Zalujniy, Zelenskiy ile yaşadığı görüş ayrılıklarını ilk kez açıkladı

Ukrayna’nın eski Genelkurmay Başkanı ve Londra Büyükelçisi Zalujniy, Devlet Başkanı Zelenskiy ile savaşın stratejisine dair yaşadığı derin görüş ayrılıklarını kamuoyuyla paylaştı. Associated Press ajansına konuşan Zalujniy, 2023 yılındaki karşı taarruzun başarısızlığını kaynak yetersizliğine dayandırırken, askeri karargahına düzenlenen baskını “gözdağı verme girişimi” olarak nitelendirdi.

Ukrayna’nın eski Genelkurmay Başkanı ve halihazırda Ukrayna’nın Londra Büyükelçisi olan Valeriy Zalujniy, Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy ile yaşadığı anlaşmazlıklar hakkında ilk kez konuştu.

Associated Press (AP) ajansına mülakat veren Zalujniy, aralarındaki çatışmanın Rusya’nın askeri müdahalesinden kısa süre sonra başladığını ve savaşın yürütülmesine ilişkin stratejik farklılıklardan kaynaklandığını belirtti.

Güvenlik servisinin baskını ilişkileri kopma noktasına getirdi

Zalujniy’nin ifadelerine göre, ikili arasındaki ilişkiler 2022 yılı sonunda, Devlet Başkanlığı ofisinde yapılan bir toplantının hemen ardından kritik bir eşiğe ulaştı.

O dönemde Ukrayna Güvenlik Servisi (SBU) personelinin, Zalujniy’nin komuta merkezinin bulunduğu binada arama yaptığını kaydeden eski Genelkurmay Başkanı, bu olayı “bir gözdağı verme eylemi” olarak tanımladı.

Baskın sırasında Devlet Başkanlığı Ofis Başkanı’nı arayarak komuta merkezini korumak amacıyla asker görevlendirmeye hazır olduğunu bildirdiğini ifade etti.

Güvenlik güçlerinin ne aradığına dair kendisine bilgi verilmediğini belirten Zalujniy, SBU Başkanı Vasiliy Malyuk ile iletişime geçtiğini ancak Malyuk’un operasyon hakkında bilgisi olmadığını söylediğini aktardı.

Zalujniy daha sonra, baskından iki gün önce güvenlik servisinin Kiev’deki bir mahkemeden arama izni talep ettiğini tespit ettiğini bildirdi.

Mahkeme belgelerine göre, söz konusu izin savaş öncesinde kapalı bir striptiz kulübünün bulunduğu adres için alınmıştı.

Eski Genelkurmay Başkanı, bu iznin bir bahaneden ibaret olduğunu ve istihbarat birimlerinin ülkenin ana askeri karargahının yerini karıştırmasının mümkün olmadığını vurguladı. Devlet Başkanlığı Ofisi ise konuya ilişkin açıklama yapmayı reddetti.

Karşı taarruz kaynak yetersizliği nedeniyle başarısız oldu

2023 yılındaki Ukrayna karşı taarruzu da taraflar arasında tartışma konusu oldu. Zalujniy, operasyonun Zelenskiy ve diğer yetkililerin “gerekli kaynakları tahsis etmemesi” nedeniyle başarısız olduğunu belirtti.

Planın NATO ortaklarının desteğiyle hazırlandığını ifade eden Zalujniy; stratejinin, Zaporojye bölgesinin bir kısmının ve nükleer santralin kurtarılması ile Azak Denizi’ne ilerlenmesi için büyük kuvvetlerin tek bir noktada toplanmasını öngördüğünü kaydetti.

Bu stratejinin Kırım’ın kara yolu ikmal hattını kesmeyi amaçladığını belirten Zalujniy, başarı için büyük kuvvet yoğunlaşması ve taktiksel baskın etkisinin şart olduğunu vurguladı.

Ancak Zalujniy’e göre, bunun yerine askerler geniş bir cephe hattına yayıldı ve bu durum vuruş gücünü zayıflattı.

Söz konusu karşı taarruz, askeri uzmanlar tarafından aşırı iddialı olması ve Rus kuvvetlerine savunma hattını güçlendirme imkanı tanıyan geç başlangıcı nedeniyle eleştirilmişti.

Askeri stratejideki temel sorunlar devam ediyor

Zalujniy, Ukrayna’nın askeri stratejisindeki temel sorunun, mevcut asker sayısı ile gerçekçi olmayan beklentiler ve yeni teknolojilerin sistemsiz şekilde uygulanması olduğunu belirtti.

Şubat 2024’teki görevden alınmasının ardından askeri karar alma süreçlerinde yer almadığını not eden Zalujniy, görevden ayrıldıktan sonra Zelenskiy ile iki kez görüştüğünü ve bu görüşmelerin “dostane” geçtiğini ifade etti.

Kamuoyu araştırmaları, Zalujniy’nin muhtemel bir devlet başkanlığı seçiminde Zelenskiy’nin en güçlü rakiplerinden biri olduğunu gösteriyor.

Ipsos verilerine göre katılımcıların yüzde 23’ü Zalujniy’yi desteklerken, Zelenskiy’e destek yüzde 20 seviyesinde kalıyor.

Siyasi analist Vladimir Fesenko, birçok Ukraynalının Zalujniy’yi sistemi değiştirebilecek bir figür olarak gördüğünü belirterek, “İnsanlar sadece Zalujniy için değil, aynı zamanda Zelenskiy’e karşı ve onu başkanlık dönemindeki başarısızlıklardan sorumlu tutarak oy verecekler” değerlendirmesinde bulundu.

Zalujniy’e kampanya hazırlıkları konusunda yardım etmek isteyen danışmanların başvuruları sürerken, AP kaynaklarına göre 2025 baharında Donald Trump’ın 2016’daki kampanya direktörü Paul Manafort’un da kendisiyle iletişime geçtiği bildirildi.

Zalujniy ise savaş sona ermeden herhangi bir seçim kampanyasına katılımı tartışmayacağının altını çizdi.