ExxonMobil Venezuela’ya geri dönüyor

ExxonMobil, Venezuela ile bir veya daha fazla petrol sahasının işletilmesi konusunda müzakereleri resmileştirdi.

Şirketin CEO’su Darren Woods, Nicolas Maduro’nun kaçırılmasından sonra, durumu nedeniyle ülkeyi “yatırım yapılamaz” olarak nitelendirmişti.

Teksas’ın Spring kentinde bulunan şirket, yaptığı açıklamada, ExxonMobil’in “olası üretim aşaması fırsatları” için Venezuela hükümeti ve devlet şirketi Petróleos de Venezuela SA ile bir mutabakat zaptı imzaladığını belirtti. 

Bu anlaşma bağlayıcı nitelikte değil ve Exxon’u herhangi bir belirli projeye taahhüt altına almıyor.

Exxon yaptığı açıklamada, “Bu mutabakat metni anlamlı bir ilk adım olmakla birlikte, gelecekteki herhangi bir yatırım için istikrarlı politikalar, net düzenlemeler, güçlü yatırım korumaları ve rekabetçi getiriler gerekecektir,” dedi.

Şirket, hangi projeleri veya petrol sahalarını değerlendirdiğini açıklamadı. Exxon’un arama veya üretim faaliyetlerine katılabilmesi için nihai bir ortak girişim veya üretim paylaşımı sözleşmesinin imzalanması gerekecek.

Exxon bu süreci devam ettirirse, eski Devlet Başkanı Hugo Chávez hükümetinin şirketin varlıklarına el koymasının ardından Venezuela’ya önemli bir geri dönüş anlamına gelecek.

Bu aynı zamanda, Ocak ayında Amerikan kuvvetlerinin Başkan Nicolas Maduro’yu kaçırmasının ardından, ABD şirketlerinin öncü rol üstlenmesiyle Venezuela’nın petrol sektörünü yeniden şekillendirmeyi amaçlayan ABD Başkanı Donald Trump için de siyasi bir zafer olacak.

Devlet televizyonu VTV tarafından yayınlanan imza töreninde, geçici Başkan Delcy Rodriguez, Exxon’u yeniden hoş karşıladı ve mutabakat metninin yakında somut anlaşmalara yol açmasını umduğunu belirtti.

Rodriguez, “Sizi tekrar aramızda görmekten memnuniyet duyuyoruz,” diyerek, Venezuela’nın bu ortaklığın hem Exxon’a hem de Venezuela halkına fayda sağlayacağını umduğunu ekledi. Ayrıca, Exxon’un faaliyetlerini korumak amacıyla elverişli koşullar altında ve hukuki kesinlik çerçevesinde yatırım yapacağını da belirtti.

Kamulaştırma öncesinde Exxon, şu anda Petromonagas olarak bilinen Cerro Negro ağır ham petrol projesinde %41,67 hisseye ve güney Maracaibo havzasındaki La Ceiba projesinde %50 hisseye sahipti.

Exxon’un bağlı şirketleri, 2007 yılında Dünya Bankası’na bağlı Uluslararası Yatırım Anlaşmazlıklarının Çözümlenmesi Merkezi’nde (ICSID) Venezuela aleyhine tahkim davası açmıştı.

2014 yılında ICSID, Exxon’a 1,6 milyar dolar artı faiz ödenmesine hükmetti. Venezuela bu karara itiraz etti ve anlaşmazlık hâlâ çözülmemiş durumda.

Bu yılın başlarında, Rodriguez’in öncülüğündeki petrol reformlarının sektörü yeni katılımcılara açmasının ardından, Exxon CEO’su Darren Woods, mali ve hukuki şartlar konusunda ilerleme kaydedildiğini belirtmiş, ancak şirketin “acele etmediğini” de vurgulamıştı.