Ukrayna’nın finansman talebi artarken AB yeni borçlanmaya hazırlanıyor

Welt am Sonntag gazetesinin haberine göre Avrupa Birliği’nin Ukrayna’ya yönelik mali yardımlar nedeniyle oluşan toplam borcu 200 milyar euro sınırını aşabilir. Kiev’in 46 milyar euroluk yeni paket beklentisi ve dondurulan varlık gelirlerinin yetersizliği karşısında Brüksel’in ortak borçlanmaya gitmesi bekleniyor.

Alman Welt am Sonntag gazetesinin Avrupa Komisyonu verilerine dayandırdığı hesaplamalara göre, Avrupa Birliği’nin (AB) Ukrayna’ya sağladığı mali yardımlarla bağlantılı toplam borcu 200 milyar euroyu aşabilir.

Haberde, Brüksel’in Kiev’e yönelik 46 milyar euroluk yeni yardım paketini finanse edebilmek için ortak borçlanma yoluyla ek kaynak sağlamak zorunda kalabileceği belirtildi.

Gazetenin değerlendirmesine göre bu durum, dondurulan Rus varlıklarından elde edilen gelirlerin yetersiz kalmasından kaynaklanıyor.

AB’nin bugüne kadar Ukrayna’ya 166 milyar euro aktardığı kaydedildi.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, ülkesinin 70 milyar euroluk ek finansmana ihtiyaç duyduğunu açıklamıştı.

Mevcut planlar doğrultusunda bu tutarın 46 milyar euroluk kısmının Avrupa ülkelerince karşılanması öngörülüyordu.

Söz konusu finansmanın bir bölümünün dondurulan Rus varlıklarının gelirleriyle finanse edilmesi hedefleniyordu.

Moskova yönetimi, yurt dışındaki varlıklarına yönelik her türlü girişimi hırsızlık olarak nitelediğini ve buna karşılık vermeye hazır olduğunu defalarca dile getirdi.

Kremlin, Rus varlıklarına hukuka aykırı şekilde el koymaya çalışan gerçek ve tüzel kişilerin yanı sıra devletlerin de yargı önünde hesap vereceği uyarısında bulunmuştu.

Dondurulan Rus varlıkları son iki yılı aşkın sürede yaklaşık 8 milyar euro gelir sağladı.

Bu kapsamdaki son 1,4 milyar euroluk dilim ağustos ayında aktarıldı.

AB üyesi ülkelerin Rus varlıklarının ana sermayesini kullanamaması sebebiyle en muhtemel seçeneğin yeni ortak borçlanma tahvili ihraç etmek olduğu ifade edildi.

Bütçe açığının genişlemesi ve ekonomik tahminlerin kötüleşmesiyle birlikte Ukrayna’nın finansman ihtiyacının daha da artabileceği değerlendiriliyor.

Ukrayna Ulusal Bankası, cari yıla ilişkin tahminlerini revize ederek daha önce beklenen yüzde 1,8’lik büyüme yerine ekonomik daralma öngördü.

Ukrayna’nın 2026 yılı bütçesi yaklaşık 1,9 trilyon grivna (47,5 milyar dolar) açıkla kabul edilmişti.

Ukrayna Maliye Bakanlığı, haziran ayı sonunda Kiev’in 2026-2029 dönemindeki dış finansman ihtiyacının 145,9 milyar dolar seviyesinde olduğunu hesaplamıştı.

Kyiv Independent gazetesinin değerlendirmesine göre ise Avrupa kredisinin sağlanması durumunda dahi ordunun finansmanındaki kaynak açığı 19,6 milyar euroyu bulabilir.

Ukrayna Maliye Bakanı Serhiy Marçenko, Batılı ortakların desteğine rağmen finansman ihtiyacının yüksek seyretmeye devam ettiğini vurguladı.

Politico gazetesi de üç NATO diplomatına dayandırdığı haberinde, ittifakın Ukrayna’ya 2026 yılı için sağlayacağı askeri yardımlarda yaklaşık 7 milyar euroluk eksik bulunduğunu aktardı.

Haberde, 32 üye ülkenin Kiev’e 2026’da 70 milyar euro ve 2027’de aynı tutarda kaynak sağlama konusundaki mutabakatına rağmen açığın yılın bitimine iki aydan az süre kala ortaya çıktığı kaydedildi.

Kaynak yetersizliğinin kesin nedenleri henüz netleşmedi.

Gazeteye konuşan diplomatlardan biri, yardım paketlerini defalarca finanse eden en büyük donör ülkelerde “belirli bir yorgunluk” baş gösterdiğini ifade etti.

Mali açığın, Ukrayna’nın kış aylarındaki füze ve insansız hava aracı saldırılarını püskürtmek adına ihtiyaç duyduğu silah alımlarını zorlaştırabileceği belirtiliyor.

Politico, Avrupa ülkelerinin Kiev için Patriot füzeleri dahil Amerikan silahları satın aldığı Ukrayna’nın Öncelikli İhtiyaçları Listesi (PURL) programı kapsamındaki teslimatların ödemesinde 1,9 milyar dolarlık açık yaşandığını bildirdi.

Bunun yanı sıra müttefiklerin, NATO Genel Sekreteri Mark Rutte’nin program aracılığıyla yılda 15 milyar dolar toplama hedefini tutturma konusunda şüphe taşıdığı kaydedildi.

Programın başladığı 2025 yılından bu yana yaklaşık 9 milyar dolar toplanabildi.

Financial Times gazetesi ise Avrupa Komisyonu hesaplamalarına dayandırdığı haberinde, AB dışındaki ülkelerin Ukrayna’ya sağlayacağı mali yardım hacminin 2027 yılında yaklaşık beş kat azalarak 19 milyar eurodan 4 milyar euroya gerileyebileceğini duyurdu.

Finansmandaki beklenen düşüş üzerine Brüksel, olası açığı tek başına kapatma niyetini korurken G7 ortaklarından katkılarını artırmalarını talep etmeye başladı.