Gazze’yi işgal planı onaylandı: ABD ile “ertesi gün” mutabakatı

İsrail Güvenlik Kabinesi, Gazze’yi işgal planına onay verdi.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun ofisinden yapılan açıklamada, Güvenlik Kabinesinin Başbakan’ın Gazze kentinin işgal edilmesi yönündeki önerisini onayladığı belirtildi.

Yerel kaynaklara göre İsrail ordusu, Gazze Şeridi’ndeki “Gazze kentinin” tamamını işgal altına almak için hazırlık yapıyor.

ABD merkezli haber sitesi Axios’un haberine göre de bir İsrailli yetkili, ordunun hazırlandığı saldırının yalnızca Gazze kentini kapsayacağını, mülteci kamplarına veya diğer bölgelere uzanmayacağını belirtti.

Yetkiliye göre hedef, 7 Ekim’e kadar Gazze kentindeki tüm sivilleri zorla yerinden sürerek orta kesimlerdeki mülteci kamplarına ve çevre bölgelere yönlendirmek. Ardından, kentte kalan Hamas mensuplarına karşı hem kara saldırısı yürütülecek hem de kent tam anlamıyla kuşatma altına alınacak.

“İşgal” değil “kontrol” ifadesi tercih edildi

İsrail’in önde gelen gazetelerinden Yediot Aharonot’un aktardığına göre de Güvenlik Kabinesi toplantısında “işgal” kelimesi yasal sorumluluklar nedeniyle özellikle kullanılmadı. Bunun yerine “kontrol” ifadesi tercih edildi.

Yine Yediot Aharonot’a konuşan üst düzey bir İsrailli yetkili, “Niyetimiz Gazze’yi işgal etmektir ancak resmi belgelerde ve açıklamalarda hukuki nedenlerle ‘kontrol’ ifadesini kullanıyoruz” dedi.

Gazeteye göre bu tercih, uluslararası hukuka göre işgal edilen bölgelerde sivillere karşı doğrudan sorumlulukların doğmasından kaçınmak amacıyla yapıldı.

Gazze Şeridi’nin tamamının işgalinin görüşüldüğü İsrail Güvenlik Kabinesi, dün akşam saatlerinde toplantı düzenlemişti.

Sivil yönetimi İsrail üstlenmeyecek

Times of Israel‘in aktardığına göre İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, kabine toplantısı öncesi, İsrail’in Gazze Şeridi’nin tamamında askeri kontrol sağlamayı hedeflediğini, ancak bölgeyi elinde tutmak istemediğini söyledi. Netanyahu, Hamas’ın ortadan kaldırılmasının ardından Gazze’nin, Filistin Yönetimi dışındaki Arap güçlere devredileceğini belirtti.

Fox News’e konuşan Netanyahu, İsrail’in 26 millik Gazze Şeridi’nin tamamını kontrol altına almak istediğini belirterek, “Güvenliğimizi sağlamak, Hamas’ı ortadan kaldırmak ve halkın özgürce yaşamasını sağlamak için bunu yapmak zorundayız. Ancak Gazze’yi elde tutmak istemiyoruz. Bir güvenlik çemberi kurmak istiyoruz ama yönetmek istemiyoruz” dedi.

Netanyahu, Hamas sonrası dönem için ayrıntılı bir plan hazırlanacağını ve İsrail’in sivil yönetimi üstlenmeyeceğini ifade etti. Aynı zamanda Filistin Yönetimi’nin de bu süreçte herhangi bir rol oynamayacağını söyledi.

“Geçici Arap gücü devralacak”

CNN-News18’e konuşan Netanyahu, “Gazze’yi işgal ya da ilhak etmek gibi bir planımız yok. Amacımız Hamas’ı yok etmek, rehinelerimizi kurtarmak ve ardından Gazze’yi geçici bir hükümete devretmek” dedi. Bu geçiş sürecinde bölgenin Arap güçler tarafından yönetilmesini istediklerini, ancak bu yönetimin İsrail’e tehdit oluşturmaması gerektiğini vurguladı.

Netanyahu ayrıca, Gazze’nin ne Filistin Yönetimi’ne ne de Hamas’a bırakılacağını belirtti: “Genel güvenlik bizde olacak. Güvenlik çemberini biz sağlayacağız.”

Gazze’deki savaşın bir an önce sona ermesini istediklerini belirten Netanyahu, “Hamas silah bırakır ve rehineleri serbest bırakırsa savaş yarın sona erer. Gazze’deki Filistinliler bile Hamas’a karşı savaşıyor” ifadelerini kullandı.

