştirmeyi hedefliyor.

The Telegraph ve Die Welt gazetelerinin temmuz ayında yazdığına göre programda alçaktan uçan seyir füzesi ile ses hızının beş katına çıkabilen hipersonik füze olmak üzere iki seçenek değerlendiriliyor.

FT, mayıs ayında yayımladığı haberde Fransa’nın da uzun menzilli füze üretimine yönelik bu programa katılmak istediğini aktarmıştı.

Gazeteye konuşan Fransız bir yetkili, Rus hedeflerine konvansiyonel silahlarla yapılacak bir saldırının “nükleer karşılığı” tetikleyebileceği bir tablonun ortaya çıkabileceği uyarısını yaptı.

Yetkili, “Rusya sinyali yanlış yorumlarsa farkına bile varmadan nükleer çatışmanın eşiğine gelinebilir” dedi.

Gazetenin aktardığına göre Berlin yönetimi, derinlikteki hedefleri vurmak amacıyla menzili 500 kilometreden 2 bin kilometrenin üzerine kadar uzanan bir dizi karadan fırlatılan füze tedarik ediyor ve geliştiriyor.

Öte yandan uzun menzilli silah edinme arayışı, bu silahların ne zaman ve nasıl kullanılabileceği ile Rusya’nın buna nasıl karşılık verebileceği yönünde soruları beraberinde getiriyor.

Fransız tarafı, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un ortaya koyduğu caydırıcılık konseptinin, ortaklarının düzenlediği saldırıların sorumluluğunu Moskova’nın Paris’e yüklemesine yol açabileceğinden endişe duyuyor.

Avrupa’ya “nükleer şemsiye” sağlamak isteyen Macron, ilkbaharda “gelişmiş nükleer caydırıcılık” konseptini önermişti.

Bu çerçevede Paris ve Berlin; konvansiyonel silahlar, füze savunması ve Fransız nükleer kapasitesi üzerine istişareler yürütecekleri bir nükleer yönetim grubu kurdu.

Almanya, 2026 yılından itibaren Fransız nükleer tatbikatlarına katılacak ve Alman temsilciler ortaklarının stratejik tesislerini ziyaret edecek.

Yetkililerden biri, “Evinize birini davet ederseniz o kişinin evi ateşe vermesinden siz sorumlu olursunuz” diye konuştu.

FT’ye konuşan kaynaklardan birine göre nükleer silaha sahip olan Fransa, kendine özgü bir nükleer dil bilgisi ve kelime dağarcığı geliştirdi.

Kaynak, “Zamanla yerleşmiş alışkanlıklarımız var. Almanlarda ise bunlar yok” ifadelerini kullandı.

Aynı kaynak sözlerini şöyle sürdürdü: “Rusya’nın sinyali asla yanlış yorumlamaması ve ters anlamaması için açık bir kamusal doktrine sahip olmak çok daha iyi olurdu.”

Üst düzey bir Alman yetkili ise Almanya’nın, Avrupa ülkelerinin “ortak bir doktrine ve tırmanma basamaklarına dair ortak bir anlayışa” ihtiyaç duyduğu görüşüne katıldığını belirtti.

Alman yetkili, “Bu kesinlikle Fransızların talep ettiği, bizim ise direndiğimiz bir konu değil” değerlendirmesini yaptı.

Yetkili ayrıca şunları kaydetti: “DPS kabiliyetlerinin edinilmesine, bunların tam olarak nasıl kullanılacağına dair ortak bir anlayışın eşlik etmesi kaçınılmazdı. Bu en başından beri açıktı.”

Alman yetkilinin açıklamasına göre müzakereler, Fransa’da nükleer stratejinin geleceğine ilişkin yürütülen iç tartışmalar nedeniyle uzadı.

Olası seçeneklerden birinin Almanya, Fransa ve Birleşik Krallık’ın ortak yaklaşımlarını ortaya koyacakları ortak bir bildiri yayımlaması olabileceği kaydediliyor.

Üst düzey bir İngiliz yetkili, “Almanya’nın stratejik kültürü hızla değişiyor ve geçmişin kalıplarına tutunmak yerine bu değişimleri benimsememiz gerektiğine yürekten inanıyoruz” görüşünü paylaştı.

Birleşik Krallık, NATO üyesi Avrupa ülkeleri arasında Fransa dışında nükleer güce sahip tek ülke olarak Almanya ile benzer görüşmeler yürütüyor.

İngiliz yetkiliye göre her iki ülke de Fransa’nın füze programına katılma ihtimalini ele alıyor.

Aynı yetkili, DPS programının temel amacının komuta merkezleri, lojistik noktalar, mühimmat depoları veya silah fabrikaları gibi tesislere saldırılar düzenleyerek düşmanın “muharebe potansiyelini” zayıflatmak olduğunu, hükümet binaları ve nükleer tesislerin ise hedef alınmadığını anlattı.

