ABD elçileri Ukrayna’da taraflarla yeni barış planı hazırlığında

ABD Başkanı Trump’ın özel elçileri Steve Witkoff ve Jared Kushner, Kiev temaslarında çatışmaların kıştan önce bitmesinin zor olduğunu ancak bu tarihe kadar diplomatik ilerleme hedeflediklerini iletti. Heyet, Zelenskiy ve Avrupalı güvenlik danışmanlarıyla yeni barış teklifini ve kış dönemine dönük hazırlıkları ele aldı.

Kiev’de Ukrayna ve ABD heyetleri arasında yapılan görüşmelerde, Rusya ile Ukrayna arasındaki silahlı çatışmaların kıştan önce sona ermesinin düşük bir ihtimal olduğu değerlendirildi.

Financial Times (FT) gazetesinin müzakere sürecine yakın kaynaklara dayandırdığı haberine göre, sahadaki çatışmaların kısa vadede durması beklenmiyor.

ABD Başkanı’nın Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile Amerikan liderinin damadı Jared Kushner, Ukrayna tarafına kış mevsimi gelmeden önce müzakerelerde ilerleme sağlanabileceği güvencesini verdi. Görüşmelerde taraflar, Ukrayna’nın önündeki çetin dönemi aşmasına yönelik destek yöntemlerini de ele aldı.

Kaynaklar, önceki barış girişimlerinin tıkanması üzerine ABD heyetinin Kiev’e, değişen koşullar dikkate alınarak güncellenmiş yeni taslak belgeler getirdiğini belirtti.

Axios sitesi de 6 Eylül’de Kiev’deki temaslara katılan bir kaynağa dayanarak, Kushner ve Witkoff’un savaşın her iki tarafıyla birlikte çalışarak güncellenmiş bir barış teklifi hazırlamayı planladıklarını aktardı. Habere göre aynı kaynak, “İlgili bütün tarafların gereken adımları atması halinde durum olumlu yönde değişebilir” dedi ve Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy dahil olmak üzere üst düzey yetkililerle yapılan görüşmelerin verimli geçtiğini vurguladı.

Kushner ve Witkoff, Zelenskiy ve danışmanlarıyla iki kez doğrudan bir araya geldi. Üçüncü oturuma İngiltere, Fransa ve Almanya ulusal güvenlik danışmanları da katıldı. İkinci toplantının ardından Amerikalı temsilciler, kapsamlı müzakerelerin kendilerini cesaretlendirdiğini ve ilerleme beklediklerini kaydetti.

UNIAN ajansının aktardığına göre Kushner, Zelenskiy ile yapılan ilk görüşme sonrasında ABD Başkanı Donald Trump’ın amacının savaşı sadece bitirmek değil, Ukrayna’da uzun vadeli barış zeminini kurmak olduğunu söyledi. Kushner, varılacak anlaşmaların yeni bir savaşı engellemesi ve Ukrayna’ya kalkınmaya odaklanma fırsatı tanıması gerektiğini belirtti. Witkoff ise “Cesaret aldık ve ne kadar gerekiyorsa o kadar çalışmaya hazırız” ifadesini kullandı.

Interfax-Ukrayna ajansına göre de Kushner, şubat ayı sonunda İran’daki savaş başlamadan önce devrede olan üçlü müzakere formatına geri dönülmesi gerektiğini düşündüklerini kaydetti. Kushner, “Her iki tarafla da konuştuk, bu başlıkta çok yakında ilerleme sağlayacağımızı umuyoruz” dedi.

Zelenskiy, görüşmelerin merkezinde Donbass bölgesinin geleceğinin yer aldığını dile getirdi. Zelenskiy şu değerlendirmeyi yaptı: “Benim görüşüme göre bu durum, savaşın temel sorusudur. Düşmanın aktif olduğu, personel sayısını artırdığı doğu cephesinde güçlendik. Bana kalırsa seçimlerin ardından Rusya’da sadece bu istikamet için bir seferberlik ilan edilecek. Yani orada gerçekten birçok jeopolitik mesele çözülüyor” Zelenskiy ayrıca Ukrayna, Avrupa ve ABD formatında yeni bir zirve yapılacağını açıkladı.

Öte yandan tarafların takvim öngörüleri farklılık gösteriyor. Axios kaynağı, Zelenskiy’nin Amerikalı temsilcilerle kış boyunca devam edecek savaşa hazırlık önlemlerini müzakere ettiğini aktardı.

The Economist dergisi, Zelenskiy’nin ülkeyi iki ila üç yıl daha sürecek çatışmalara hazırlama talimatı verdiğini yazmıştı. Avrupa Komisyonu da çatışmaların 2026 ve 2027 yıllarında da süreceği yönünde projeksiyon paylaşıyor.

Rusya cephesinde ise Devlet Başkanı Vladimir Putin, eylül başında çatışmaların sonlanmasına doğru bir hareketlilik gözlendiğini ifade etti.

Krizin çözümünden yana olduğunu kaydeden Putin, nihai kararın temel nedenleri gözetmesi gerektiğini savunarak, “Bu kriz Rusya’nın Ukrayna’ya saldırısıyla değil, Ukrayna’daki hükümet darbesiyle başladı” dedi. Putin krizin ikinci sebebi olarak Batı’nın Ukrayna’yı NATO’ya dahil etme yönündeki sürekli girişimlerini gösterdi.

Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Kiev’in Moskova’nın şartlarını yerine getirmesi durumunda çatışmaların gün sonuna kadar durabileceğini ifade etmişti. Peskov, bunun için Ukrayna Silahlı Kuvvetleri’nin Rusya’nın bölgeleri olarak nitelenen topraklardan çekilme emri alması gerektiğini ileri sürmüştü.