Bizi Takip Edin

Amerika

İktisatçı Pettifor: Trump yönetimi bilinçli zayıf dolar politikası izliyor

Yayınlanma

İktisatçı ve yazar Ann Pettifor, Trump yönetiminin “güçlü dolar” söylemine rağmen fiiliyatta doları zayıflatmaya yönelik adımlar attığını ve bu durumun küresel finansal istikrarsızlığı tetiklediğini söyledi. Pettifor, eski İngiltere Merkez Bankası Başkanı Mark Carney’nin 2019 yılında gündeme getirdiği “Sentetik Hegemonik Para Birimi” önerisinin, mevcut sistemdeki dengesizliklere karşı uygulanabilir bir alternatif teşkil ettiğini ifade etti.

İktisatçı ve yazar Ann Pettifor, kendi yayın organı System Change üzerinden yayımladığı analizde, Amerika Birleşik Devletleri (ABD) Başkanı Donald Trump ve Hazine Bakanı Scott Bessent’in izlediği para politikalarını ele aldı.

Pettifor, makalesinde, küresel piyasalardaki mevcut oynaklığın nedenlerini irdeleyerek, eski İngiltere Merkez Bankası (BoE) Başkanı Mark Carney’nin önerdiği “Sentetik Hegemonik Para Birimi” (Synthetic Hegemonic Currency – SHC) modelinin, doların küresel hakimiyetine karşı ciddi bir alternatif oluşturabileceğini kaydetti.

Pettifor, kariyerini Goldman Sachs gibi yerleşik finans kurumlarında inşa eden Mark Carney’nin “ilerici” olarak tanımlanmasının güç olduğunu, ancak buna rağmen radikal bir çıkış yaptığını belirtti.

Pettifor, Carney’nin 2019 yılında ortaya koyduğu önerinin önemine işaret ederek şu ifadeleri kullandı:

“Yakın zamana kadar geleneksel bir merkez bankacısı olan Carney, ABD dolarına karşı radikal bir alternatifi teşvik etti ve bunu 2019 gibi erken bir tarihte yaptı. Sentetik Hegemonik Para Birimi önerisi, iktisat mesleği içinde ve hatta sol kanatta ABD dolarının hakimiyeti konusunda ne kadar az tartışma yürütüldüğünü gözler önüne serdi.”

Pettifor, bu ihmalin şaşırtıcı olmadığını vurgulayarak, Rana Foroohar’ın 2016 tarihli Makers and Takers kitabına atıfta bulundu.

Ana akım ortodoks iktisat anlayışı nedeniyle finansallaşmanın, paylaşılan refahın önündeki en büyük engel olmasına rağmen en az incelenen konu olduğunu savundu. Pettifor, Carney’nin tezini şu sözlerle aktardı:

“Carney, dünyanın küresel rezerv para birimi olarak ABD dolarına bir alternatif inşa edebileceğini ve uluslararası finansal ve parasal sistemde bir dönüşüm gerçekleştirebileceğini savundu. Bu durum, ABD dolarının hakimiyetinin, eşitsizliğin ve bunun sonucunda ortaya çıkan sınıf ve ticaret savaşlarının neden olduğu dengesizlikleri sona erdirmeye başlayabilir.”

Trump doların değer kaybından memnun

Trump yönetiminin para politikası yaklaşımı

Analizde, Trump yönetiminin para politikası konusundaki yetkinliği sorgulandı. Pettifor, Trump ve Hazine Bakanı Bessent’in dünyanın rezerv para birimi üzerinde “tehlikeli oyunlar” oynadığını ve sistem genelinde stres yarattığını öne sürdü. Yönetimin söylem ve eylemleri arasındaki tutarsızlığa dikkat çeken Pettifor, durumu şöyle özetledi:

“Bir yanda Hazine Bakanı Bessent ‘güçlü dolar politikası’ ile övünürken, diğer yanda Trump ve ekonomi danışmanı Stephen Miran, ABD para birimini kasıtlı olarak zayıflatmak için yola çıktılar. ABD ekonomisinin gücüne güvenen ve dünyanın geri kalanının doları desteklemekten başka çaresi olmadığına inanan bu isimler, dolarla oynuyor ve finansal oynaklık ile istikrarsızlık yaratıyorlar.”

