Bizi Takip Edin

Avrupa

Starmer’dan Burnham’a borçlanma uyarısı

Yayınlanma

Keir Starmer, halefi Andy Burnham’a savunma harcamalarını karşılamak için daha fazla borçlanmaması konusunda uyarıda bulundu.

Başbakan, kendisine bir savunma bakanına mal olan ve muhtemelen düşüşüne katkıda bulunan 11 aylık hükümet içi tartışmanın ardından uzun süredir beklenen savunma yatırım planını (DIP) açıkladı.

Starmer, hükümetin bu plan için gerekli 15 milyar sterlini yol ve enerji projelerinden aktararak sağladığını belirtti.

Önümüzdeki on yıl içinde askeri konutları yenilemeyi amaçlayan 9 milyar sterlinlik bir program, maliyetlerin 2030’dan sonra düşmesi için yeniden düzenlendi.

Bu, Starmer’ın ayrılmasının ardından görevini korumak için mücadele eden yeni savunma bakanı Dan Jarvis tarafından elde edilen 1,5 milyar sterlinlik bir artış oldu.

Buna karşılık, kendisine teklif edilen parayı protesto ederek istifa eden John Healey’e ise 13,5 milyar sterlin teklif edilmişti.

Jarvis, yatırım planının giriş bölümünde, ek paranın gerekli olduğunu çünkü İşçi Partisi’nin “yetersiz finanse edilmiş, taahhütleri aşmış ve şu anda karşı karşıya olduğumuz tehditlere yeterince uyum sağlamamış bir savunma programını miras aldığını” belirtti.

Toplam savunma harcamaları, 2027’de GSYİH’nin %2,6’sından 2030’a kadar yaklaşık 80 milyar sterline ya da %2,7’ye hafifçe artacak.

Starmer, bunun Birleşik Krallık’ı bir sonraki parlamento döneminde %3’e ulaşma yoluna sokacağını belirtti.

Görevinden ayrılacak olan başbakan, muhtemelen İşçi Partisi milletvekili Andy Burnham olacak olan halefine, bir sonraki harcama gözden geçirme sürecinde savunma için daha fazla kaynak ayırması çağrısında bulundu.

Fakat Starmer bunun karşılığında daha fazla borç alınmaması gerektiği konusunda da uyarıda bulundu.

Starmer, “Savunma, bir sonraki harcama gözden geçirme toplantısında bir numaralı öncelik olmalı,” dedi.

Fakat kendisi bu ayın sonlarında başbakanlık görevinden ayrılacak. Starmer’ın da kabul ettiği NATO hedefi, 2035 yılına kadar %3,5’e ulaşmak.

Başbakanın bazı müttefikleri geçiş dönemini, Burnham’a daha önce Hazine Bakanlığı tarafından reddedilen “savunma tahvilleri” fikrini yeniden gündeme getirmesini tavsiye etmek için kullanacak.

Berkshire’daki bir insansız hava aracı üretim şirketinde dinleyicilere hitap eden Starmer, “Savunma tahvilleri, başka bir adla borçlanmaktan ibaret,” dedi ve şöyle devam etti:

“Bu konuyu çok dikkatli bir şekilde inceledik, ancak gerçek şu ki, her 10 sterlinin 1’i zaten faiz ödemesine gidiyorken, bunu borçlanma yoluyla yapmak faiz oranlarını daha da yükseltecek. Bu hükümet, kamu maliyesini kontrol altına almak için çok mücadele etti ve bu çabalar, enflasyon ile mortgage faiz oranlarının düşmesine yardımcı olarak meyvesini verdi. Bunu feda etmemeliyiz.”

Başbakanın planı, hükümetin daha önce ayırdığı 283 milyar sterlinin ötesinde, 2026/7 ile 2029/30 arasındaki dört yıllık dönemde savunmaya 15 milyar sterlinlik ek harcama yapacağı anlamına geliyor.

Bu plan, öğleden sonra yayınlanan 80 sayfalık planın tamamına göre “savunma taleplerinin arttığı” bir dönemde ortaya çıkıyor.

