Rusya’nın tek fiber optik fabrikası Ukrayna saldırıları sonrası üretimi durdurdu

Rusya’nın tek yerli fiber optik üretim tesisi olan Saransk’taki Optikovolokonniye Sistemi fabrikası, Ukrayna’nın insansız hava aracı saldırılarında hasar görmesinin ardından faaliyetlerini askıya aldı. Üretimin durmasıyla birlikte Rus kablo fabrikaları tamamen Çin menşeli hammaddeye bağımlı hale geldi.

Rusya’da telekomünikasyon sektörü ve askeri birimler için kritik öneme sahip optik lif üreten ülkenin tek tesisi, Mayıs 2025’ten bu yana faaliyet gösteremiyor.

Saransk şehrinde bulunan AO Optikovolokonniye Sistemi fabrikası, geçtiğimiz yılın nisan ve mayıs aylarında düzenlenen bir dizi Ukrayna insansız hava aracı saldırısı sonucu devre dışı kalmıştı.

ComNews Group Genel Müdürü Leonid Konik, Vedomosti gazetesine verdiği demeçte, tesisin aradan geçen süreye rağmen henüz çalışmalarına yeniden başlayamadığını bildirdi.

Yıllık yaklaşık 4 milyon kilometre fiber optik üretim kapasitesine sahip olan işletme, Rusya’daki yaklaşık yirmi kablo fabrikasının ana tedarikçisi konumundaydı.

Üretimin durmasıyla birlikte bu fabrikaların hammadde ihtiyacında Çin’e olan bağımlılığı yüzde 100 seviyesine ulaştı.

Çin menşeli hammadde fiyatları dört katına çıktı

Tedarik zincirindeki bu kırılma, maliyetlere sert bir şekilde yansıdı. Evrokabel-1, İnkab ve ülkenin en büyük ana hat operatörü Transtelcom yetkilileri, Çinli tedarikçilerin 2026 yılı itibarıyla Rus alıcılar için fiyatları 2,5 ile 4 kat arasında artırdığını kaydetti.

Konik tarafından paylaşılan verilere göre, 2025 yılının başında kilometresi 16 yuan olan G.652D tipi fiber optik kablo lifi, yıl sonunda 25 yuana, bu yılın ocak ayında ise 40 yuana yükseldi.

Fiyatlardaki bu olağanüstü artışın temel sebebi olarak, hem sivil hem de askeri alandaki talep patlaması gösteriliyor.

Özellikle Rusya ve Ukrayna ordularının, elektronik harp sistemlerine karşı bağışıklık kazanmak amacıyla 50 kilometre menzile kadar ulaşabilen fiber optik güdümlü insansız hava araçlarını yaygınlaştırması, talebi küresel ölçekte etkiledi.

Rusya küresel fiber optik arzının yüzde 10’unu tüketiyor

Pekin Posta ve Telekomünikasyon Üniversitesi (BUPT) Fiber Optik Kablo Araştırma Merkezi Analisti Çun Şeng, Rusya’nın 2025 yılında dünya genelindeki toplam fiber optik üretiminin yüzde 10,5’ini tükettiğini açıkladı.

Daha önceki yıllarda bu oran yüzde 1 seviyesini aşmıyordu. Verilere göre Rusya, geçtiğimiz yıl mutlak rakamlarla yaklaşık 60 milyon kilometre fiber optik lif satın aldı.

Analist Aleksey Boyko, fiyat artışının sadece yerel faktörlere dayanmadığını, yapay zeka teknolojilerinin gelişimi ve bu alandaki altyapı inşaatları nedeniyle dünya genelinde bir fiber arzı kıtlığı yaşandığına dikkat çekti.

Boyko, Rus tüketiciler için maliyetlerin artmasının bu küresel konjonktürün de bir sonucu olduğunu vurguladı.

Tedarikçiler yüzde 100 ön ödeme şartına geçti

İnkab Genel Müdürü Aleksandr Smilgeviç, mevcut durumdaki en büyük riskin fiyattan ziyade ürünün fiziksel erişilebilirliği olduğunu belirtti.

Smilgeviç, hammadde maliyetlerindeki artış ve lojistik zorluklar nedeniyle tedarikçilerin artık tamamen ön ödeme sistemiyle çalışmaya başladığını ifade etti.

Sektör temsilcileri, kablo fabrikalarının artan maliyetleri nihai ürün fiyatlarına yansıtmak zorunda kalacağını öngörüyor.