Pettifor, bu noktada Mark Carney faktörünün devreye girdiğini belirtti. Carney’nin İngiltere Merkez Bankası Başkanı olduğu dönemde ABD dolarına pragmatik bir alternatif sunduğunu hatırlatan yazar, Davos konuşmasında özetlenen “orta güçler ittifakı”nın bu yeni düzenin inşasında rol oynayabileceğini ifade etti.

Küresel piyasalarda “güvenli liman” arayışı

Makalede, küresel piyasalardaki son fiyatlamalar detaylandırıldı. Altın ve gümüş fiyatlarındaki artışa ve İsviçre Frangı’nın değer kazanmasına dikkat çekildi.

Pettifor, piyasa dinamiklerini şu verilerle ortaya koydu:

“Altın ve gümüş fiyatları fırladı; görünüşe göre bazıları tarafından ABD dolarından daha güvenli kabul edilen İsviçre Frangı’nın değeri de arttı. Yaklaşık aynı zaman diliminde, S&P 500 bu hafta yeni bir zirveye ulaşsa bile, Japon Yeni güçlü ABD doları ile birlikte düşüşe geçti.”

Bu oynaklığın arkasında “korku ve açgözlülük kombinasyonunun” yattığını belirten Pettifor, yapay zeka (AI) kaynaklı sermaye kazançları peşinde koşanlar ile küresel finans piyasalarındaki endişeli yatırımcılar arasındaki ayrımı vurguladı.

Pettifor, mevcut sistemi “Küresel Kumarhane” olarak nitelendirerek şu değerlendirmeyi yaptı:

“Küresel Kumarhane istikrarsız; temelleri dengesiz, faaliyetleri oynak ve mafya babası (ABD Başkanı) son derece şüpheli. Sermaye güvenli limanlara akıyor, bunun bir nedeni de dünyanın rezerv para birimi olan ABD dolarının güvenli görülmemesi.”

Yazar, Wall Street Journal (WSJ) başyazısından yaptığı alıntıyla doların zayıflığını somutlaştırdı. WSJ Dolar Endeksi’nin son bir yılda yaklaşık yüzde 8 düştüğünü ve altının ons fiyatının 5.300 doların üzerine çıkarak doların zayıflığına dair sinyal verdiğini aktardı.

Ayrıca, doların euro karşısında son bir yılda yüzde 14 değer kaybettiği bilgisi paylaşıldı.

“Manav tabelasını kaldırdığında, illüzyon çatlamaya başlar”

Pettifor, küresel oynaklığın ikinci nedeninin “sistemin kendisi” olduğunu belirtti. Mark Carney’nin bu yıl Davos’ta yaptığı konuşmaya atıfta bulunan yazar, küreselleşmenin “kurallara dayalı” sistemine olan inancın kaybolduğunu ifade etti. Carney’nin, komünist sisteme inancını belirten tabelayı kaldıran manav metaforunu kullandığını hatırlatan Pettifor, Carney’nin şu sözlerine yer verdi:

“Sistemin gücü gerçeğinden değil, herkesin o gerçekmiş gibi davranmaya istekli olmasından gelir. Kırılganlığı da aynı kaynaktan gelir. Tek bir kişi bile rol yapmayı bıraktığında, manav tabelasını kaldırdığında, illüzyon çatlamaya başlar.”

İngiliz ekonomist Ann Pettifor: Küresel finans sistemi denetimsiz bir kumarhaneye dönüştü

Pettifor, Carney’nin büyük ölçüde jeopolitik sisteme atıfta bulunduğunu, ancak Nixon’ın 1971’de Bretton Woods mimarisini yıkmasından bu yana ne jeopolitik ne de finansal sistemin kurallara dayalı olduğunu savundu.

Carney’nin “Artık işe yaramıyor” tespiti üzerinden, bir geçiş sürecinde değil, bir kopuşun (rupture) ortasında olunduğu vurgulandı.