İngiliz yetkili, “Hepimiz tırmanmanın nükleer düzeye ulaşmasını engelleme gerekliliğinin farkındayız” diye vurguladı.

Halk Partisi (PP) lideri Alberto Núñez Feijoo, İspanya’nın göç politikasını sert çizgideki ülkelerle uyumlu hale getireceklerini söyledi.

İspanyollar 29 Kasım’da sandık başına gidecek. Ana muhalefet lideri Feijóo, göç yanlısı Sosyalist başbakan Pedro Sánchez’in yerine geçecek kişi olarak kamuoyu yoklamalarında önde gidiyor.

Geçtiğimiz hafta, Batı Afrika’dan Kanarya Adaları’na 6.000’den fazla düzensiz göçmen ulaştı. Bu durum, iktidardaki PSOE için yeni bir krize yol açarken, göç konusunu yeniden siyasi tartışmaların merkezine taşıdı.

Madrid’de düzenlenen bir parti etkinliğinde Feijóo, partinin seçim programını açıkladı ve daha sıkı sığınma kuralları, daha hızlı güvenlik kontrolleri ve sınır dışı işlemleri ile göç kontrollerini sıkılaştırmaya yönelik kapsamlı bir reform planını özetledi.

Parti üyelerine hitaben yaptığı konuşmada, “Yasadışı göç, ne İspanya’ya girişin normal bir yolu, ne de toprak bütünlüğümüzü zedelemek için baskı uygulamanın bir aracı olabilir,” dedi.

Geçtiğimiz Temmuz ayında, 80.000’den fazla düzensiz göçmen sınırı geçerek Fas’tan Kuzey Afrika’daki İspanyol eksklavı Ceuta’ya kontrolsüz bir şekilde akın etmişti.

Bu durum İspanya ve Avrupa’da eşi benzeri görülmemiş bir siyasi krize yol açmıştı.

Feijóo, İspanya’da yaşayan bir milyondan fazla belgesiz göçmene kimlik belgesi sağlamak amacıyla planlanan ve diğer Avrupa ülkelerini öfkelendiren toplu göçmen affı da dahil olmak üzere, Sánchez’in göç yanlısı politikalarını hedef aldı.

PP, parti programında, gelecekte göçmenlere yönelik kitlesel düzenlemeleri önlemek için İspanya’nın göçmenlik yasasını reform etmeyi taahhüt ederken, yabancı uyruklu sakinlerin, zorunlu İspanyolca dil şartları da dahil olmak üzere “entegrasyon taahhüdüne” uymalarını şart koşacak.

AB düzeyinde ise parti, Avrupa’nın yeni ve daha katı geri dönüş kurallarını tam olarak uygulamayı ve “diğer Avrupa ülkelerinden gelenler de dahil olmak üzere, verilen emirleri uygulamak için mevcut kaynakları güçlendirmeyi” planlıyor.

Manifestoda, “Bir ülke geri kabul konusunda işbirliği yapmazsa, vizeleri, kalkınma işbirliğini ve İspanya’nın Avrupa ticaret politikasındaki konumunu bu tür bir işbirliğine bağlı kılacağız,” denildi.

PP, “üçüncü ülkelerde geri dönüş merkezleri kurulmasına yönelik anlaşmaları teşvik etme” sözü verdi.

Bu adım, son zamanlarda diğer AB ülkeleri tarafından desteklense de, Sánchez’in partisi PSOE insan hakları endişelerini gerekçe göstererek karşı çıkıyor.

Binlerce düzensiz göçmenin mahsur kaldığı Ceuta’da devam eden siyasi ve göç krizini arka plan olarak ele alan Feijóo, düzensiz göçmenlerin kullandığı İspanya’nın kilit giriş noktalarında güvenlik güçlerinin varlığının güçlendirilmesini de talep etti.

Belgede, İspanyol silahlı kuvvetlerinin “ulusal güvenlik gerektirdiğinde, yasal dayanak, net kurallar ve kaynaklar çerçevesinde” sınır güvenlik güçlerine destek sağlayabileceği belirtiliyor.

Alman Şansölyesi Friedrich Merz’in, Ukrayna yardımı olmazsa AB bütçesini veto edeceği tehdidini savurması üzerine Slovakya Başbakanı Robert Fico tepki gösterdi.

Merz, Ukrayna’ya mali yardım konusunda bir anlaşma sağlanmadığı takdirde AB’nin yedi yıllık bütçesini engelleyeceğini belirtmişti.

Şansölyenin bu müdahalesi, AB fonlarından net yararlanıcı olan ama Ukrayna’nın savaş çabalarını desteklemek üzere yapılacak bir sonraki finansman turuna katılmak istemeyen Orta Avrupa liderlerini öfkelendirdi.

Fico, Bratislava’da gazetecilere, “Şansölyenin yaptığı şey tipik bir şantaj ve ben buna boyun eğmeyeceğim,” dedi.

