Rusya’dan İran’a insansız hava aracı sevkiyatı iddiası

Financial Times’ın Batı istihbaratına dayandırdığı bilgilere göre Rusya, ABD ve İsrail’in saldırılarının ardından İran’a insansız hava araçları sevk etmeye başladı. Sevkiyatın kapsamı ve kullanılan sistemlerin türü netlik kazanmadı. Moskova, daha gelişmiş hava savunma sistemlerinin gönderilmesi talebini ise reddetti.

Batı istihbarat raporlarına göre Rusya, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarından günler sonra Tahran’a saldırı amaçlı insansız hava araçları göndermeye başladı. Financial Times gazetesinin incelediği istihbarat bulguları, Moskova ile Tahran’ın askeri çatışmanın ilk günlerinde gizli bir anlaşmaya vardığını gösteriyor.

İstihbarat değerlendirmelerine göre sevkiyatın mart ayı sonuna kadar tamamlanması öngörülüyor. Ancak İran’ın toplam kaç adet sistem teslim alacağına dair kesin veri bulunmuyor. Aynı şekilde gönderilen insansız hava araçlarının modeli konusunda da netlik yok.

Batılı bir istihbarat yetkilisi, sevkiyatın Rusya’nın İran yapımı Şahid-136 platformu temelinde geliştirdiği Geran-2 sistemlerini içerebileceğini ifade etti.

Uzmanlar Rusya’nın sistemleri teknik açıdan geliştirdiğini belirtiyor

Paris merkezli Sciences Po Üniversitesi’nde görev yapan ve Rusya-İran ilişkileri üzerine çalışan Nicole Grajewski, Rusya’nın söz konusu sistemlerde önemli teknik değişiklikler yaptığını söyledi. Grajewski, “Ruslar Şahed platformunu ciddi biçimde geliştirdi. Motorlar, navigasyon sistemleri ve elektronik karıştırmaya karşı koruma unsurları değiştirildi. Bu nedenle ortaya çıkan sistemler İran’ın yerel üretiminden daha ileri bir seviyede” değerlendirmesinde bulundu.

Aynı istihbarat kaynakları, İran’ın Rusya’dan daha gelişmiş hava savunma sistemleri talep ettiğini de aktardı. Buna karşın Moskova’nın, ABD ile ilişkilerde gerilimi artırma riskini dikkate alarak S-400 sistemlerinin sevkiyatını kabul etmediği belirtildi.

İstihbarat paylaşımı ve diplomatik temaslara ilişkin iddialar sürüyor

Daha önce ABD’li yetkililere dayandırılan haberlerde, Rusya’nın Orta Doğu’da ABD güçlerine yönelik saldırılarda kullanılmak üzere İran’a istihbarat sağladığı öne sürülmüştü. Politico ise Moskova’nın, Tahran’a desteğini durdurması karşılığında Washington’dan Kiev’e yönelik istihbarat paylaşımını kesmesini talep ettiğini yazdı.

Kremlin bu haberleri “yanlış” olarak nitelendirdi. Ancak İran’a istihbarat aktarımı iddialarına ilişkin ayrıntılı bir değerlendirme yapmadı. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Moskova’nın İran’dan askeri yardım talebi almadığını ifade etti.

Öte yandan Rusya, Azerbaycan üzerinden İran’a 13 tondan fazla ilaç gönderdiğini ve insani yardım sevkiyatlarının süreceğini açıkladı.

Geçen hafta İsrail, Hazar Denizi kıyısındaki Bender Enzeli limanına hava saldırısı düzenledi. Liman, petrol ve tahıl sevkiyatının yanı sıra silah ve insansız hava aracı taşımacılığı açısından stratejik bir konumda bulunuyor.

İsrail ordusu, saldırının askeri gemiler, liman altyapısı, bir komuta merkezi ve gemi onarım tesisini hedef aldığını açıkladı.