Trump yönetiminin “güçlü dolar” ihtiyacını dile getirmesine rağmen fiilen doları zayıflatmaya kararlı olduğunu belirten Pettifor, Trump’ın Iowa’da gazetecilere verdiği demeçte bu durumu teyit ettiğini aktardı.

Bloomberg kaynaklı habere göre Trump, doların düşüşünden endişe duyup duymadığı sorusuna, “Hayır, bence bu harika. Doların değerine bakın, yaptığımız işe bakın. Dolar harika gidiyor” yanıtını verdi.

Pettifor, zayıflayan doların finansal piyasaları neden tedirgin ettiğini üç ana başlıkta inceledi:

Varlık Değerlerinin Düşmesi: En yoksul ülkelerin gelir getiren devlet borçları gibi ABD doları cinsinden fiyatlanan varlıkların değeri düşüyor. Dolar zayıfladıkça borçlular için maliyet azalırken, alacaklılar için kayıplar artıyor. Petrol, doğalgaz ve ilaç gibi emtiaların fiyatları da bu durumdan etkileniyor.

Enflasyon Riski: Zayıflayan dolar, ABD’li tüketiciler için ithalat maliyetini artırmakta ve enflasyonist baskı oluşturuyor. Trump yönetimi, ithalatın ABD ekonomisinin nispeten küçük bir parçası olması ve tüketicilerin daha ucuz Amerikan mallarına yöneleceği beklentisiyle bu durumu sorun etmiyor.

Alternatifsizlik Algısı: Trump ekibi ve büyük finans medyası, dünyanın geri kalanının başka seçeneği olmadığına inanıyor.

Dalgalı kur sistemine devlet müdahalesi

Pettifor, ABD yönetiminin geçtiğimiz Cuma günü “dikkat çekici” bir adım attığını belirtti. Yönetimin, döviz kurlarının piyasalar tarafından belirlendiği dalgalı kur sistemini terk etmeye ve devlet gücünü kullanarak müdahalede bulunmaya hazır göründüğünü ifade etti.

Wall Street Journal’ın analizine göre, Hazine Bakanlığı’nın elinde yaklaşık 200 milyar dolarlık “Döviz İstikrar Fonu” (Exchange Stabilization Fund) bulunduğu ve bu fonun döviz kurlarını etkilemek için kullanılabileceği kaydedildi.

Pettifor, yönetimin Japon Yeni ile ilgili bir “kur kontrolü” (rate check) yapacağını duyurmasının bile piyasaları etkilemeye yettiğini belirtti:

“Geçtiğimiz cuma günü ABD yönetimi, Japon Yeni ile ilgili bir ‘kur kontrolü’ yayınladıklarını duyurmaktan başka bir şey yapmadı. O 200 milyar doların tek kuruşunu harcamadan bile, bu duyuru ABD Doları/Yen piyasasında aktif olan tüccarları korkutmaya yetti.”

Dalgalı döviz kurlarının küreselleşme modelinin üzerine inşa edildiği sütunlardan biri olduğunu vurgulayan Pettifor, bu sütunun kaldırılmasının sistemi sarsmasının kaçınılmaz olduğunu savundu.

Carney’nin Sentetik Hegemonik Para Birimi önerisi

Makalenin son bölümünde, Mark Carney’nin 2019 yılında Jackson Hole’da yaptığı konuşmadaki önerileri detaylandırıldı. Carney, mevcut uluslararası parasal finansal sistemin yapısının, politika yapıcıların enflasyonu istikrara kavuşturma ve üretimi potansiyelde tutma hedeflerine ulaşmasını zorlaştırdığını savunmuştu.

Pettifor, Carney’nin neoklasik iktisatçıların “bağımsız merkez bankaları ve dalgalı döviz kurları” tezini eleştirdiğini aktardı. Carney’ye göre, dalgalı kurların küresel şokları emdiği ve yerel istihdamı koruduğu görüşü ile uluslararası politika işbirliğinden elde edilecek kazanımların mütevazı olduğu inancı artık geçerliliğini yitirmişti.

