ABD’de tahmin piyasaları kavgası Cumhuriyetçi Parti’yi böldü

ABD Başkanı Trump, tahmin piyasalarına yönelik eyalet düzeyindeki kısıtlamaların engellenmesi çabalarına destek verdi. Federal Emtia Vadeli İşlemler Ticaret Komisyonu (CFTC) ile eyalet düzenleyicileri platformlar üzerindeki yetki için mücadele ederken, Trump federal kurumun tek yetkili olması gerektiğini belirtti.

ABD Başkanı Donald Trump, platformlar üzerindeki yetki mücadelesinde federal ve eyalet düzenleyicilerini karşı karşıya getiren ve Cumhuriyetçi Parti’yi bölen yasal ihtilafta, tahmin piyasalarına yönelik eyalet kısıtlamalarını engelleme çabalarına ağırlığını koyuyor.

Emtia Vadeli İşlemler Ticaret Komisyonu (CFTC), nisan ayından bu yana tahmin piyasalarını dizginlemeye çalışan yarım düzineden fazla eyalete karşı dava açarak, siteleri düzenleme konusunda münhasır yetkiye sahip olduğunu belirtiyor. Ancak özellikle eyalet düzeyindeki pek çok Cumhuriyetçi bu yaklaşımı desteklemiyor.

Salı günü Trump, CFTC’nin tahmin piyasaları üzerinde münhasır yetkiye sahip olmasının “kritik derecede önemli” olduğunu ifade ederek, yönetiminin “eyaletler için Altın Standart olan ‘yol kurallarını’ belirlediğini” ilan etti.

Truth Social platformundaki paylaşımında Trump, “(Eski New Jersey Valisi) Chris Christie, (New York Başsavcısı) Letitia James, (Minnesota Valisi) Tim Walz ve (Illinois Valisi) JB Pritzker gibi PİSLİKLERİN kuralları belirlemesine izin veremeyiz!” sözleriyle açıklamalarını sürdürdü.

Trump platformlara yönelik geçmişteki şüpheci tavrını değiştirdi

Bu durum, Trump’ın önceki açıklamalarından bir sapma olarak kayda geçti. Bir dönemin kumarhane patronu olan Trump, sadece birkaç hafta önce “tüm dünyanın ne yazık ki bir bakıma kumarhaneye dönüştüğünü” ifade etmişti.

Tahmin piyasalarındaki içeriden öğrenenlerin ticareti konusundaki endişeler sorulduğunda Trump, “Bundan hiçbir zaman pek yana olmadım” dedi.

Trump açıklamalarının devamında, “Kavramsal olarak hoşuma gitmiyor ama durum bu” ifadelerini kullandı ve ekledi:

“Hayır, bu işlerin hiçbirinden memnun olmadığımı düşünüyorum. Ama tüm bu farklı sitelere sahipler. Tahmin piyasaları var. Çılgın bir dünya.”

Tahmin piyasaları, kullanıcılara spor müsabakalarından askeri operasyonlara kadar her şeyin sonucuna bağlı olan çok çeşitli “olay sözleşmeleri” üzerine bahis oynama fırsatı sunuyor.

Beyaz Saray, CFTC’nin tahmin piyasalarını düzenlemeye yönelik bir teklifini inceliyor, ancak yürürlüğe girmesi muhtemel kurallar hakkında çok az şey biliniyor.

Yönetim ve Bütçe Ofisi’ne (OMB) salı günü yapılan bir bildirim, önerilen bir kuralın inceleme aşamasında olduğunu gösteriyor ancak kuralın kendisine dair çok az ayrıntı sunuyor.

Federal kurum eyaletlerin kısıtlama kararlarına karşı dava açıyor

CFTC, aralık ayında kurumun başkanlığı onaylanan Michael Selig yönetiminde, kendisini birincil tahmin piyasası düzenleyicisi olarak konumlandırmak adına agresif bir yaklaşım benimsedi.