Planda, “kıyılarımızda Rus saldırganlığının arttığı”, İran savaşının hava ve füze savunmasını güçlendirme ihtiyacını pekiştirdiği ve “ABD’nin haklı olarak Avrupa’dan daha fazla adım atmasını talep ettiği” uyarısında bulunuluyor.

En olası rakiplerinin kendisine karşı aday olmayacaklarını açıklayan Burnham’ın, 17 Temmuz’da parti liderliğini devralması ve 20 Temmuz’da başbakan olması bekleniyor.

Starmer, halefinin kendisiyle mutabık kalınan anlaşmayı bozmaya çalışmayacağından ve bir sonraki harcama gözden geçirme sürecinde savunma yatırımlarına öncelik vereceğinden emin olduğunu söyledi.

Starmer, “[DIP] herhangi bir İşçi Partisi başbakanının arkasında durmak isteyeceği bir şeydir, çünkü herhangi bir başbakanın ilk görevi ülkenin savunması ve güvenliğidir,” dedi.

Avrupa

AB ile İngiltere arasında “ilişkileri resetleme” anlaşması sağlandı

Yayınlanma

AB ve İngiltere gıda ve içecek, emisyon ticareti ve yeni bir gençlik hareketliliği programı konularında bir yeniden başlama anlaşmasına vardı.

İngiltere Başbakanı Andy Burnham’ın Brüksel’deki zirve mekanına varmasından ve burada Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile Avrupa Konseyi Başkanı António Costa tarafından karşılanmasından bir saatten az bir süre sonra, 10 Numara (Başbakanlık) sözcüsü “Anlaşma sağlandı – müzakereler sonuçlandı,” dedi.

Sözcü şöyle devam etti:

“Şimdi, her iki taraf da gençlik hareketliliği programı, SPS [Hijyen ve Bitki Sağlığı] anlaşması ve emisyon ticareti programının uygulanması için çalışacak. Her iki taraf da bunların ne zaman yürürlüğe gireceği konusunda mutabık kaldı. Bu tarihler, zamanı geldiğinde yayınlanacak olan ortak bildiride belirtilmiştir. Tüm uluslararası anlaşmalarda olduğu gibi, her bir ülkede şimdi yürürlüğe girecek olan yasal süreçler bulunmaktadır. Bazı konularda görüşmeler devam edecek; bunlar daha sonra ortak bildiride belirtilecek.”

Heyetler arasındaki toplantı sırasında, Burnham bu anlaşmanın “Birleşik Krallık’taki her bir kişiye fayda sağlayacağını” söylerken, AB için de “dönüm noktası niteliğinde bir anlaşma” olacağını söyledi.

Burnham şunları söyledi:

“Yaşam maliyetiyle mücadele eden insanlar için bu anlaşma, haftalık market alışverişinin maliyetinin düşmeye başlayacağına dair gerçek bir umut sunuyor ve İngiltere’nin büyük süpermarket zincirleri de bunu söylüyor.
İşletme maliyetleriyle mücadele eden işletmeler için ise bu anlaşma, bürokratik engelleri azaltmaya başlayacak ve iş yapmayı ve ihracat yapmayı kolaylaştıracak; bu da onlar için iyi bir haber.
Yasadışı göç konusunda endişeli olanlar için –ki bu konuda son derece meşru endişeleri olan pek çok kişi var– İngiltere’nin Manş Eylem Planı’na katıldığını duymaktan memnun olacaklarına eminim; bu, o çok önemli konuda aramızda daha fazla veri paylaşımı sağlanması açısından çok önemli bir adım.”

Bu arada, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, anlaşmanın Brexit sonrası AB ile Birleşik Krallık arasındaki ilişkilerde bir “dönüm noktası” olduğunu ve bunun “arkadaşlıklarını yeniden canlandıran eski dostların” bir işareti olduğunu belirtti.

Zirve başlamadan önce AB kaynakları, öğrenim ücretleri konusunda bir anlaşmaya varılana kadar hiçbir anlaşma sağlanamayacağına dair endişeleri yatıştırmaya çalıştı.