Carney, bu ana akım görüşün giderek çağdışı kaldığını belirterek, kamu destekli yeni bir sistem önermişti.

Bu öneri, birden fazla ülkenin rezerv dijital para birimlerinin tek bir “Sentetik Hegemonik Para Birimi” çatısı altında toplanmasına dayanıyordu. Pettifor, Carney’nin tezini şu şekilde açıkladı:

“Carney, Sentetik Hegemonik Para Birimi’nin (SHC) en iyi şekilde kamu sektörü tarafından, merkez bankası dijital para birimleri ağı aracılığıyla sağlanacağını ve destekleneceğini savundu.”

Carney’nin önerisine göre, Uluslararası Para ve Finans Sistemi (IMFS) içindeki bir SHC, mevcut sistemin zorlukları ve Çin Yuanı gibi yeni bir hegemonik rezerv paraya geçiş riskleri göz önüne alındığında daha iyi küresel sonuçlar doğurabilirdi.

SHC, ABD dolarının küresel ticaret üzerindeki baskın etkisini azaltabilir, ABD kaynaklı şokların döviz kurları üzerindeki etkisini hafifletebilir ve ticaretin ülkeler arasında daha az senkronize hale gelmesini sağlayabilirdi.

Pettifor, makalesini Carney’nin liderlik sergileyerek sistemdeki kopuşları kabul ettiğini ve bir alternatif sunduğunu belirterek sonlandırdı. Yazar, bu durumun umut verici olduğunu ifade ederken, müzisyen Bruce Springsteen’in “Streets of Minneapolis” eserine atıfta bulunarak sanatın toplumsal dönüşümdeki rolüne değindi.

Amerika

Yatırımcılar Nvidia ve CEO’su Jensen Huang’a dava açtı

Yayınlanma

Yatırımcılar, ABD istihbaratının Çin adına çalıştığını değerlendirdiği Alice Huang ile evlilik dışı ilişkisini gizlediği gerekçesiyle Nvidia CEO’su Jensen Huang ve şirkete toplu dava açtı. Hissedarlar, yaklaşık 4,51 trilyon dolarlık piyasa değerine sahip teknoloji devinin itibarının ve ulusal güvenliğin tehdit edildiğini savunuyor.

Yatırımcılar, teknoloji şirketi Nvidia ve CEO’su Jensen Huang aleyhine, iş insanının Megaspeed yöneticisi Alice Huang ile ilişkisini gizleyerek hissedarları yanılttıkları iddiasıyla toplu dava açtı.

Reuters’ın haberine göre, ABD istihbarat birimleri Alice Huang’ın Çin Devlet Güvenliği Bakanlığı tarafından devşirildiğini değerlendiriyor.

Dava dilekçesinde, davalıların Huang ile Alice Huang arasındaki evlilik dışı ilişki iddiası konusunda hissedarları yanılttığı kaydedildi.

Dilekçede ayrıca hissedarların, yaşananların ulusal güvenlik açısından endişe doğurduğundan ve Nvidia’nın itibarına yönelik tehdit oluşturduğundan haberdar edilmediği belirtildi.

Güneydoğu Asya’da veri merkezleri inşa eden Megaspeed, bu tesislerdeki kapasiteleri Çinli Alibaba şirketine kiralıyor.

Alice Huang ile bağlantılı şirketler ağı Şanghay kenti ile Zhejiang eyaletinde yoğunlaşıyor.

The New York Times gazetesinin aktardığına göre, bu yapı Çin’in en büyük askeri teçhizat üreticilerinden China Electronics Technology Group şirketinin siber güvenlik alanındaki bağlı ortaklığına yaptığı yatırımlar vasıtasıyla Çin ordusuyla mali bağlar kuruyor.

Grafik işlemcileri (GPU) ve yapay zeka sistemlerine yönelik çipler alanında dünyanın en büyük geliştiricileri arasında yer alan ABD’li teknoloji şirketi Nvidia, Huang tarafından 1993 yılında kuruldu.

Nvidia, yaklaşık 4,51 trilyon dolarlık piyasa değeriyle dünyanın en değerli ikinci şirketi konumuna ulaştı.