Fico, hükümeti Ukrayna’ya verilecek gelecekteki bir krediye katılmayı reddeden Çek mevkidaşı Andrej Babiš ile birlikte konuştu.

Babiš, Merz’in tutumuna atıfta bulunarak, “Neden böyle söylediğini bilmiyorum,” dedi.

Merz, AB liderlerinin cuma günü Dublin’de düzenlenecek zirvede Ukrayna’nın finansman ihtiyaçlarını görüşmesini istiyor.

Merz, toplantıya başkanlık edecek olan Avrupa Konseyi Başkanı António Costa’ya gönderdiği ve The Guardian’ın eline geçen mektupta şunları söyledi:

“Ukrayna’nın kendini savunma mücadelesinde desteğimizi sürdürmeliyiz. Bu, ortak hayati çıkarımız. Oysa Ukrayna’ya sağlanan ikili yardım dengesiz bir şekilde dağıtılıyor ve yükü çoğunlukla sadece birkaç üye ülke üstleniyor.”

AB geçen yıl Ukrayna’ya 90 milyar avro kredi vermeyi kabul etti; bu tutarın, 2026 ve 2027 yıllarına ait askeri ve sivil harcamaların üçte ikisini karşılaması amaçlanıyordu. 

Fakat o zamandan beri Rusya’nın aralıksız bombardımanı, Kiev’e daha fazla mali yük bindirdi ve Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy’i bütçe açığını kapatmak için 70 milyar avro talep etmeye sevk etti.

AB, Zelenskiy’in rakamlarını onayladı ve 45 milyar avro bulma sözü verdi. Ukrayna’nın İngiltere ve Kanada gibi diğer müttefiklerinin ise geri kalanını karşılaması bekleniyor.

Merz, geçen yıl AB’de dondurulmuş olan Rusya’nın 210 milyar avroluk devlet varlıklarını kullanmak için bir girişim başlatmış ama bu plan, fonların çoğunu Brüksel’de barındıran Belçika’nın önderliğindeki muhalefet nedeniyle suya düşmüştü.

90 milyar avroluk kredi, yedek plandı. Bu krediden çekilen Macaristan, Slovakya ve Çekya, bir sonraki turda da yer almayacaklarını belirtti.

Bu üç üye ülkeye, geçen Nisan ayında Başbakan Rumen Radev’in seçilmesinin ardından Bulgaristan da katıldı.

Ukrayna’nın finansmanı konusu, şu anda 2028-34 AB bütçesi üzerine yürütülen çetrefilli müzakerelere yansıyor.

En büyük net katkıda bulunan ülke olan Almanya, önerilen bütçede ciddi kesintiler yapılmasını isterken, Ukrayna’nın mali ihtiyaçlarına katkıda bulunmayı reddeden üye ülkelere AB’nin cömert finansman sağlamasına karşı çıkıyor.

Merz mektubunda, “istisnasız bir kolektif taahhüt”ün, Ukrayna’nın finansman açığını gidermek ve “özellikle mali sonuçları olan diğer konuları tartışmak” için “temel bir ön koşul” olduğunu belirtiyor.

Ayrıca, çok yıllık mali çerçeve olarak bilinen AB’nin önümüzdeki yedi yıllık bütçesi bağlamında, tüm üye devletlerin 2028’den itibaren Ukrayna için “sağlam” bir mali perspektife katkıda bulunması gerektiğini belirtiyor.

Bir Alman hükümet yetkilisi şöyle konuştu:

“Çok Yıllı Mali Çerçeve’yi (MFF) başarıyla tamamlamak için tüm AB üye devletlerinin Ukrayna’ya mali destek sağlaması hayati önem taşıyor.”

Berlin ayrıca, tek bir hükümetin AB kararlarını engellemesini önlemek amacıyla, Ukrayna’ya yönelik finansman konusundaki karar alma sürecini oybirliği yerine nitelikli çoğunluk oylamasına geçirmeyi hedefliyor.

Mektup, Ukrayna’nın en cömert destekçileri olan AB’nin kuzey üye devletlerinin, orta ve güney Avrupa’daki diğer AB üye devletlerinin daha düşük katkı payları karşısında artan öfkesini yansıtıyor.

Bütçe konusunda bir anlaşmaya varma görevi, eski Portekiz başbakanı Costa’ya düşüyor.

Costa, bu görevi zorlaştırması muhtemel olan 2027’deki Fransa, Polonya ve İtalya seçimlerinden önce, yıl sonuna kadar bir anlaşma sağlanmasını istiyor.

Costa’nın sözcüsü, ayrıntılara girmeden mektubun alındığını doğruladı. Sözcü, “Başkan Costa, bu hafta Dublin’de düzenlenecek gayri resmi Avrupa Konseyi toplantısında Ukrayna konusuna zaman ayıracak,” dedi ve Ukrayna’ya yönelik finansman konusunun 26-27 Kasım tarihlerinde AB bütçesine ayrılmış özel bir zirvede ele alınacağını ekledi.