Beyaz Saray’dan yapay zeka şirketlerine yeni kurallar

ABD’de Donald Trump yönetimi, en gelişmiş yapay zeka modellerinin dağıtımı ve bu teknolojilere hangi şirketlerin erişebileceği üzerindeki devlet denetimini artırmaya hazırlanıyor. CNBC’nin kaynaklarına dayandırdığı habere göre, yeni modellerin kullanıma sunulması için hükümet onayı gerekebilecek.

ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, en gelişmiş yapay zeka modellerinin dağıtımı üzerindeki kontrolü sıkılaştırmayı ve bu teknolojilere hangi şirket ile kuruluşların erişebileceğini belirlemeyi planlıyor.

CNBC televizyonunun konuya vakıf kaynaklara dayandırdığı habere göre, yeni denetim mekanizmaları kapsamında hükümet, yapay zeka modellerinin test edilmesi ve piyasaya sürülmesi süreçlerinde yeni kurallar belirlemeye hazırlanıyor.

Şimdiye kadar hangi ortaklara ve kurumsal müşterilere erişim hakkı verileceği kararı tamamen geliştirici şirketler tarafından alınıyordu.

OpenAI ve Anthropic gibi sektörün öncü firmaları, en güçlü modellerini sunacakları büyük kurumsal ortakları ve devlet kurumlarını kendileri seçiyordu. Yeni dönemde ise bu tür erişim programlarının başlatılması için resmi makamların onayının gerekebileceği belirtiliyor.

Beyaz Saray yetkilileri ise resmi olarak şirketlerin özerkliğinin korunduğunu ifade ediyor. CNBC’ye açıklama yapan bir Beyaz Saray sözcüsü, modellerin ne zaman ve hangi ölçekte piyasaya sürüleceğine dair kararların tamamen şirketlere ait olduğunu, devlet uzmanlarıyla yapılan ortak test çalışmalarının ise gönüllülük esasına dayandığını kaydetti.

Sözcü, yönetimin inovasyonu engellemeden güvenliği artırmak amacıyla önde gelen tüm Amerikan yapay zeka laboratuvarlarıyla işbirliğini sürdürdüğünü dile getirdi.

Gold Eagle programı devreye girdi

Trump yönetimi, yapay zeka sistemlerindeki güvenlik açıklarını tespit etmek amacıyla özel sektörle işbirliğini öngören “Gold Eagle” adlı bir program başlattı.

Bu girişim çerçevesinde Beyaz Saray’ın, yeni yapay zeka modellerine hangi şirketlerin erişim sağlayabileceğini belirlemede aktif rol üstlenebileceği ifade ediliyor. Bu durumun, Anthropic firmasının “Project Glasswing” ve OpenAI şirketinin “Daybreak” projelerinin geleceğini belirsizliğe sürüklediği kaydediliyor.

Donald Trump, haziran ayında imzaladığı bir kararnameyle yapay zeka şirketlerine, geliştirdikleri yeni modelleri piyasaya sürmeden 30 gün önce test edilmesi için hükümete gönüllü olarak sunmaları çağrısında bulunmuştu.

Financial Times (FT) gazetesi de Washington’ın yeni modellerin lansman standartlarını belirlemek üzere teknoloji firmalarıyla müzakereler yürüttüğünü aktarmıştı.

GPT-5.6 için kısıtlı lansman talebi

Müzakerelerin yansımaları şirket içi yazışmalara da yansıdı. OpenAI Üst Yöneticisi (CEO) Sam Altman, çalışanlarına yaptığı bilgilendirmede, hükümetin kendilerinden GPT-5.6 modelini genel kullanıma açmadan önce yalnızca sınırlı bir ortak grubuna sunmalarını talep ettiğini belirtti.

Altman, yetkililerin en gelişmiş yapay zeka sistemlerinin kabiliyetleri konusunda her geçen gün daha fazla endişe duyduğunu aktardı.

Benzer bir süreç Anthropic cephesinde de yaşandı. Şirket, ABD makamlarının ulusal güvenlik risklerini gerekçe göstererek yabancı ülke vatandaşlarının kullanımını sınırlandırmasını istemesi üzerine “Mythos 5” ve “Fable 5” modellerine erişimi kısıtlamıştı.

Anthropic daha sonra “Claude Mythos 5” modelini yalnızca belirlenen güvenilir Amerikan kuruluşlarına sunmak üzere özel izin aldı ve ABD Ticaret Bakanlığı bu modeller üzerindeki ihracat kısıtlamalarını kaldırdı.

FT’nin elde ettiği bilgilere göre, hazırlıkları süren yeni yönetmelik kapsamında hükümet, en geniş kabiliyetlere ve potansiyel risklere sahip “çığır açıcı” modelleri tanımlayacak kriterler getirecek ve bu modellerin piyasaya sürülmeden önce ne kadar süreyle denetleneceğini yasal kurallara bağlayacak.