Huang’ın Megaspeed yöneticisiyle “yakın bağları” olduğuna ilişkin iddialar kasım ayı başında gündeme geldi.

Financial Times gazetesine göre, taraflar arasında yalnızca yakın temaslar değil, aynı zamanda romantik bir ilişki vardı.

Nvidia CEO’su, şirket çalışanlarına yönelik açıklamasında eşini aldattığını itiraf etti.

Acı yaşattığı eşinden ve çocuklarından özür dileyen Huang, ilişki yaşadığı kadının ismini açıklamadı.

Alice Huang kim ve Nvidia CEO’suyla ilişkisi neden mercek altında?

Lori Huang ile 1985 yılından bu yana evli olan Huang’ın iki çocuğu var.

Nvidia Yönetim Kurulu, CEO’ya yönelik olası bir istihbarat operasyonu iddiaları üzerine bağımsız soruşturma başlatıldığını duyurdu.

İnceleme, bağımsız yönetim kurulu üyeleri tarafından dış hukuk danışmanlarının katılımıyla yürütülecek.

Şirket, devlet sırlarının veya Nvidia’ya ait gizli ticari bilgilerin ele geçirildiğine inanmak için şu an bir gerekçe bulunmadığını vurguladı.

Yönetim Kurulu, görevini sürdürmeye devam edecek olan Huang’a güven duyduğunu açıkladı.

ABD Başkanı Donald Trump da Nvidia CEO’suna destek vererek görevinde kalması yönünde görüş bildirdi.

Çin Dışişleri Bakanlığı ise casusluk suçlamalarını reddederek bu iddiaların asılsız kurgulardan ibaret olduğunu ve ülkeyi karalama amacı taşıdığını kaydetti.

Okumaya Devam Et

Amerika

Alice Huang kim ve Nvidia CEO’suyla ilişkisi neden mercek altında?

Yayınlanma

ABD istihbarat yetkilileri, Çin’in iş insanı Alice Huang’ı çip devi hakkında bilgi toplamak amacıyla istihbarat ağına dahil etmiş olabileceğini iddia ediyor. Pekin ise bu iddiaları kesin bir dille reddediyor.

Nvidia’nın kurucusu ve CEO’su Jensen Huang, evlilik dışı bir ilişki yaşadığını kabul etti. Bu itiraf, şirketin, kendisine yakın Çinli bir iş kadınının Pekin’in istihbarat servisleri için çalışmış olabileceğine ilişkin iddiaları soruşturduğu bir dönemde geldi.

Pekin, casusluk iddialarını “temelsiz” olarak nitelendirerek reddederken Nvidia, şirket sırlarının veya ABD’nin ulusal güvenliğinin tehlikeye atıldığına inanmak için herhangi bir neden bulunmadığını açıkladı. Tartışmalar, çip devinin piyasa değerinden tek bir günde yaklaşık 190 milyar dolar silinmesine yol açtı.

ABD Başkanı Donald Trump, pazartesi günü FBI’ın da konuyu soruşturduğunu söyledi. Trump ayrıca Nvidia CEO’sunun, söz konusu kadının Çin istihbaratıyla iddia edilen bağlantılarından haberdar olmadığını kendisine söylediğini aktardı.

Medya haberlerinde Alice Huang olarak tanımlanan kadın, daha önce Singapur merkezli yapay zekâ bilişim şirketi Megaspeed International’da yöneticilik yapmıştı. Şirket, gelişmiş yarı iletkenlere yönelik ihracat kontrollerini aşmaya yönelik girişimlerde bulunduğu şüphesiyle ABD makamlarının incelemesine konu olmuştu.

New York Times, ABD istihbarat yetkililerinin Alice Huang’ın Nvidia ve şirketin CEO’su hakkında bilgi toplamak üzere Çin tarafından istihbarat elemanı olarak devşirildiğine inandığını bildirdi.

Jensen Huang’ın liderliğine yönelik incelemelerin yoğunlaşmasıyla Nvidia hisseleri pazartesi günü yüzde 4’ten fazla değer kaybetti.

