Kazakistan, Duma Başkan Yardımcısı dahil beş Rus siyasetçiye giriş yasağı getirdi

Kazakistan, ‘ülkeye ve yönetimine yönelik hakaret içeren ve düşmanca açıklamaları’ gerekçesiyle Rusya Devlet Duması Başkan Yardımcısı Pyotr Tolstoy dahil dört milletvekili ve bir eski milletvekilinin ülkeye girişini yasakladı. Kara listeye alınanlar arasında Kazakistan’ın toprak bütünlüğünü sorgulayan ve tarihini küçümseyen ifadeler kullanan isimler bulunuyor. Yasaklılar listesine ayrıca bazı Rus gazeteciler ve siyaset uzmanları da eklendi.

Kazakistan hükümeti, Rusya parlamentosunun alt kanadı Duma’nın dört mevcut milletvekili ile bir eski Rus parlamenterin ülkeye girişini yasakladı.

Deutsche Welle‘nin ülke hükümetindeki bir kaynağa dayandırdığı haberine göre, yasağın nedeni söz konusu isimlerin Kazakistan’a ve yönetimine karşı kamuoyuna hakaret içeren ve düşmanca açıklamalarda bulunmaları.

Kara listeye alınan isimler arasında Devlet Duması Başkan Yardımcısı Pyotr Tolstoy, Duma Uluslararası İlişkiler Komisyonu Birinci Başkan Yardımcısı Vyaçeslav Nikonov, Birleşik Rusya Partisi milletvekilleri Yevgeniy Fyodorov ve Konstantin Zatulin ile Rossotrudniçestvo Başkanı ve eski Duma milletvekili Yevgeniy Primakov yer alıyor.

Tolstoy daha önce yaptığı açıklamalarda, Ukrayna’dan sonra Rusya için “bir sonraki sorunun” Kazakistan olabileceğini öne sürmüştü.

Ayrıca Almatı’yı “Ruslar tarafından inşa edilen Verniy şehri” olarak nitelendirmiş ve Kazakistan’ı Rusya’dan uzaklaşmak için “kendi tarihini uydurmaya” çalışmakla suçlamıştı.

Nikonov ise federal televizyonda yaptığı konuşmada, “Kazakistan diye bir yer yoktu,” diyerek modern Kazakistan topraklarını “Rusya ve SSCB’nin hediyesi” olarak tanımlamıştı.

Fyodorov da Nikonov’un açıklamalarını destekleyerek Rusya’nın Kazakistan’dan topraklarını geri isteme hakkı olduğunu ifade etmişti.

Fyodorov’a göre Kazakistan, “uluslararası hukuka uygun olarak SSCB’den ayrılmadığı” için devlet statüsü “tamamen yasal değil” idi.

Konstantin Zatulin, 2022 yılında Kazakistan Devlet Başkanı Kasım Cömert Tokayev’in o dönemde kendi kendini ilan eden Donetsk ve Lugansk Halk Cumhuriyetlerini tanımayı reddetmesini sert bir dille eleştirmişti.

Zatulin, tam teşekküllü bir ortaklık olmaması durumunda “Ukrayna’da olduğu gibi her şeyin mümkün olabileceğini” söyleyerek toprak iddialarına ima etmişti.

Primakov ise Kazakistan makamlarını “milliyetçilerin Rus diline karşı eylemlerine” karşı hareketsiz kalmakla suçlamıştı.

Daha sonra, Kazakistan Enformasyon Bakanı Askar Umarov’u Rus düşmanı olduğu iddia edilen açıklamaları nedeniyle “Rus düşmanı pislik” olarak nitelendirerek onunla çalışmayı açıkça reddetmişti.

Deutsche Welle‘nin aktardığına göre, milletvekillerinin yanı sıra gazeteciler Tina Kandelaki ve Tigran Keosayan, siyaset bilimci Nikita Mendkoviç, siyaset bilimci Aleksandr Dugin ve Rus tarihçi Andrey Grozin de istenmeyen kişi (persona non grata) listesine dahil edildi.

Grozin’in geçtiğimiz günlerde herhangi bir gerekçe gösterilmeden Kazakistan’a girişine izin verilmedi.

BDT Ülkeleri Enstitüsü’nde Kazakistan ve Orta Asya Bölümü Başkanı olan Grozin, 28 Nisan’da Rusya-Kazakistan ilişkilerindeki sorunlar üzerine bir tartışma ve 29 Nisan’da iki ülke arasındaki güvenlik ve insani işbirliği konularına adanmış bir yuvarlak masa toplantısı olmak üzere iki etkinliğe katılmayı planlıyordu.

Fakat 27 Nisan’da Astana Havalimanı’nda pasaport kontrolünden geçerken ülkeye girişine izin verilmedi. Enstitüden yapılan açıklamada, ret nedeninin öğrenilemediği belirtildi.

Enstitü ayrıca, 2023 yılında da benzer bir olayın yaşandığını hatırlattı. O dönemde Enstitü Direktörü olan milletvekili Zatulin’in, Baykonur Uzay Üssü’nden bir uzay aracının fırlatılışına katılmak üzere “birkaç saat boyunca Kazakistan’a sokulmamaya çalışıldığı” ancak durumun daha sonra çözüldüğü ifade edildi.