ABD, Rusya’yı ‘nükleer sınırlamaları aşmakla’ suçladı

ABD Dışişleri Bakanlığı, Rusya’nın “nükleer savaş başlıklarının sayısını sınırlama yükümlülüğünü ihlal etmiş olabileceği” sonucuna vardı.

Washington, bunun ABD’nin “ulusal güvenliğine bir tehdit oluşturmadığını” belirtse de nükleer silah kullanma tehditlerinin sürdüğü dönemde “endişeli” olduğunu belirtti.

ABD, 31 Aralık 2024 itibarıyla Rusya’nın Stratejik Saldırı Silahlarının Daha Fazla Azaltılması ve Sınırlandırılması Anlaşması (START-3) hükümlerini ihlal etmediğini doğrulayamıyor.

ABD yasalarına göre düzenli olarak hazırlanan Dışişleri Bakanlığı raporunda, Moskova’nın 2023 yılı şubat ayında START-3 Anlaşması’nın uygulanmasını askıya almasının ardından geçen yıl da bu anlaşmanın “birçok hükmünü ihlal etmeye devam ettiği” öne sürüldü.

2010 yılında Dmitry Medvedev ve Barack Obama tarafından imzalanan anlaşma, konuşlandırılmış nükleer savaş başlıklarının 1550 birime, kıtalararası balistik füzelerin, denizaltı balistik füzelerinin ve ağır bombardıman uçaklarının ise 700 birime indirilmesini öngörüyordu.

Fakat Rusya, ABD ile Ukrayna savaşı nedeniyle yaşanan çatışmaların ortasında START-3 Anlaşması’nı askıya almasına rağmen, ABD’nin de uyduğu sürece bu sınırlamalara bağlı kalacağını vaat etmişti.

Dışişleri Bakanlığı’nın raporuna göre, “Rusya büyük ihtimalle 2024 yılının büyük bir kısmında konuşlandırılmış savaş başlıkları sınırına yakın kaldı, ancak yılın bir kısmında bu sınırı küçük bir miktar aştı.”

“Bu durum, anlaşma gerekliliklerine uyma açısından ciddi bir sorun teşkil ediyor,” ifadesine yer veren bakanlık, 28 Şubat 2023 tarihinden itibaren Rusya’nın doğrulama için gerekli bilgileri sağlamayı durdurduğunu ve ABD’nin de buna karşılık 1 Mart 2023 itibarıyla Moskova’ya kendi silahlarına ilişkin bilgileri vermeyi kestiğini belirtti.

İhlallere rağmen ABD Dışişleri Bakanlığı, bu durumun ABD’nin ulusal güvenliğine tehdit oluşturmadığını ifade etti. Denetimlerin ve bilgi alışverişinin eksikliğine rağmen ABD tarafı, “endişelerini Rusya’ya birkaç kez ilettiğini” vurguladı ve raporda, “En son Aralık 2024’te Rusya Federasyonu, anlaşmanın süresi boyunca merkezi sayısal sınırlamalara bağlı kalma niyetini doğruladı ancak ABD’nin anlaşmanın uygulanmasına ilişkin endişelerini gidermek veya bilgi sağlamak konusunda isteksiz davrandı,” denildi.

Kasım 2024’te ise Rusya, Ukrayna’yı Oreşnik adlı orta menzilli bir füze ile hedef alarak, “nükleer başlık taşımayan hipersonik balistik füze” testi gerçekleştirdi.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, ülkesine karşı askeri güç kullanmayı planlayan ülkelere “ciddi şekilde düşünmelerini” tavsiye ederek, “agresif eylemlerdeki bir tırmanış durumunda [Rusya’nın] da aynı şekilde kararlı ve simetrik bir yanıt vereceğini” söyledi.