Tartışmaların nasıl geliştiğini gösteren kronolojiyi South China Morning Post derledi:

Mart 2023: Alice Huang, Megaspeed’in başına geçti

Huang Le adıyla da bilinen Alice Huang, Singapur merkezli şirketin 7Road International olan adını Megaspeed International olarak değiştirdiği Mart 2023’te genel müdür olarak atandı.

Singapur merkezli The Business Times gazetesinin aktardığı şirket kayıtlarına göre, 2015 yılında kurulan şirketin mülkiyet yapısında 2023 boyunca çeşitli değişiklikler yaşandı. Huang, aynı yılın kasım ayında resmî kayıtlardaki direktörlük görevinden ayrıldı. Ancak şirket üzerindeki etkisini sürdürüp sürdürmediği konusunda daha sonra soru işaretleri gündeme geldi.

Megaspeed, LinkedIn profilinde kendisini Asya-Pasifik bölgesindeki önemli Nvidia bulut bilişim ortaklarından biri olarak tanımlıyor. Şirketin Singapur, Endonezya ve Malezya’daki ofislerinde toplam 2 ila 10 kişi çalıştığı belirtiliyor.

Haziran 2024: Taipei’de birlikte fotoğraflandılar

Jensen Huang ve Alice Huang’ın birlikte görüldüğü, kamuoyuna yansıyan en eski fotoğraflardan biri, Haziran 2024’te Taipei’de düzenlenen Computex teknoloji fuarı sırasında çekildi.

Teknoloji şirketi Netthunder tarafından LinkedIn’de paylaşılan fotoğrafta, Nvidia CEO’sunun kalabalık bir akşam yemeğinde Alice Huang’ın yanında oturduğu görülüyordu.

2024 sonu–2025: ABD, Megaspeed hakkında soruşturma başlattı

ABD Ticaret Bakanlığı, 2024 yılının sonlarında Megaspeed’in Nvidia donanımlarını ihracat kontrollerini ihlal ederek Çin’e yönlendirip yönlendirmediğini araştırmak üzere soruşturma başlattı.

Mayıs 2025’te Jensen Huang ve Alice Huang, Taipei’de bir akşam yemeğinde birlikte görüntülendi. Agence France-Presse’in (AFP) basının canlı yayın görüntülerini incelemesi sonucunda, Jensen Huang’ın kolunu Alice Huang’ın omzuna attığı ve Alice Huang’ın da onu sağ yanağından öptüğü görüldü.

New York Times, 9 Ekim 2025’te yayımladığı haberde federal soruşturmayı kamuoyuna duyurdu. Haberde Megaspeed’in ticari faaliyetlerinin ve Çinli teknoloji şirketleriyle bağlantılarının incelendiği ayrıntılarıyla aktarıldı.

29–31 Ekim 2026: Casusluk iddiaları ortaya çıktı

New York Times, ABD istihbarat yetkililerinin Alice Huang’ın Çin tarafından istihbarat elemanı olarak devşirildiğine inandığını bildirdi. Haberde, “Başkan Trump konuyla ilgili bilgilendirildi ancak herhangi bir adım atmadı” ifadesine yer verildi.

Wall Street Journal, 30 Ekim’de yayımladığı haberde ABD makamlarının Alice Huang’ın Pekin’e bilgi aktardığından şüphelendiğine ilişkin yeni iddialar ortaya koydu. Haberde, Jensen Huang’ın hassas bilgilere erişimi ve ABD’nin çip ihracat politikaları üzerindeki etkisiyle ilgili endişeler gündeme getirildi.

Nvidia, söz konusu görüşmelerin rutin iş temasları olduğunu savunurken Çin Dışişleri Bakanlığı casusluk iddialarını “asılsız” olarak nitelendirdi.

31 Ekim’de Singapur İçişleri Bakanlığı, Wall Street Journal’ın yerel makamların Alice Huang’ın Çin adına casusluk yaptığı iddialarını veya Jensen Huang’la ilişkisini soruşturduğuna ilişkin haberlerini reddetti.