Bir diplomatın ifadesiyle, asıl mesele “Birleşik Krallık’ın ücretleri düşürmeyi kabul etmiş olması” olarak görüldü.

Hem SPS anlaşmasının (1 Mart 2028) hem de gençlik hareketliliğinin (2028 ile 2030 arasında) uygulamaya geçirilmesinin bir yıldan fazla süreceği söyleniyordu.

2020 yılında AB ve Birleşik Krallık, İngiltere’nin Horizon Europe programına ortak üye olabileceği konusunda anlaşmaya varmıştı.

Bu, zorlu müzakereler sonucunda varılan bir anlaşmaydı. Birleşik Krallık, kendi katkısı kadar değerde araştırma hibesi almaması durumunda Londra’ya ödenmesi gereken iade tutarı konusundaki bir anlaşmazlık nedeniyle neredeyse anlaşmadan çekilmek üzereydi.

AB, Birleşik Krallık ve bilim camiasının büyük şaşkınlığına, Birleşik Krallık’ın Kuzey İrlanda Protokolü’nü tam olarak uygulamaması konusundaki daha geniş kapsamlı bir anlaşmazlık nedeniyle, bu ortak üyeliği 2023’ün sonlarına kadar askıya aldı.

Birleşik Krallık’ın temel taleplerinden biri, AB’nin özellikle otomobil sektörü için bloğun “Made in Europe” kuralları kapsamında kendisine özel bir statü tanıması.

AB, bunu kabul etmeye hazır olduğunu belirtmiş fakat bunun tek şartının Birleşik Krallık’ın Çin menşeli elektrikli araçların ithalatını kısıtlayan AB politikalarına uyum sağlaması olduğunu ifade etmişti.

Reuters‘a göre ortak bildiri taslağı, koordinasyonun kapsamı konusunda Birleşik Krallık ve AB arasında çelişkili ifadeler içeriyor.

Üzerinde mutabık kalınan nihai metinde, işbirliğinin kararlaştırıldığı sektörlerde Birleşik Krallık’ın, sektörleri korumak ve kuralların atlatılmasını önlemek için “ilgili AB tedbirleriyle tutarlı sonuçlar sağlayacağı” belirtiliyor.

Bu ifade, Birleşik Krallık’ın AB’nin ticaret koruma tedbirleriyle dinamik uyum sağlamayı kabul etmesi halinde, kamu alımları veya sübvansiyonlar yoluyla AB’nin kamu kaynaklarının İngiliz otomobillerine harcanabileceğini öngören Fransız-Alman önerisine atıfta bulunuyor gibi görünüyor.

Bu, İngiltere’nin, AB’nin Çin menşeli hibrit ve batarya ile çalışan elektrikli araçların ithalatını kısıtlamak için aldığı önlemleri benimsemesi anlamına gelebilir. Fakat Londra bugüne kadar bunu yapmakta isteksiz davranmıştı.

Okumaya Devam Et

Avrupa

Polonya, Eastern Sentry operasyonu için NATO’dan ek kuvvet isteyecek

Yayınlanma

Polonya Milli Savunma Bakanı Władysław Kosiniak-Kamysz, NATO’nun doğu kanadındaki “Doğu Nöbetçisi” (Eastern Sentry) operasyonu için ittifaktan ek kuvvet ve imkan talep edeceklerini bildirdi. Kosiniak-Kamysz, aynı basın toplantısında Lublin ve Podkarpackie voyvodalıklarına iki füzenin düştüğünü, ön belirlemelere göre jet motorlu İHA tespit edildiğini ve olaylarda yaralanan olmadığını açıkladı.

Polonya, NATO’nun doğu kanadında yürüttüğü “Doğu Nöbetçisi” (Eastern Sentry) operasyonunu desteklemek amacıyla ittifaktan ek kuvvet ve imkan talep edecek.

PortalSamorządowy’nin aktardığına göre Polonya Milli Savunma Bakanı Władysław Kosiniak-Kamysz, “İttifaka ve Genel Sekretere de Eastern Sentry operasyonunu desteklemek üzere ek kuvvet ve imkan tahsis edilmesi talebiyle başvuracağım” dedi.