Selig, mayıs ayı başlarında Wall Street Journal’a yaptığı açıklamada, “Bazıları yenilikçi finansal ürünlere şüpheyle yaklaşsa da biz yetki alanımızın arkasında kararlılıkla duruyoruz ve bunu koruma taahhüdümüzü sürdürüyoruz” ifadelerini kullandı.

Selig mektubuna, “Bu piyasalar bireylere, işletmelere ve daha geniş ölçekte ekonomiye önemli faydalar sağlıyor; biz de bunların dürüstlüğünü ve büyümesini güvence altına almaya devam edeceğiz” şeklinde devam etti.

Selig, geçen yıl yaşanan bir dizi ayrılığın ardından, normalde beş kişiden oluşan CFTC komisyonunun şu anki tek üyesi konumunda bulunuyor.

Kurumun tahmin piyasaları üzerindeki münhasır yetkisini tescillemek için hızla harekete geçen Selig, şubat ayında eyaletlerin her türlü düzenleme girişimine karşı çıkacağına dair söz vermişti.

CFTC şimdiye kadar Arizona, Connecticut, Illinois, Wisconsin, Minnesota, New York ve Rhode Island eyaletlerine karşı davalar açarak; faaliyet durdurma kararlarına, davalara, cezai suçlamalara ve tahmin piyasalarını tamamen yasaklamayı amaçlayan bir yasaya karşı çıktı. Kurum ayrıca Ohio, Massachusetts ve Nevada’daki davalara müdahil oldu ancak bu eyaletlere doğrudan dava açmadı.

Tartışma Cumhuriyetçi Parti içinde eyalet hakları ayrılığı yarattı

Eyalet yetkilileri genel olarak tahmin piyasalarının, çeşitli korumalar getiren ve şirketlerin vergi ödemesini gerektiren kumar yasalarını ihlal ettiğini savunuyor.

Amerikan Şans Oyunları Birliği (AGA), tahmin piyasaları sebebiyle eyaletlerin 1 milyar dolar vergi geliri kaybına uğradığını tahmin ediyor.

Tahmin piyasası savunucuları ise bu platformların, kullanıcılara ekonomik veya jeopolitik şoklara karşı finansal korunma imkanı sağlayarak kumarın çok ötesine geçtiğini belirtiyor.

CFTC’nin sürece dahil olma kararı, platformların eyaletlerle yürüttüğü yasal mücadelede önemli bir destek sağladı.

Bu mücadele aynı zamanda Cumhuriyetçi Parti içinde de bir bölünme yarattı. Cumhuriyetçiler tarafından yönetilen birkaç eyalet ve bunların Kongre’deki temsilcileri, önceliği federal düzeye veren bu yaklaşıma karşı çıkıyor.

Her türlü kumarı yasaklayan Utah, bu direncin temel kaynaklarından biri haline geldi.

Spor bahislerine yönelik yakın tarihli bir oturumda konuşan Senatör John Curtis, “Bu etkilerden dolayı eyaletimizde hiçbir şekilde kumara izin vermemek yönünde bilinçli bir karar aldık” dedi ve ekledi:

“Dolayısıyla, platformlar kumar gibi hissettiren, kumar gibi konuşan ve kumar gibi kokan bir şey sunmaya başladığında neden yakından ilgilendiğimi anlayabilirsiniz.”

Curtis, Senatör Adam Schiff ile birlikte sunduğu ve tahmin piyasalarının spor bahisleri ile kumarhane tarzı oyunlar sunmasını yasaklayacak yasa tasarısına işaret etti.

Curtis, “Açıkçası benim için bu, eyalet haklarının korunması ve eyaletimizin bunu yapabilme kabiliyetinin muhafaza edilmesiyle ilgili” dedi.

Utah Valisi Spencer Cox da Selig’in eyalet kısıtlamalarının üzerine gitme planlarına kamuoyu önünde ilk karşı çıkanlardan biri oldu.