Bakanlık, Megaspeed hakkındaki polis soruşturmalarının ise devam ettiğini doğruladı.

4–5 Kasım 2026: ABD Kongresi üyeleri açıklama talep etti

Üç Cumhuriyetçi Kongre üyesi, Jensen Huang’ın Alice Huang’la temasları ve Nvidia’nın yabancı istihbarat tehditlerine karşı aldığı güvenlik önlemleri hakkında bilgi almak üzere basına kapalı bir bilgilendirme toplantısı talep etti.

Bu isimler, Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi Başkanı Brian Mast, Temsilciler Meclisi Çin Özel Komitesi Başkanı John Moolenaar ve Temsilciler Meclisi İstihbarat Komitesi Başkanı Rick Crawford’dı.

Nvidia, yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:

“Müşterilerle görüşmek bir CEO’nun işinin parçasıdır. Jensen her yıl binlerce müşteri şirketin yöneticisiyle görüşüyor.”

Şirket ayrıca, herhangi bir kişinin Amerikan sanayisi için tehdit oluşturması durumunda Washington yönetiminin kendilerini bilgilendireceğinden emin olduğunu belirtti.

8 Kasım 2026: Evlilik dışı ilişki itirafı ve Nvidia soruşturması

Jensen Huang, şirket çalışanlarına gönderdiği kurum içi mesajda eşine sadakatsizlik yaptığını kabul etti ve ailesinden ve çalışma arkadaşlarından özür diledi. Ancak ilişki yaşadığı kadının kimliğini açıklamadı.

Nvidia yönetim kurulu, CEO’sunun yabancı bir istihbarat servisi tarafından hedef alınıp alınmadığını belirlemek amacıyla şirket dışından hukukçuların yürüteceği bağımsız bir soruşturma başlatıldığını duyurdu.

Şirket, ticari sırların veya ulusal güvenliğin tehlikeye atıldığına inanmak için herhangi bir neden bulunmadığını yineledi.

9–10 Kasım 2026: Hukuki süreç ve büyüyen krizin sonuçları

Pazartesi günü Nvidia ve CEO’su hakkında, Kaliforniya’nın San Jose kentindeki bir federal mahkemede, hissedarlar adına toplu dava açılması talebiyle dava başvurusu yapıldı.

Dava dilekçesinde şirket ve CEO’su, Jensen Huang’ın Alice Huang’la ilişkisini ve bununla bağlantılı güvenlik risklerini açıklamayarak yatırımcıları yanıltmakla suçlandı.

Aynı gün Trump, Jensen Huang’ı savundu. Trump, Nvidia CEO’sunun kendisine, söz konusu kadının iddia edilen casusluk faaliyetlerinden haberdar olmadığını söylediğini belirtti.

Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Guo Jiakun da iddiaları “tamamen temelsiz” olarak nitelendirerek reddetti.

Öte yandan New York Times, Bloomberg ve NBC News’in de aralarında bulunduğu ABD medya kuruluşları, Nvidia’nın baş hukuk müşavirinin Ticaret Bakanlığı ile temasa geçmesinin ardından bakanlığın Megaspeed hakkındaki idari soruşturmasını durdurduğunu bildirdi.

Dosya daha sonra ABD Adalet Bakanlığı tarafından devralındı.

Nvidia skandalının yankıları nereye varacak?

Okumaya Devam Et

Amerika

Kaliforniya seçmeni milyarderlere yüzde 5 servet vergisini reddetti

Yayınlanma

Kaliforniya’da seçmenler, sağlık harcamalarında kullanılması planlanan ve milyarderlerin servetine bir defaya mahsus yüzde 5 vergi getirmeyi hedefleyen tasarıyı halk oylamasında reddetti. Düzenlemeye karşı çıkanlar, yaklaşık 100 milyar dolarlık kaynak sağlamayı hedefleyen girişim karşısında oylamayı 5,5 yüzde puan farkla kazandı.

ABD’nin Kaliforniya eyaletindeki seçmenler, milyarderlerin servetine bir defaya mahsus yüzde 5 vergi getirilmesini öngören teklifi reddetti.

