Ortadoğu
İran’dan Husilere “Kızıldeniz’i kapatın” talimatı
ABD’nin enerji altyapısına saldırması halinde Yemen’deki Husilere Kızıldeniz’deki petrol sevkiyatını engelleme talimatı veren İran, Babülmendep Boğazı’nda abluka hazırlıklarını koordine ediyor. Reuters’ın haberine göre Husiler, boğaz yakınlarındaki yüksek kesimlere füze ve insansız hava araçları konuşlandırarak saldırı hazırlıklarını tamamladı.
Husiler, Basra Körfezi’nin diğer ucunda yer alan ve küresel ticaretin en önemli rotalarından biri kabul edilen Kızıldeniz’deki tankerlere yönelik saldırı hazırlıklarını hızlandırıyor.
Reuters ajansının haberine göre, İran Devrim Muhafızları Ordusu temsilcileri, gemilerin Kızıldeniz’e giriş noktası olan Babülmendep Boğazı’nın bloke edilmesini koordine etmek üzere Yemen’de faaliyet yürütüyor.
Husilere yakın bir kaynak, örgütün boğaz yakınlarındaki yüksek rakımlı bölgelere füze ve insansız hava araçları yerleştirerek saldırı hazırlıklarını tamamladığını ve operasyon için emir beklediğini aktardı.
Konuya vakıf üç kaynak, ABD’nin, Donald Trump’ın tehdit ettiği üzere İran’ın enerji altyapısına yönelik saldırılar düzenlemesi durumunda bu saldırı emrinin verileceğini belirtti.
İki üst düzey İranlı yetkili ve bölgeden bir başka kaynak, İran liderliğinin Kızıldeniz’e giriş ve çıkışları engelleme planını müzakere ettiğini ve ilgili talimatı Husilere ilettiğini kaydetti.
Babülmendep Boğazı’nın da Hürmüz Boğazı’na ek olarak bloke edilmesi, küresel petrol ve ticaret akışına yeni bir darbe vurma riski taşıyor. Suudi Arabistan, Hürmüz Boğazı üzerinden sevkiyatın durmasının ardından petrol ihracatının yaklaşık yüzde 70’ini boru hatlarıyla Kızıldeniz kıyısındaki limanlarına yönlendirmişti.
Husilerle yaşanacak doğrudan bir çatışma halinde Riyad yönetimi, en önemli alıcıları konumundaki Asya ülkelerine petrol sevk edemez hale gelebilir.
Mevcut durumda küresel enerji kaynaklarının yaklaşık yüzde 7’si Kızıldeniz rotası üzerinden taşınıyor.
Dört yıl önce Suudi Arabistan topraklarını hedef alan Husiler, daha sonra varılan ateşkesle saldırılarını askıya almıştı.
Örgüt, 2024 yılında Kızıldeniz’deki sivil gemileri yeniden hedef almaya başlayınca birçok deniz taşımacılığı şirketi rotalarını Ümit Burnu üzerinden Afrika’nın güneyine çevirmiş, bu durum teslimat sürelerini uzatarak maliyetleri artırmıştı.
ABD’nin, Joe Biden döneminin son aylarında ve özellikle Trump’ın Beyaz Saray’a dönmesinin ardından Husi mevzilerine düzenlediği bombardımanlar sonrası Kızıldeniz’deki gemi trafiği yeniden yoğunlaşmıştı.
Ancak pazartesi günü Suudi Arabistan’ı havalimanlarını bombalamakla suçlayan Husiler, bu hafta krallık topraklarına yeniden füze saldırısı düzenledi. Risk analiz şirketi Verisk Maplecroft’un Ortadoğu baş analisti Torbjorn Soltvedt, tırmanan gerilime ilişkin şu değerlendirmede bulundu:
“Çatışmaların şiddetlenmesi ve Kızıldeniz’deki ihracat altyapısı ile deniz taşımacılığına sıçraması, bölgeden gerçekleştirilen tek büyük alternatif petrol ihracat rotasını tehlikeye atacaktır.”
Suudi Arabistan hükümetine yakın iki bölgesel kaynak, Riyad yönetiminin İran ve Husilerden gelen tehditleri son derece ciddiye aldığını ve Yemenli örgütün Kızıldeniz konusundaki adımlarını İran ile koordineli şekilde attığının farkında olduğunu ifade etti.
Salı günü İran limanlarına yönelik deniz ablukasını yeniden başlatan ABD Başkanı Trump, ülkedeki elektrik santrallerini bombalama tehdidinde bulunmuştu.
The Wall Street Journal gazetesinin haberine göre Trump, son günlerde İran’ın petrol ve petrol ürünleri ihracatının yüzde 90’ını sağlayan limanın yer aldığı Harg Adası da dahil olmak üzere Hürmüz Boğazı boyunca uzanan adaların kontrolünü ele geçirme seçeneğini de değerlendiriyor.