Cox o dönemde X platformunda yaptığı paylaşımda, “Nefes nefese savunduğunuz bu tahmin piyasaları, açık ve net bir şekilde kumardır; başka bir şey değil. Ailelerin ve başta genç erkekler olmak üzere sayısız Amerikalının hayatını mahvediyorlar. Utah’ta bunlara yer yok” diye yazdı.

Nisan ayı sonlarında, 41 eyaletin başsavcısından oluşan partiler üstü bir koalisyon, CFTC’ye mektup yazarak kurumun “şu anda olay sözleşmesi olarak sunulan sporla ilgili geniş bir yelpazedeki sözleşmeler üzerinde münhasır yetkisi olmadığını” belirtti.

Ohio Başsavcısı Dave Yost yaptığı açıklamada, “Nasıl süslemeye çalışırlarsa çalışsınlar bu kumardır ve bu da eyalet yetki alanına girdiği anlamına gelir” dedi.

Yost açıklamasına, “Eyaletlerin, ister bir tahmin piyasasında ister bir kumarhane zemininde olsun, vatandaşlarını kumarın tehlikelerinden koruma konusunda uzun süredir devam eden bir hakkı ve sorumluluğu vardır” diyerek devam etti.

Trump ailesinin sektörel bağları etik tartışmalarına yol açıyor

Şimdiye kadar alışılagelmiş parti çizgilerinin dışına çıkan bu tartışmaya bizzat Trump’ın dahil olmasının ne anlama geldiği henüz netlik kazanmadı.

Beacon Policy Advisors kıdemli araştırma analisti Chris Niebuhr, The Hill’e yaptığı açıklamada, “Trump, CFTC’nin konumunu güçlendirmeye yardımcı oluyor” dedi.

Niebuhr, “Trump’ın mesajlarının, konuyla ilgili net fikri olmayan bazı Cumhuriyetçileri düzenlemeye karşı kutuplaştırması mümkün, ancak şu ana kadar durum böyle görünmüyor” diye ekledi.

Cumhuriyetçi Parti stratejisti Doug Heye da benzer şekilde Trump’ın açıklamalarının mevcut dinamiği mutlaka değiştirmeyeceğini dile getirdi.

Heye, “İnsanlar pek çok konuda Trump’a karşı çıkabilir, ancak genellikle ‘tam anlamıyla Trump tarzı’ olan konularda değil” dedi ve Cumhuriyetçi vekillerin, “Trump markasının merkezinde yer almayan bir şey söz konusu olduğunda” başkana karşı çıkma konusunda “kendilerini son derece rahat hissettiklerini” ekledi.

Başkanın bu konuya kişisel olarak müdahil olma kararı, ailesinin sektörle olan bağlarına dair endişeleri de artırıyor.

Oğlu Donald Trump Jr., hem Kalshi hem de Polymarket şirketlerinde danışman olarak görev yapıyor. Trump Jr.’ın yatırım şirketi 1789 Capital de Polymarket’e yatırım yapmış bulunuyor.

Bunun yanı sıra Trump’ın Truth Social platformu, geçen yılın sonlarında sosyal medya sitesine tahmin piyasalarını getirmek amacıyla Crypto.com ile ortaklık kurduğunu duyurmuştu.

Santa Clara Üniversitesi bünyesindeki Markkula Uygulamalı Etik Merkezi’nin hükümet etiği direktörü Davina Hurt, The Hill’e yaptığı açıklamada, “Bir başkanın, doğrudan oğlunun finansal çıkarlarına fayda sağlayacak bir düzenleyici sonucu şekillendirmek için makamının kamusal gücünü kullanması, en hafif tabirle derin bir çıkar çatışması endişesidir” dedi.

Hurt açıklamasına, “Bu siyasi bir saldırı değil; sadece yapının, etik riskin ve daha güçlü koruma mekanizmalarının neden önemli olduğunun bir tasviridir” şeklinde devam etti.