Elde edilecek gelirin ağırlıklı olarak sağlık hizmetlerine aktarılması planlanan teklif için halk oylaması yapıldı. Oylama 3 Kasım ara seçimlerinde gerçekleştirildi.

The Wall Street Journal’ın (WSJ) haberine göre, 9 Kasım akşamı itibarıyla vergi karşıtları zafer elde etmeye yetecek oy oranına ulaştı.

Vergi teklifine karşı çıkanlar, düzenlemeyi destekleyenlerin yaklaşık 5,5 yüzde puan önünde yer aldı.

Girişim, 1 Ocak 2026 itibarıyla Kaliforniya’da ikamet eden milyarderlerin net varlık değerleri üzerinden bir defaya mahsus yüzde 5 vergi alınmasını içeriyordu.

Verginin beş yıllık taksitler halinde ödenmesine izin verilmesi öngörülüyordu.

Toplanacak kaynağın yaklaşık yüzde 90’ının sağlık sektörüne, kalan kısmının ise eğitim ve gıda yardımı programlarına aktarılması planlanıyordu.

Teklifin öncüsü olan sağlık çalışanları sendikası SEIU United Healthcare Workers West, sağlık programlarındaki federal bütçe kesintilerini telafi etmek amacıyla beş yılda yaklaşık 100 milyar dolar toplamayı hedefliyordu.

Sendikanın başkanı Dave Regan, Kaliforniya yönetiminin sağlık programlarındaki fon kesintilerini giderecek alternatif bir yol bulamaması halinde, vergi teklifini 2028’de yeniden oylamaya sunmayı planladıklarını açıkladı.

Kaliforniya Valisi Gavin Newsom ile halefi olarak seçilen Xavier Becerra teklife karşı çıkan isimler arasında yer aldı.

Newsom ve Becerra, söz konusu verginin varlıklı girişimcilerin eyaletten ayrılmasına yol açabileceğinden ve eyalet bütçe gelirlerini düşürebileceğinden endişe duyduklarını dile getirdi.

Diğer taraftan teklif, Kaliforniya Demokrat Partisi ve Senatör Bernie Sanders’tan destek gördü.

Vergi karşıtı cephe, yürüttüğü propaganda kampanyası için teklifi destekleyenlerin yaklaşık 10 katı tutarında bağış topladı.

Google’ın kurucu ortaklarından Sergey Brin, girişime karşı faaliyet gösteren Building a Better California adlı kuruluşa 100 milyon dolardan fazla bağış yaptı.

The New York Times (NYT), vergi karşıtlarının ekim ayında kapsamlı bir televizyon reklamı kampanyası yürüttüğünü, destekçilerin ise bütçe yetersizliği nedeniyle sosyal medya mecralarına ve içerik üreticilerine yöneldiğini aktardı.

Öğretmen ve itfaiyeci sendikaları ile Planned Parenthood kuruluşunun Kaliforniya şubesi de vergi teklifine karşı çıkan taraflar arasında bulundu.

Vergi tartışmaları devam ederken bazı milyarderler Kaliforniya’dan ayrıldı.

Fortune dergisi, eyaletten ayrılanlar arasında Google kurucu ortakları Sergey Brin ve Larry Page, yatırımcı Peter Thiel ve yönetmen Steven Spielberg’in yer aldığını yazdı.

Derginin tahminine göre, Kaliforniya’dan ayrılan altı milyarderin ödemesi muhtemel vergi miktarı yaklaşık 27 milyar dolar seviyesindeydi.

Spielberg’in sözcüsü, taşınma gerekçesini ailevi nedenlere dayandırdı.

Oylama öncesinde Financial Times gazetesi de teklifin yasalaşması halinde Kaliforniya’dan ayrılan milyarderlerin vergi denetimleriyle karşılaşabileceğini yazdı.

Eyalet yetkililerinin bu kişilerin asıl ikametgahlarını belirlerken gayrimenkul varlıklarını, banka hesaplarını, araç kayıtlarını ve Kaliforniya ile olan diğer bağlarını inceleyebileceği kaydedildi.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English