Füzelerin düştüğü bölgelerde yaralanan olmadı

Kosiniak-Kamysz, aynı basın toplantısında Polonya topraklarına iki füze ve büyük olasılıkla jet motorlu insansız hava aracının (İHA) düştüğünü bildirdi.

Bakanın açıklamasına göre füzeler, Lublin Voyvodalığı’ndaki Nowy Lipowiec yerleşim yerine ve Podkarpackie Voyvodalığı’ndaki Rudnik nad Sanem’e düştü.

Podkarpackie Voyvodalığı’ndaki Mołodycz yerleşim yerinde ise ön belirlemelere göre jet motorlu İHA tespit edildi.

Olaylarda yaralanan olmadı ve kritik altyapıda hasar oluştuğuna dair bilgi gelmedi.

Rusya, Polonya topraklarına saldırı planlamadığını açıkladı

NATO, doğu kanadını güçlendirmek için 12 Eylül 2025’te “Doğu Nöbetçisi” operasyonunu başlattı.

Operasyon, iki gün önce Polonya hava sahasında düşürülen İHA’larla ilgili olayın üzerine başlatıldı.

Polonya makamları söz konusu İHA’ların Rusya’ya ait olduğunu açıkladı.

Rusya Savunma Bakanlığı, Polonya topraklarına yönelik saldırı planlamadıklarını bildirdi.

Rusya’nın Varşova Büyükelçiliği ise Polonya tarafının İHA’ların Rusya’ya ait olduğuna dair kanıt sunmadığını kaydetti.

Polonya Başbakanı Donald Tusk, 20 Eylül 2025’te operasyona Fransa, İngiltere, ABD, Almanya, Hollanda, İsveç, Norveç, Çekya, Portekiz ve İtalya olmak üzere 10 ülkenin katıldığını duyurdu.

Rus makamları Avrupa ve NATO ülkelerine doğru füze ve İHA yönlendirmediklerini defalarca açıkladı.

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov da bu tutumu Eylül 2025’te Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu’nda dile getirdi.

Okumaya Devam Et

Avrupa

AB, Le Pen’in Ukrayna vetosundan kaygılı

Yayınlanma

Politico, Fransa’da 2027’de yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimlerinde Marine Le Pen veya Jean-Luc Mélenchon’un olası zaferinin Avrupa’nın Ukrayna’ya desteğini ve AB’deki konsolidasyonu zora sokabileceğini yazdı. Anketlerde yüzde 34 ile önde giden Le Pen, daha önce ikili yardımları durduracağını açıklamıştı.

Politico, Fransa’da 2027’de yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimlerinin Avrupa’nın Ukrayna’ya desteğini zorlaştırabileceğini yazdı.

Avrupa’da, Ulusal Birlik Partisi lideri Marine Le Pen veya Boyun Eğmeyen Fransa Partisi lideri Jean-Luc Mélenchon’un olası zaferinin, Avrupa Birliği’nin (AB) Kiev’e destek konusundaki birliğini zayıflatmasından ve Ukrayna’nın finansmanında uzlaşmayı güçleştirmesinden kaygı duyuluyor.

Politico’nun aktardığı kamuoyu yoklamalarına göre, 2027 baharında yapılacak seçimlerin ikinci turuna Ukrayna çatışmasındaki yaklaşımları Paris’in mevcut politikasıyla örtüşmeyen Marine Le Pen ve Jean-Luc Mélenchon kalabilir.

Her iki siyasetçi de NATO’yu eleştiriyor ve Kiev’e sağlanan desteğin belirli başlıklarının gözden geçirilmesini savunuyor.

Kasım ayında yapılan anketlerde Marine Le Pen, kararlı seçmenlerin yaklaşık yüzde 34’ünün desteğiyle ilk turda önde gidiyor.

İkinci sırada ise yaklaşık yüzde 17-18 destek oranıyla Jean-Luc Mélenchon yer alıyor.