İsrail şu anda Gazze Şeridi’nin yaklaşık yüzde 75’ini kontrol ediyor ancak rehinelerin bulunduğu düşünülen bölgelerden uzak duruyor. Kara harekâtının yürütüldüğü bölgelerdeki sivillere tahliye çağrısı yapılmış olsa da sivil yönetim henüz kurulmuş değil.

ABD ile “ertesi gün” mutabakatı

Netanyahu, Fox News’teki röportajda ABD Başkanı Donald Trump’ın İsrail’e Gazze’yi tamamen kontrol etmesi yönünde açık bir onay verip vermediği sorusuna net yanıt vermedi: “O sadece, ‘İsrail gerekeni yapar’ diyor.”

Gazze’de savaş sonrası dönem için detaylı bir plan olmadığını ancak ABD ile bazı ilkelerde mutabık kaldıklarını belirten Netanyahu, bu ilkeleri şu şekilde sıraladı:

-Hamas’ın silahsızlandırılması

-Gazze’nin askerden arındırılması

-Rehinelerin serbest bırakılması

-İsrail’in güvenlik sorumluluğu

-İsrail kontrolü dışında, barış içinde yaşamak isteyen bir sivil yönetim

Netanyahu ayrıca, Gazze halkı için güvenli bölgeler oluşturulacağını, gıda, su, elektrik, sağlık ve altyapı yardımlarının ulaştırılacağını ifade etti.

Hamas’tan sert tepki: Bu bir darbe girişimi

Hamas, Netanyahu’nun açıklamalarına sert tepki göstererek, bu planın “müzakere sürecine açık bir darbe” olduğunu ve rehinelerin gözden çıkarıldığını söyledi. Hamas, Netanyahu’nun önerisi doğrultusunda oluşturulacak her türlü yönetimi “işgal gücü” olarak göreceklerini belirtti.

Ürdün: Kararı Filistinliler vermeli

Netanyahu’nun açıklamalarının ardından Reuters’a konuşan Ürdünlü bir yetkili, “Gazze’nin geleceği konusunda yalnızca Filistinlilerin karar verebileceğini” vurgulayarak, Arap ülkelerinin Netanyahu’nun planlarını kabul etmeyeceğini, “onun yarattığı karmaşayı temizlemeyeceklerini” söyledi.

İsrail muhalefeti: Rehineler ve askerler tehlikede

İsrail muhalefet lideri Yair Lapid, Netanyahu’nun planını sert sözlerle eleştirerek, “Bu plan, yeni bir savaş, daha fazla rehinenin ölümü, daha fazla şehit asker ve milyarlarca şekellik kamu zararına yol açar” dedi.

İsrail Evimiz partisi lideri ve eski Savunma Bakanı Avigdor Liberman ise “7 Ekim’in başbakanı bir kez daha kendi koltuğu uğruna İsrail vatandaşlarının güvenliğini feda ediyor” dedi.

Demokratlar Partisi lideri Yair Golan ise Netanyahu için “Zayıf, kolay etkilenebilir, karar alma yetisinden yoksun ve profesyonel kadrolar ile hükümeti kontrol eden mesihçi grup arasında köprü kurma becerisine sahip olmayan” bir başbakan ifadesini kullandı.

Golan, kararın “nesiller boyu sürecek bir felaket” olduğunu belirtti ve ekledi: “Oğullarımız ve torunlarımız Gazze sokaklarında devriye gezmeye devam edecek. Yıllar içinde yüz milyarlar ödeyeceğiz. Tüm bunlar sadece siyasi hayatta kalma çabası ve mesihçi hayaller uğruna yapılıyor. Hükümet Gazze’yi nasıl silahsızlandırmayı planlıyor? Tünellerde mi sürüneceğiz, son kalaşnikofları mı toplayacağız?”

BM: Plan derhal durdurulmalı

Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk, İsrail’in bu planının acilen durdurulması gerektiğini belirtti. İşgal planının Uluslararası Adalet Divanı kararlarına aykırı olduğunu vurgulayan Türk, bunun daha fazla ölüm, yıkım ve zorla yerinden edilmeye yol açacağı uyarısında bulundu. Gazze’deki savaşın hemen sona ermesi gerektiğini kaydeden Türk, İsrail’in insani yardımın önünü açması ve sivillerin hayatını koruması gerektiğini ifade etti. Ayrıca hem Gazze’deki rehinelerin hem de İsrail’in keyfi olarak alıkoyduğu Filistinlilerin koşulsuz serbest bırakılması çağrısında bulundu.