Bizi Takip Edin

Diplomasi

NATO, Rusya’ya karşı “daha agresif” olacak

Yayınlanma

İttifakın en üst düzey askeri yetkilisine göre NATO, Rusya’nın siber saldırılarına, sabotajlarına ve hava sahası ihlallerine “daha agresif” bir şekilde yanıt vermeyi düşünüyor.

Amiral Giuseppe Cavo Dragone, Financial Times’a (FT) verdiği demeçte, batılı askeri ittifakın Moskova’nın “hibrit savaşına” karşı yanıtını güçlendirmeyi düşündüğünü söyledi.

NATO askeri komitesi başkanı Dragone, “Her şeyi inceliyoruz… Siber alanda, bir nevi reaktif davranıyoruz. Reaktif olmak yerine daha agresif veya proaktif olmak, üzerinde düşündüğümüz bir konu,” dedi.

Avrupa, Baltık Denizindeki kabloların kesilmesinden kıtadaki siber saldırılara kadar, bazıları Rusya’ya atfedilen, bazıları ise kaynağı belirsiz olan çok sayıda hibrit savaş olayından etkilendi.

Özellikle Doğu Avrupa ülkelerinden bazı diplomatlar, NATO’yu sadece reaktif olmaktan vazgeçip karşılık vermeye çağırdı.

Böyle bir tepki, birçok ülkenin saldırı yeteneklerine sahip olduğu siber saldırılar için en kolay yol olurken, sabotaj veya insansız hava aracı saldırıları için daha zor olacaktır.

Dragone, “önleyici saldırı”nın “savunma eylemi” olarak değerlendirilebileceğini söyledi, fakat “Bu, normal düşünce ve davranış biçimimizden daha uzak,” diye ekledi.

Dragone ayrıca, “karşı tarafın saldırganlığına kıyasla daha saldırgan olmanın bir seçenek olabileceğini”, ama yasal çerçeve ve yargı çerçevesi gibi meseleleri “kimin yapacağı” sorunuyla karşı karşıya olduklarını savundu.

Rusya Dışişleri Bakanlığı yaptığı açıklamada, Dragone’nin FT’ye yaptığı yorumların “son derece sorumsuz bir adım” olduğunu ve NATO’nun “gerginliği tırmandırmaya devam etmeye hazır olduğunu” gösterdiğini belirtti.

NATO, gemiler, uçaklar ve deniz insansız hava araçlarının Baltık Denizinde devriye gezdiği Baltık Sentry misyonuyla başarı elde etti ve 2023 ve 2024’te Batının yaptırımlarını atlatmak için tasarlanmış Rusya’nın “gölge filosuna” bağlı gemiler tarafından gerçekleştirildiği öne sürülen çok sayıda kablo kesme olayının tekrarlanmasını engelledi.

Dragone, “Baltık Sentry’nin başlangıcından bu yana hiçbir şey olmadı. Bu da bu caydırıcılığın işe yaradığı anlamına geliyor,” diye ekledi.

Bir Baltık diplomatı, “Tek yaptığımız reaktif olmaya devam etmekse, Rusya’yı denemeye ve bize zarar vermeye devam etmeye davet etmiş oluruz. Özellikle hibrit savaş asimetrik olduğunda, onlara maliyeti çok az, bize ise çok fazla. Daha yaratıcı olmaya çalışmalıyız,” dedi.

NATO’nun Baltık Sentry operasyonunun başarısına rağmen, Finlandiya mahkemesinin, birkaç sualtı elektrik ve veri kablosunu kesen gölge filo gemisi Eagle S’in mürettebatına karşı açılan davayı, şüpheli sabotajın gerçekleştiği sırada geminin uluslararası sularda olduğu gerekçesiyle reddetmesi, ittifakta endişelere yol açtı.

Bunun Rus gemilerine uluslararası sularda sınırsız hareket özgürlüğü verip vermediği sorulduğunda, Finlandiya Dışişleri Bakanı Elina Valtonen, “Evet, bu bir sorun,” dedi ve daha iddialı olmanın “araştırdıkları bir konu olduğunu” ekledi.

Valtonen, “Şu ana kadar buna gerek olduğunu düşünmüyorum. Ayrıca bir adım geri atıp saldırganın neyin peşinde olduğunu gerçekten analiz etmeliyiz. O zaman muhtemelen histerik davranmamalıyız. Kendi oyun kitabımız var ve ona güvenmeliyiz çünkü oldukça sağlam,” diye konuştu.

Dragone, NATO ve üyelerinin “etik, hukuk ve yargı yetkisi nedeniyle muhataplarımızdan çok daha fazla sınırlamaya tabi olduklarını” kabul etti. 

Amiral, “Bu bir sorun. Bunun bir dezavantaj olduğunu söylemek istemem, fakat muhataplarımızdan daha zor bir konumda olduğumuzu söyleyebilirim,” dedi.

