Rusya, orta menzilli füze taahhütlerinden vazgeçti

Rusya Dışişleri Bakanlığı, Batılı ülkelerin güvenliklerini tehdit eden adımlarını gerekçe göstererek, orta ve kısa menzilli füzelerin konuşlandırılmasına ilişkin tek taraflı moratoryumu sona erdirdiğini duyurdu. Moskova, bu gelişmenin bölgesel ve küresel istikrara zarar verebileceği ve nükleer güçler arasında tehlikeli bir gerilimi tetikleyebileceği uyarısında bulundu.

Rusya Dışişleri Bakanlığı, Batılı ülkelerin attığı adımlar nedeniyle orta ve kısa menzilli füzelerin (INF) konuşlandırılmasına ilişkin tek taraflı moratoryum için gerekli koşulların ortadan kalktığını belirterek, Moskova’nın artık bu konudaki öz kısıtlamalara bağlı kalmayacağını duyurdu.

Bakanlıktan yapılan açıklamada, “Rusya Dışişleri Bakanlığı, tek taraflı moratoryumun sürdürülmesine yönelik koşulların ortadan kalktığını tespit etmiştir ve Rusya Federasyonu’nun daha önce kabul edilen bu öz kısıtlamalara artık bağlı kalmayacağını bildirmekle yetkilidir,” denildi.

“Batı’nın adımları istikrarı bozuyor”

Bakanlığın değerlendirmesine göre, Batılı ülkelerin faaliyetleri, Rusya’ya komşu bölgelerde “istikrarı bozan füze potansiyellerinin” oluşmasına ve artmasına yol açarak Moskova’nın güvenliğine doğrudan tehdit oluşturuyor.

Bu tür gelişmelerin bölgesel ve küresel istikrar için yıkıcı sonuçlar doğurabileceğine dikkat çeken bakanlık, nükleer güçler arasında “gerilimin tehlikeli bir şekilde körüklenmesi” ihtimalini vurguladı.

Açıklamada, ortaya çıkan tehditlere yanıt olarak Rusya’nın stratejik dengeyi güvence altına alacak “karşılayıcı askeri-teknik tedbirler” almasının zorunlu olduğu ifade edildi.

Nihai kararı Rusya yönetimi verecek

Bakanlığın internet sitesinde yayımlanan açıklamada, “Müdahale tedbirlerinin somut parametrelerine ilişkin kararlar, Amerikan ve diğer Batılı kara konuşlu orta ve kısa menzilli füzelerin konuşlandırılma ölçeğinin yanı sıra uluslararası güvenlik ve stratejik istikrar alanındaki genel durumun kurumlar arası analizine dayanarak Rusya Federasyonu yönetimi tarafından alınacaktır,” ifadeleri kullanıldı.

Rusya makamları, özellikle ABD’nin 2026’da Almanya’ya uzun menzilli silahlar yerleştireceğini duyurmasının ardından moratoryumu kaldırma ihtimalini defalarca dile getirmişti.

Devlet Başkanı Vladimir Putin, kasım ayında yaptığı açıklamada, Moskova’nın Washington’un adımlarına yanıt olarak orta ve kısa menzilli füzeler geliştirdiğini söylemişti. Dışişleri Bakanlığı da Rusya’nın bu tür füzeleri Asya-Pasifik bölgesine yerleştirebileceğini belirtmişti.

Anlaşma 1987’de imzalanmıştı

Orta Menzilli Nükleer Kuvvetler Antlaşması (INF), 1987 yılında imzalanmıştı. Sovyetler Birliği ve ABD, uluslararası gerilimi azaltmak amacıyla menzili 500 ila 5 bin 500 kilometre arasında olan kara konuşlu balistik ve seyir füzelerini üretmeme ve test etmeme taahhüdünde bulunmuştu.

1988-1991 yılları arasında iki ülke, 4 bin savaş başlığına sahip toplam 2 bin 692 adet orta ve kısa menzilli füzeyi imha etti. Bu füzelerin bin 846’sı Sovyetler Birliği, 846’sı ise ABD tarafından ortadan kaldırıldı.

2018 yılında ABD, menzili 500 kilometreyi aşan 9M729 seyir füzeleri geliştirdiği gerekçesiyle Rusya’yı anlaşmayı ihlal etmekle suçladı ve ertesi yıl anlaşmadan çekildi.

Rusya ise ABD’nin Romanya’da Mk-41 fırlatma sistemleri konuşlandırmasına yönelik itirazlarını dile getirmişti. Temmuz 2019’da Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, INF’yi askıya alan yasayı imzalamıştı.