Sheinbaum, Meksika’daki “kaza”nedeniyle ABD’den açıklama talep ediyor

Meksika lideri Claudia Sheinbaum, hafta sonu bir kazada hayatını kaybeden ABD’li ve Meksikalı yetkililerin bölgede ne yaptıkları konusunda açıklama talep edeceğini belirtti.

Sheinbaum federal izin olmaksızın yerel yönetim ile ABD arasında yürütülen her türlü ortak işbirliğinin Meksika yasalarına aykırı olacağını vurguladı.

Kırsal bir bölgede gizli bir uyuşturucu laboratuvarını imha etme operasyonunun ardından meydana gelen kaza, ABD’nin Meksika’daki güvenlik operasyonlarına ne ölçüde dahil olduğu konusundaki tartışmayı yeniden alevlendirdi.

Sheinbaum, yerel yetkililer ve ABD Büyükelçiliğinin birbirleriyle ve zaman zaman kendileriyle çelişen açıklamalar yapması ve ölen ABD’li yetkililer hakkında çok az ayrıntı vermesi, spekülasyonları daha da körükledi.

Sheinbaum gazetecilere, “Bu, güvenlik kabinesinin haberdar olduğu bir operasyon değildi. Bize bilgi verilmedi; bu, Chihuahua hükümetinin bir kararıydı,” dedi.

Sheinbaum, pazar günü meydana gelen ölümlerin ardından herhangi bir yasa ihlali olup olmadığını tespit etmek için hükümetinin olayı soruşturacağını söyledi ve eyalet hükümetlerinin “Anayasa’da belirtildiği üzere” ABD ve diğer yabancı kuruluşlarla işbirliği yapmak için Meksika federal hükümetinden izin alması gerektiğini ekledi.

Dağ yamacında meydana gelen gizemli trafik kazası

Chihuahua Başsavcısı César Jáuregui pazar günü yaptığı açıklamada, yetkililerin suç örgütlerinin laboratuvarlarını imha etme operasyonundan dönerken öldüklerini söyledi.

Gece yarısı, Chihuahua ile Sinaloa eyaletini birbirine bağlayan engebeli dağlık arazide ilerlerken, kamyonun “bir noktada kayarak bir vadiye düşüp patladığı” anlaşıldı.

Ölen dört kişinin, iki Meksikalı yerel soruşturma görevlisi ve rutin “eğitim çalışmalarına” katılan iki ABD Büyükelçiliği eğitmeni olduğunu söyledi.

ABD Büyükelçiliği pazartesi günü, ABD’li yetkililerin kimler olduğunu veya hangi ABD hükümet birimi için çalıştıklarını açıklamayı reddetti. Fakat yetkililerin “kartel operasyonlarıyla mücadele etmek için Chihuahua eyalet yetkililerinin çabalarını desteklediklerini” söyledi.

ABD Büyükelçisi Ronald Johnson da sosyal medyada taziyelerini iletti fakat kendisi ve diğer yetkililer olayla ilgili çok az ayrıntı verdi.

Jáuregui, operasyonun eyalet savcıları ve Meksika federal ordusu tarafından aylarca süren soruşturmanın ardından gerçekleştirildiğini belirterek, Sheinbaum’un güvenlik güçlerinin operasyona en azından bir dereceye kadar dahil olduğunu ima etti.

Saatler sonra, Meksika Güvenlik Kabinesi, ordunun ve eyalet savcılığının hafta sonu Chihuahua’da Morelos’taki aynı yerde uyuşturucu laboratuvarlarını çökertmek için ortak bir operasyon düzenlediğini doğruladı.

Savcı, drone’larla laboratuvarların yerini tespit ettikten sonra yetkililerin uyuşturucu üretimi için tonlarca malzeme bulduklarını, fakat muhtemelen önceden uyarıldıkları için kaçan hiç kimseyi bulamadıklarını ekledi.

Yerel yetkili daha sonra sözlerini geri aldı ve basına “uyuşturucu laboratuvarını ele geçirme operasyonunda hiçbir ABD ajanı bulunmadığını” açıkladı ve büyükelçilik yetkililerinin operasyondan sonra gruba katıldığını ve operasyonun gerçekleştiği yerden birkaç saat uzaklıkta olduklarını söyledi.

ABD’lilerin Meksika’daki “yasal” varlığı tartışılıyor

Sheinbaum, hükümetinin daha fazla ayrıntıya sahip olduğunda daha fazla bilgi vereceğini söyledi fakat pazartesi günü Meksika’da “karada veya havada ortak operasyonlar olmadığını” vurguladı.

Hükümeti ile ABD arasında, “iyi kurulmuş” bir yasal çerçeve içinde yürütülen yalnızca bilgi paylaşımı olduğunu belirtti.

ABD’li yetkililerin Meksika güvenlik güçlerine eğitim vermesi yaygın bir uygulama olsa da, Meksika topraklarındaki varlıkları süregelen bir tartışma konusu oldu ve bu tartışma, Trump’ın Venezuela ve İran’daki askeri eylemlerinin ardından daha da yoğunlaştı.

Trump, Meksika kartellerine karşı harekete geçmeyi defalarca teklif etti ama Sheinbaum bu müdahalenin “gereksiz” olduğunu söyledi.

Trump yönetimi, son yıllarda uyuşturucu çetelerinin şiddet eylemleriyle sarsılan Ekvador’da halihazırda ortak askeri operasyonlar başlattı.

Geçen yıl Sheinbaum, konuyla ilgili bir dizi çelişkili kamuoyu açıklamalarının ardından ABD’nin Meksika’nın talebi üzerine gözetleme drone uçuşları gerçekleştirdiğini söyledi.

En son tartışma, ocak ayında ABD’nin en çok aranan kaçaklarından biri olan eski Kanadalı sporcu Ryan Wedding’in Meksika’da gözaltına alınmasıyla ortaya çıktı.

Meksikalı yetkililer, Wedding’in ABD Büyükelçiliğinde teslim olduğunu iddia ederken, ABD yetkilileri ise yakalanmasının iki ülke arasındaki ortak bir operasyonun sonucu olduğunu belirtti.

ABD ile Meksika arasında ABD-Meksika-Kanada Serbest Ticaret Anlaşması (USMCA) konusunda yapılacak ikinci tur müzakerelerin Mexico City’de başlaması planlanıyor.

ABD heyetine, bugün Sheinbaum ile görüşmesi planlanan Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer başkanlık ediyor.

Aynı gün, Trump yönetimi ayrıca Sinaloa Karteli üyelerinin aile üyelerine vize kısıtlamaları uygulayacağını duyurdu.