NATO askeri komitesi başkanı, asıl önemli olanın gelecekteki saldırıları caydırmak olduğunu söyledi. Dragone, “Caydırıcılığın nasıl sağlanacağı, misilleme yoluyla mı, önleyici saldırı yoluyla mı… Bu konuyu derinlemesine analiz etmeliyiz, çünkü gelecekte bu konuda daha da fazla baskı olabilir,” diye ekledi.

Diplomasi

UEFA, FIFA’nın özelleştirilmesi halinde Dünya Kupası’nı boykot edecek

Yayınlanma

Avrupa futbolunun yönetim organı olan UEFA, FIFA’nın ticari faaliyetlerinin bir kısmını özelleştirmeye yönelik öneriyi kabul etmesi halinde, oybirliğiyle Dünya Kupası’nı boykot etme kararı aldı.

FIFA salı günü, ticari faaliyetlerini özel bir kuruluşa devretmeyi öngören bir öneri yayınladı.

Bu öneride, ABD Başkanı Donald Trump’ın damadı Jared Kushner’ın kardeşi Josh Kushner’ın CEO’su olduğu Thrive Capital’in baş yatırımcı olarak adı geçti.

UEFA, yaptığı açıklamada, “Dünya Kupası bir yatırım ürünü olarak değerlendirilemez. Hiçbir kısmı asla özel yatırımcılara devredilmemelidir. Dünya Kupası satılık değildir,” demişti.

Teklifin kabul edilmesi için FIFA’nın 211 üye federasyonunun çoğunluğunun desteği gerekiyor.

Fakat teklif Avrupa genelinde yoğun eleştirilere maruz kaldı. UEFA, yalnızca 55 üye federasyondan oluşuyor.

Açıklamada, “FIFA Dünya Kupası futbola aittir. Her zaman da öyle kalacaktır. Avrupa’nın söz hakkı olduğu sürece, Dünya Kupası asla satılık olmayacaktır,” denildi.

Avrupa Birliği Spor Komiseri Glenn Micallef, X’te yaptığı açıklamada, “UEFA’nın bu açıklamasını memnuniyetle karşılıyorum ve tutumunu tam olarak destekliyorum,” dedi ve “Avrupa futbol federasyonlarının yönetişim konusunda öncülük etmesinden gurur duyduğunu” ekledi.

Çarşamba günü komisyon üyesi, “rekabet hukuku hususları” gerekçesiyle FIFA’nın önerisini soruşturma tehdidinde bulunmuştu.

Kadınlar U-20 Dünya Kupası eylül ayında düzenlenecek ve FIFA planlarından vazgeçmezse, bu turnuva Avrupa futbol federasyonlarının boykotu sonuna kadar sürdürme kararlılığının ilk sınavı olabilir.

Kadınlar ve erkekler U-17 Dünya Kupaları da 2026’nın ilerleyen aylarında düzenlenecek.

En son 2023’te İspanya’nın kazandığı tam kadro Kadınlar Dünya Kupası ise 2027’de Brezilya’da gerçekleştirilecek.

POLITICO Çarşamba günü yayınladığı haberde, Avrupa futbolunun yönetim organındaki bir dizi üst düzey yetkilinin, mevcut görev süresi gelecek yıl sona erecek olan FIFA Başkanı Gianni Infantino’ya karşı Katarlı Nasır el-Halifi’yi aday çıkarmayı planladığını bildirmişti.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

ABD, BAE destekli çip üreticisi GlobalFoundries’e fon sağlayacak

Yayınlanma

GlobalFoundries, ABD hükümetinin daha verimli yapay zeka veri merkezlerini desteklemek amacıyla silikon fotonik teknolojisinin araştırma ve geliştirme çalışmalarını güçlendirmek üzere çip üreticisine 300 milyon dolarlık bir hibe vereceğini duyurdu.

Bu hibe, Washington’un Çin ile arasındaki küresel rekabette konumunu güçlendirmeye çalıştığı bir dönemde, ABD Başkanı Donald Trump’ın CHIPS Yasası kapsamındaki araştırma fonlarını kritik yarı iletken teknolojilerine yöneltme çabasının bir parçası.

Yönetim daha önce yarı iletken üretim ekipmanları için 150 milyon dolar ve kuantum bilişim için 2 milyar dolar tahsis etmişti.

Silikon fotonik, çipler arasında veri aktarımı için elektrik sinyalleri yerine ışığı kullanır ve bu sayede yapay zeka sistemleri için daha yüksek bant genişliği ve daha düşük güç tüketimi sağlar.

ABD Ticaret Bakanlığı’ndan sağlanan bu fon, veri aktarım hızlarını ve enerji verimliliğini daha da artırmak amacıyla silikon fotoniği yapay zeka işlemcileriyle doğrudan entegre eden bir teknoloji olan “ortak paketlenmiş optik” alanındaki gelişmeleri desteklemeyi de amaçlıyor.