Avrupa’da yaptırım vetosu ve uzlaşı kaygısı büyüyor

Paris’in izleyeceği olası politika değişikliği, Avrupalı diplomatlar ve Ukraynalı yetkililer arasında endişe yaratıyor.

Fransa, diğer ülkelerle birlikte gönüllüler koalisyonuna liderlik ediyor, Ukrayna için güvenlik garantilerinin hazırlanmasına katılıyor ve barış müzakerelerinde Avrupa’nın ortak tutumunun belirlenmesinde ağırlıklı bir yer tutuyor.

Politico’ya konuşan Ukraynalı bir yetkili, temel risklerin Fransa’nın gönüllüler koalisyonu içindeki taahhütleri, güvenlik garantileri ve Kiev’in gelecekteki finansmanıyla bağlantılı olduğunu söyledi.

Yetkili, Paris’in Ukrayna’ya en fazla bağış yapan ülkeler arasında olmadığını ancak Fransa’nın ortak tutumdan uzaklaşmasının Avrupa’da uzlaşı sağlanmasını zorlaştırabileceğini kaydetti.

Batı Avrupalı bir diplomat ise diplomatik çevrelerin bir kesiminin, İtalya Başbakanı Giorgia Meloni’nin yaptığı gibi Le Pen’in de iktidara gelmesi halinde Ukrayna konusundaki tutumunu yumuşatacağını düşündüğünü aktardı.

Diplomat, Ulusal Birlik Partisi’nin, AB ülkelerinin düzenli olarak oybirliğiyle uzatmak zorunda olduğu Moskova yaptırımlarının gevşetilmesini talep etme ihtimalini de dışlamadı.

Haberde, tek bir Fransız vetosunun yaptırım mekanizmasını tamamen bozmaya yetebileceği vurgulandı.

Moskova yönetimi ise Batı yaptırımlarını kınıyor, etkisiz ve gayrimeşru olarak nitelendiriyor.

Politico’nun görüştüğü tüm kaynaklar, Le Pen veya Mélenchon’un iktidara gelmesinin ani bir politika değişikliğine yol açacağı görüşünü paylaşmıyor.

Bazı kaynaklar, siyasetçilerin seçilmelerinin ardından Kiev’e destek konusunda ortak Avrupa yaklaşımına bağlı kalacağını öngörüyor.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy de Kiev’in, Fransızların seçeceği her adayla çalışacağını açıkladı.

Fransa’da cumhurbaşkanlığı seçimlerinin ilk turu 18 Nisan 2027’de, gerekmesi halinde ikinci turu ise 2 Mayıs 2027’de yapılacak.

Le Pen ikili yardımları durduracağını açıklamıştı

Marine Le Pen, ekim ayında yaptığı açıklamada, 2027 seçimlerini kazanması halinde maliyeti Fransa’ya yüklenecekse AB üzerinden Ukrayna’ya finansman sağlanmasını sorgulayacağını duyurdu.

Ulusal Birlik Partisi lideri, AB’nin Kiev’e sağladığı 90 milyar euro tutarındaki kredinin 18 milyar euroluk kısmının Fransa’ya düştüğünü belirtti.

Le Pen, yalnızca belirli operasyonel destek türlerini ve Ukraynalı askerlerin eğitimini sürdürerek Ukrayna’ya ikili yardımları durdurma sözü verdi.

Fransız siyasetçi, Paris’in artık bu tür harcamaları karşılayamayacağını savundu.

Zelenskiy ise Le Pen’in açıklamasının ardından Ukrayna’nın finansmanından vazgeçmesi halinde Fransa’nın kayba uğrayacağını söyledi.

Ukrayna lideri, ülkesindeki çatışmalarda edinilen deneyimin Fransız savunma şirketleri için taşıdığı öneme dikkati çekti.

Rusya, çatışmayı uzattığı gerekçesiyle Kiev’e yapılan doğrudan askeri veya mali her türlü yardıma karşı çıkıyor.

Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, AB ülkelerinin Kiev için silah satın alarak “savaşın devam etmesini daha da kışkırttığını” ifade etti.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English