Trump-yargı geriliminde son perde

ABD Başkanı Donald Trump, gümrük vergilerinin çoğunu engelleyen mahkeme kararının “acil bir durum” olduğunu ve yönetimin Yüksek Mahkeme’den acil duruşma talep edeceğini söyledi.

Trump salı günü “The Scott Jennings Radio Show” programında, “Bu karar bir yük. Bu bir acil durum. Acil durum ile harekete geçiyoruz; muhtemelen yarın harekete geçeceğiz … borsayı görüyorsunuz, bu karar bir acil durum. Ülke, Yüksek Mahkemenin kararını beklerken bir kasvet altında,” dedi.

Salı öğleden sonra hisse senetleri %1’den fazla değer kaybetti. Bunun nedeni, gümrük vergisi gelirlerinin kaybının yaratacağı etkiyle ilgili endişeler nedeniyle tahvil faizlerinin keskin bir şekilde yükselmesiydi.

Trump ve Beyaz Saray’ın üst düzey ekonomi yetkilileri, gümrük vergilerinin devam etmesine izin verilmezse, gümrük vergisi gelirlerinin ortadan kalkması da dahil olmak üzere ciddi sonuçlar doğacağı konusunda uyarıda bulundu.

Trump salı günü yaptığı açıklamada, “Bu kararın geri alınması, ABD için iktisadi bir felaket olur,” dedi ve gümrük vergilerinin geri alınması halinde ABD’nin “zayıf, acınası ve zengin olmayan” bir geleceğe mahkum olacağını ileri sürdü.

Başkan, bu vergilerin müzakere edilen barış anlaşmalarında bir koz olarak kullanıldığını da sözlerine ekledi.

Cuma günü, federal temyiz mahkemesi Trump’ın uyguladığı gümrük vergilerinin çoğunun yasadışı olduğuna hükmetmiş ama hükümetin temyiz başvurusunda bulunması halinde bu vergilerin 14 Ekim’e kadar yürürlükte kalabileceğini belirtmişti.

Öte yandan federal temyiz mahkemesinin Başkan Trump’ın küresel çapta uyguladığı gümrük vergilerinin yasadışı olduğuna hükmetmesinin ardından, Amerikan şirketleri milyarlarca dolarlık bir geri ödeme alabilir.

İlk Trump yönetimi altında Ulusal Ekonomi Konseyinin eski başkan yardımcısı ve şu anda Squire Patton Boggs hukuk firmasının ortağı olan Everett Eissenstat Axios’a verdiği demeçte, “Mahkeme dosylarının sonucuna bağlı olarak, bu tarifelerin bir kısmının iade edilmesi mümkün olabilir,” dedi.

Eissenstat, şirketlerin olası geri ödeme fırsatları olması durumunda tarife ödemelerini dikkatle takip etmeleri gerektiğini söyledi.

Yönetimin gümrük vergisi ödemelerini agresif bir şekilde uygulayacağını da ekleyen Eissenstat, mahkemenin kararı ne olursa olsun kayıt tutmanın çok önemli olduğunu vurguladı.

Yasal belirsizlik tek engel değil. Birçok büyük şirket risk almaktan kaçınmak isteyebilir. Eisenstatt, “Bunu yapan şirketler için bir risk olabilir. Bireyler olarak, bu riski almak istemeyebilirler,” dedi.

Nisan ayında Amazon, sitesinde gümrük vergisiyle ilgili fiyatları göstereceği yönündeki haberleri hızla yalanlamak zorunda kalmıştı. Bu karışıklık, Jeff Bezos ve Trump’ın telefonla görüşmesiyle sona ermiş ve Amazon, gümrük vergisiyle ilgili fiyatları göstermemişti.

Tek başına hareket etmekten çekinen şirketler, toplu dava veya ticaret birlikleri aracılığıyla geri ödemeleri talep edebilir.

Trump’ın gümrük vergisi programı, hükümete ayda yaklaşık 30 milyar dolar gelir sağlıyor. Yüksek Mahkeme bunu iptal ederse, Amerikan şirketleri Washington’dan geri ödeme almak için çok büyük bir fatura çıkarabilir.