Silikon fotoniği ve gelişmiş optik paketleme tedarik zincirinin büyük bir kısmı şu anda ABD dışında yoğunlaşmış durumda.

Bu alandaki başlıca üreticiler arasında Tayvanlı TSMC ve İsrailli Tower Semiconductor yer alıyor.

Çarşamba günü açıklanan 300 milyon dolarlık fon, GlobalFoundries’e 2024 yılında Malta (New York) ve Burlington’da (Vermont) fabrikalar kurması için tahsis edilen 1,5 milyar dolarlık önceki fonu tamamlayacak.

Teknoloji Direktörü Gregg Bartlett, Reuters’a verdiği demeçte yeni fonun, GlobalFoundries’in halihazırda ürettiği çiplerin yanı sıra optik bileşenlerin üretimi ve paketlenmesi için bu tesislerde kullanılacak yeni malzemeler ve teknikler üzerine yapılacak araştırmalara destek olacağını söyledi.

Bartlett, “Çıplak silikon yonga plakasından başlayarak, ABD’de kalitesi kanıtlanmış ve test edilmiş bir optik modül sevk edebilme yeteneğine sahip, uçtan uca hizmet sunan tek bir şirketin olması, bizim için benzersiz bir yetkinlik olduğunu düşünüyoruz,” dedi.

GlobalFoundries, veri aktarım hızlarını saniyede 400 gigabite çıkarmayı ve mevcut nesil uygulamalara kıyasla enerji verimliliğini beş katına çıkarmayı hedeflediğini açıkladı.

Abu Dabi varlık fonu Mubadala, GlobalFoundries’in yaklaşık %73’üne sahip. ABD Ticaret Bakanlığı ise ayrı bir anlaşma kapsamında bu çip üreticisinin yaklaşık %1’lik hissesini alacak.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

Kiev’de vurulan İHA fabrikasının ABD’li şirkete ait olduğu bildirildi

Yayınlanma

Rusya’nın Kiev’de imha ettiğini açıkladığı insansız hava aracı fabrikasının ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir şirkete ait olduğu bildirildi. The Guardian gazetesi, Terminal Autonomy adlı firmanın Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla yüksek hassasiyetli İHA’lar ürettiğini aktardı. Şirket, yapay zeka kontrollü mühimmatların cephede aktif olarak kullanıldığını belirtiyor.

Rusya ordusunun Ukrayna’nın başkenti Kiev’de düzenlediği hava saldırılarında imha edilen insansız hava aracı (İHA) fabrikasının, ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir Amerikan şirketine ait olduğu bildirildi.

The Guardian gazetesinin kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Terminal Autonomy adlı şirket, yönlendirme sistemleri parazit ve sinyal kesicilere karşı korumalı olan ve Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla tasarlanan yüksek hassasiyetli İHA’lar üretiyor.

ABD’de 2023 yılında tescil edilen Terminal Autonomy şirketinin internet sitesinde, firmanın yapay zeka ile kontrol edilen dolanan mühimmatlar ve yüksek hassasiyetli mühimmatlar kullandığı, bunların “ön cephede düşman kuvvetlerine karşı halihazırda aktif biçimde uygulandığı” bilgisi yer alıyor.

Rusya Savunma Bakanlığı tesisin hedef alındığını duyurmuştu

Rusya Savunma Bakanlığı, 26 Temmuz’a bağlanan gece Kiev’in güneybatısında İHA montaj ve depolama alanının vurulduğunu açıklamıştı. Bakanlık, Ukraynalı ve Amerikalı uzmanların katılımıyla bu tesiste aylık bin adede kadar İHA üretimi yapıldığını bildirdi.

Bakanlığın açıklamasında, bu tesiste AQ-400 Scythe (“Kosa”) ve AQ-100 Bayonet (“Ştık”) tipi saldırı İHA’ları ile RQ-100 Scout (“Skaut”) tipi keşif İHA’larının üretildiği kaydedildi.

Aynı gece Kiev’de İHA ve yedek parça üretimi yapan “Smart Intelligent Systems” (“Smart intellidjent sistem”) işletmesinin de vurulduğu aktarıldı. Rusya Savunma Bakanlığı, Ukrayna başkenti ile Odessa bölgesindeki Çernomorsk liman altyapı tesislerine grup saldırısı düzenlendiğini duyurdu.

Rusya Savunma Bakanlığı, saldırıların yalnızca Ukrayna’nın askeri ve enerji tesisleri ile bunlarla bağlantılı altyapıya yönelik gerçekleştirildiğini vurguluyor.

Öte yandan Financial Times gazetesi, Ukraynalı yetkililere dayandırdığı haberinde, ABD ve Fransa’nın Rusya topraklarına yönelik İHA saldırılarının planlanmasında Ukrayna’ya istihbarat sağladığını yazmıştı.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English