Rusya
Rusya Merkez Bankasından 5 milyon ruble ve üzeri nakde sıkı takip
Rusya Merkez Bankası, piyasadaki nakit hacminin yılın ilk on ayında 3 trilyon rubleye yakın artması üzerine bankalara denetimleri sıkılaştırma talimatı verdi. Yeni kurallara göre bankalar, hesaplarına tek seferde ya da bir ayda 5 milyon ruble ve üzeri nakit yatıran müşterilerden paranın kaynağını gösteren resmi belge isteyecek.
Rusya Merkez Bankası, ekonomideki nakit hacminin ocak ile ekim ayları arasında neredeyse 3 trilyon ruble genişlemesi üzerine bankalara yönelik denetim kıskacını yıl içinde ikinci kez sıkılaştırdı.
Düzenleyici kurum, 26 Ekim Pazartesi günü yayımladığı yöntem tavsiyeleriyle, hesaplarına tek seferde ya da bir ay içinde toplam 5 milyon ruble ve üzerinde nakit yatıran bireysel müşterilerin mali durumlarının ve bu paranın kaynağının titizlikle araştırılmasını istedi.
Merkez Bankası yayımladığı belgede, kredi kuruluşlarının söz konusu nakit işlemlerinde paranın nereden geldiğine dair resmi belgeler talep etmesi gerektiğini kaydetti.
Düzenleyici otorite, bankaların kendilerine sunulan evrakı yüzeysel bir yaklaşımdan kaçınarak ayrıntılı biçimde incelemesini şart koşuyor.
Bankalar bu kapsamda müşterilerden gelir ve kişisel gelir vergisi tutarlarını gösteren resmi belgeleri, 3-NDFL vergi beyannamelerini ya da serbest çalışan statüsündeki bireylerin kazanç belgelerini isteyebilecek.
Borç alma veya borç kapatma durumlarında borç sözleşmeleri, veraset ilamları, gayrimenkul satışı ya da kira gelirini kanıtlayan resmi evrak da bankaların talep edebileceği belgeler arasında yer alıyor.
Denetim süreçlerinde, müşterilerin banka hesaplarına nakit para yatırma hacminde, hesap açtırmadan yapılan para transferlerinde ve nakit döviz alım satım işlemlerinde sert bir artış gözlendiğini aktaran Merkez Bankası, bu hareketlerin olası amaçlarına dikkat çekti.
Düzenleyici kurumun değerlendirmesine göre bu tür işlemler, suç gelirlerinin aklanması amacını taşıyabildiği gibi, Rusya Federasyonu para birimi cinsinden nakitlerin kayıt dışı alandan yasal dolaşıma sokulması da dahil olmak üzere çeşitli yasa dışı hedeflere hizmet ediyor.
Şirketler ve bireysel girişimciler için de kurallar sıkılaşıyor
Merkez Bankası benzer denetim şartlarını tüzel kişiler ile bireysel girişimciler için de geçerli kıldı.
Tavsiye kararına göre, ticari hesaplara tek seferde en az 5 milyon ruble yatırılması ya da bir ay içindeki toplam nakit girişinin bu sınıra ulaşması veya bu sınırı aşması halinde şirketler de sıkı denetim kapsamına girecek.
Bankalar bu işletmelerden vergi raporlarını, dış ticaret faaliyetlerine ilişkin belgeleri, kasa defteri dökümlerini, tahsilat makbuzlarını, mülk satışı ve kira sözleşmelerini talep etme yetkisine sahip olacak.
Merkez Bankası, mayıs ayında da bankacılara hesaplarına fazlasıyla sık nakit yatıran müşterileri yakından izleme talimatı vermişti.
O dönem getirilen düzenleme; 30 gün içinde en az 5 milyon ruble yatıranları veya her biri en az 100 bin rublelik en az 10 ayrı nakit yatırma işlemi gerçekleştirenleri kapsıyordu.
Düzenleyici kurum mayıs ayında ayrıca, şirketlerin ve bireysel girişimcilerin 30 gün içinde 30 milyon rubleden fazla nakit yatırması ve bu miktarın işletmenin olağan cirosunu belirgin biçimde aşması durumunda işlemlerin şüpheli sayılmasını tavsiye etmişti.
Ancak bankacılık sisteminden nakit çıkışını dizginlemeye bu adımlar yetmedi.
Merkez Bankasının anlık istatistiklerine göre nakit çıkışı haziranda 450 milyar ruble, temmuzda 620 milyar ruble, ağustosta 434 milyar ruble ve eylülde 370 milyar ruble seviyesinde gerçekleşti. Dolaşımdaki nakit miktarı 1-23 Ekim tarihleri arasında da 259 milyar ruble daha yükseldi.
Merkez Bankası Finansal İzleme ve Kambiyo Kontrolü Birimi Başkanı Bogdan Şablya, eylül ayında konuya ilişkin yaptığı açıklamada, kayıt dışı sektörün kontrol mekanizmalarını aşmak için nakit parayı bir araç olarak kullandığını vurgulamıştı.
Şablya, buradaki temel riskin, kaynağı belirsiz nakit paranın aklanmasında kredi kuruluşlarının birer araç haline getirilmesi olduğunu belirtmişti.