Ukrayna’nın Avrupa füze sistemi Freyja için ilk prototip hedefi 2027

Ukrayna, Rusya’nın balistik füze saldırılarına karşı koyabilmek amacıyla Avrupa ortaklığıyla geliştirilen Freyja füze savunma sisteminin ilk prototipini 2027’nin ilk yarısında tamamlamayı hedefliyor. Kiev yönetimi, Patriot sistemlerine olan bağımlılığı azaltmayı amaçlayan proje kapsamında müttefiklerinden kritik teknoloji desteği bekliyor. Fransa, İtalya, Almanya ve İsveç merkezli savunma devlerinin yer aldığı konsorsiyum, açık mimariye sahip uygun maliyetli bir hava savunma ağı kurmayı planlıyor.

Ukrayna, Rusya’nın füze saldırılarını engelleyecek yeni silah kapasitesine ulaşmak için müttefiklerine yönelik girişimlerini sürdürürken, Avrupa ortaklığıyla geliştirilen Freyja kod adlı antibalistik sistemin prototipinin önümüzdeki yılın ilk yarısında hazır olmasını istiyor.

Reuters’ın aktardığına göre Ukrayna Ulusal Güvenlik ve Savunma Konseyi Sekreter Yardımcısı ve Freyja projesinin yöneticisi David Aloyan, araştırma ile geliştirme maliyetlerini hesaplamakla görevlendirilen uluslararası yönlendirme komitesinin yakın zamanda ilk kez bir araya geleceğini açıkladı.

Antibalistik koalisyon, iki hafta önce Fransa’nın başkenti Paris’te düzenlenen zirveyle resmi olarak kuruldu. Zirveye Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski’nin de aralarında yer aldığı 10 Avrupa ülkesinin liderleri ile yaklaşık 12 savunma sanayisi üreticisi katıldı.

Süreç hakkında bilgi veren Aloyan, “Çok dar bir takvimde çalıştığımız için iddialı bir hedefimiz var. Önümüzdeki yılın ilk yarısında ilk pratik sonuçlarını gösterebilecek uygulanabilir bir prototipe sahip olmayı amaçlıyoruz” dedi.

Patriot sistemine alternatif arayışı

Ukrayna, Rusya’nın ses hızının katlarca üzerine çıkan balistik füzelerini güvenli biçimde düşürebilen tek silah olan ABD yapımı Patriot hava savunma sistemlerine kronik olarak bağımlı durumda bulunuyor. Ancak Patriot tedariki; siyasi dalgalanmalar, düşük stok seviyeleri ve uzun üretim süreçleri nedeniyle aksıyor.

Rusya ordusu bu ay içinde başkent Kiev ile güneydeki liman kenti Odesa’ya yönelik balistik füze saldırılarını artırdı. Onlarca füzenin fırlatıldığı saldırılarda Ukrayna, önleyici mühimmat eksikliği nedeniyle füzelerin büyük bölümünü imha edemedi.

Ukrayna yönetimi, Freyja projesine bir fırlatma rampası ile bir önleyici füze sağlamaya hazır olduğunu bildirdi. Devlet Başkanı Zelenski, bu ay yaptığı değerlendirmede durumun artık yalnızca bir “test meselesi” olduğunu ifade etti ve sistemin bir yıl içinde operasyonel hale gelmesini umduğunu belirtti.

Kiev, müttefiklerinden modern radarlar, sensörler, füze yönlendirme ve kontrol elektroniği konularında uzmanlık ile teknoloji katkısı bekliyor. Projeye katılan savunma şirketleri arasında SAMP-T sistemini üreten Eurosam konsorsiyumunun yanı sıra Leonardo, Thales ve Saab yer alıyor.

Flamingo seyir füzesini geliştiren Ukraynalı füze ve insansız hava aracı üreticisi Fire Point, projenin ana sanayi ortağı olacağını duyurdu. Şirket, geçen ay projenin radar ihtiyacını karşılamak üzere Alman savunma üreticisi Hensoldt ile anlaşma sağladığını açıkladı.

Açık mimarili modüler yapı

Freyja projesi, birçok Avrupa ülkesinin de bağımlı olduğu Patriot sistemine karşı daha düşük maliyetli bir alternatif oluşturma çabası olarak öne çıkıyor. Fransız-İtalyan ortak yapımı SAMP/T ve Alman üretimi IRIS-T gibi diğer hava savunma sistemleri, balistik füzeleri engelleme konusunda henüz yeterli kabiliyeti kanıtlayamadı.

Zelenski, Freyja koalisyonunun çalışma modelini, savunma sanayisi liderlerinin parçalarını birleştirdiği bir Lego yapısına benzetti.

Sistemin esnekliğine dikkat çeken Aloyan, üreticilere değiştirilebilir parçalara sahip bir sistem çerçevesi geliştirme görevi verildiğini belirterek şunları kaydetti:

“Bu sistemin temel mantığı açık bir mimariye sahip olmasıdır. Danimarka ‘Ben Danimarka yapımı Weibel radarına sahip bir Freyja sistemi istiyorum’ derse bu mümkündür. İsveç, Saab sistemini kullanmak istediğini söylerse bu da sorun teşkil etmez.”

Aloyan, projeye yapılacak tüm katkıları yönlendirmek ve istikrarlı finansman sağlamak amacıyla özel bir organ veya fon kurulmasının değerlendirilen fikirler arasında olduğunu aktardı.

Ukraynalı yetkili, hükümetlerin yanı sıra şirketlerin projede doğrudan yer almasının bürokrasiyi azaltacağını vurgulayarak, “Koalisyon siyasi olmaktan ziyade pratik bir zeminde ilerlemelidir” dedi.