Diplomasi
Pentagon, İran için dört işgal senaryosu hazırladı
Pentagon, İran için kara kuvvetlerinin kullanımı ve geniş çaplı bir bombardıman harekâtını da içerebilecek bir “son darbe” için askeri seçenekler geliştiriyor.
Axios’a konuşan ABD’li kaynaklara göre diplomatik görüşmelerde ilerleme kaydedilmezse ve özellikle Hürmüz Boğazı kapalı kalırsa, askeri gerginliğin dramatik bir şekilde tırmanması ihtimali artacak.
Bazı ABD’li yetkililer, çatışmayı sona erdirmek için ezici bir güç gösterisinin barış görüşmelerinde daha fazla baskı yaratacağını veya Donald Trump’a zafer ilan etmek için bir gerekçe sağlayacağını düşünüyor.
Axios’a verdikleri röportajlarda, iç tartışmalara aşina olan yetkililer ve kaynaklar, Trump’ın seçebileceği dört ana “son darbe” seçeneğini anlattı.
ABD ordusu, nükleer tesislerin içine gömülü yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyumu ele geçirmek için İran’ın iç kesimlerinde derinlemesine kara harekatı planları da hazırladı.
Trump henüz bu senaryolardan herhangi birini uygulamaya koyma konusunda bir karar vermedi ve Beyaz Saray yetkilileri, olası kara harekatlarını “varsayımsal” olarak nitelendiriyor:
- İran’ın ana petrol ihracat merkezi olan Hark Adası’nı işgal etmek veya ablukaya almak.
- İran’ın Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolünü sağlamlaştırmasına yardımcı olan Lark Adası’nı işgal etmek. Bu stratejik karakol, İran’a ait sığınaklara, kargo gemilerini havaya uçurabilecek saldırı gemilerine ve boğazdaki hareketleri izleyen radarlara ev sahipliği yapıyor.
- Boğazın batı girişinin yakınında bulunan ve İran tarafından kontrol edilen ancak BAE’nin de hak iddia ettiği stratejik Ebu Musa Adası ile iki küçük adayı ele geçirmek.
- Hürmüz Boğazı’nın doğu tarafında İran petrolünü ihraç eden gemileri durdurmak veya ele geçirmek.
Böylesine karmaşık ve riskli bir operasyon yürütmek yerine, ABD, İran’ın bu malzemeye erişmesini engellemek amacıyla tesislere yönelik geniş çaplı hava saldırıları düzenleyebilir.
Fakat kaynaklar, İran ile görüşmelerin yakında somut sonuçlar vermemesi halinde, Trump’ın gerilimi tırmandırmaya hazır olduğunu söylüyor.
Trump, ilk olarak İran’daki elektrik santrallerini ve enerji tesislerini bombalama tehdidini hayata geçirebilir.
Tahran ise buna karşılık Körfez genelinde büyük çaplı misilleme yapma tehdidinde bulunmuştu.
Leavitt, “Başkan blöf yapmaz ve cehennemi yaşatmaya hazırdır. İran bir daha yanlış hesap yapmamalı… bu noktadan sonra yaşanacak herhangi bir şiddet, İran rejiminin… bir anlaşmaya varmayı reddetmesinden kaynaklanacaktır,” dedi.
Bir deniz piyade birliği bu hafta varacak, bir diğeri ise şu anda sevk ediliyor. 82. Hava İndirme Tümeninin komuta birimi, birkaç bin askerden oluşan bir piyade tugayıyla birlikte Orta Doğu’ya konuşlandırılmak üzere talimat aldı.
İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf çarşamba günü X’te, İran istihbaratının “İran’ın düşmanlarının, bölgedeki bir ülkenin desteğiyle İran’ın adalarından birini işgal etmek için bir operasyon hazırladığını” öne sürdüğünü yazdı:
“Tüm düşman hareketleri silahlı kuvvetlerimizin gözetimi altında. Herhangi bir harekete geçerlerse, o bölge ülkesinin tüm hayati altyapısı sınırsız ve amansız saldırıların hedefi olacak.”
Galibaf muhtemelen BAE’ye ve Ebu Musa üzerindeki hak iddiasına atıfta bulunuyordu.
Kaynak, İran’ın ABD’nin ilk talep listesini reddettiğini, fakat müzakereleri tamamen dışlamadığını söyledi.
Kaynak, “Fakat sorun güvensizlik. Devrim Muhafızları komutanları çok şüpheci. Ama arabulucular pes etmedi,” dedi.
Beyaz Saray basın sekreteri Karoline Leavitt Çarşamba günü İran’ı, bir anlaşmaya varılamaması halinde Trump’ın “hiç olmadığı kadar sert” bir darbe vurmaya hazır olduğu konusunda uyardı.
Birkaç savaş uçağı filosu ve binlerce asker dahil olmak üzere daha fazla takviye gücünün önümüzdeki günler ve haftalarda Orta Doğu’ya ulaşması bekleniyor.
İranlı yetkililer, Trump’ın müzakere çabalarına güvenmediklerini ve bunu gizli saldırılar başlatmak için bir hile olarak gördüklerini söylediler.
ABD ile İran arasında müzakereleri başlatma çabalarına dahil olan bir kaynak, Pakistan, Mısır ve Türkiye’nin taraflar arasında bir toplantı düzenlemeye çalıştığını söyledi.