Büyük Teknoloji ile Avrupa sağının ‘deregülasyon’ ittifakı

Çarşamba günü yayınlanan yeni bir rapora göre, ABD’li Büyük Teknoloji şirketleri, sektörüne yönelik düzenlemeleri kaldırması için Avrupa Komisyonuna baskı yapmak amacıyla Avrupa’daki aşırı sağcı gruplardan destek aldı.

Brussel Times’ın haberine göre Avrupa Komisyonu’nun Dijital Omnibus’ta yaptığı düzenlemeyi kaldırma hamlesinin, Büyük Teknoloji’nin lobi talepleriyle de yakından uyumlu olduğu ortaya çıktı.

Google, Microsoft ve Meta gibi büyük teknoloji şirketleri, Komisyon’un geçen yılki hamlesinden önce Avrupa Parlamentosu’ndaki aşırı sağcı gruplarla görüşmelerini artırdı. Bu bilgi, kâr amacı gütmeyen kuruluşlar Corporate Europe Observatory (CEO) ve LobbyControl tarafından yapılan yeni bir analizle ortaya çıktı.

CEO’nun araştırmacısı ve kampanyacısı Bram Vranken, Brussels Times’a verdiği demeçte, “Bunun nedeni büyük ölçüde aşırı sağın Komisyon’un deregülasyon planlarına destek vermesi,” dedi.

Vranken, Avrupa için Vatanseverler (PfE) grubunun, Komisyon’u Dijital Omnibus’tan “daha ileri gitmeye” çağıran yorumlarına dikkat çekerken, Avrupa Muhafazakârları ve Reformcuları (ECR) grubu Dijital Omnibus’un “iyi bir haber olduğunu, fakat yeterli olmadığını” söyledi.

Rapora göre, ABD’li teknoloji devleri şu anda rekor düzeyde bir lobi bütçesi, devasa bir lobi ağı ve Trump yönetiminin desteği ile mesajlarını yaygınlaştırıyor.

Dijital endüstrinin yıllık lobi harcamaları 2023’te 113 milyon avrodan bugün 151 milyon avroya çıktı; bu, sadece iki yılda %33,6’lık bir artış anlamına geliyor. ABD Başkanı Trump da, ABD’li teknoloji şirketlerini regüle eden AB’yi gümrük vergileriyle cezalandırmakla tehdit etti.

Bu parlamento döneminde, aşırı sağcı milletvekilleri, Avrupa Parlamentosu’nun en büyük partisi olan (aynı zamanda Avrupa Komisyonu’nu da yöneten) “merkez sağ” Avrupa Halk Partisi’nin (EPP) çeşitli alanlarda yeni bir çoğunluk oluşturmasına yardımcı oldu.

Büyük teknoloji şirketleri bu fırsatı açıkça fark etti, bu da bu yasama döneminde aşırı sağcı milletvekilleriyle yapılan toplantıların sayısındaki artışla da ortaya çıktı. 2024 Avrupa seçim sonuçlarının ardından, üç farklı siyasi grupta yaklaşık 180 aşırı sağcı milletvekili bulunuyor.

Vranken, “Kurumsal sürdürülebilirlik kurallarına ilişkin ilk Omnibus’un Parlamentoda EPP-aşırı sağ çoğunluk tarafından kabul edildiği göz önüne alındığında, benzer bir dinamik önümüzdeki aylarda Dijital Omnibus konusunda belirleyici bir faktör haline gelebilir,” diye açıkladı.

Vranken, Büyük Teknoloji şirketlerinin, özellikle de Meta’nın, bu olasılığı öngörüyor gibi göründüğünü ve son aylarda aşırı sağcı Avrupa Parlamentosu üyeleriyle ilişkiler kurmak için çaba harcadığını da sözlerine ekledi.

Vranken’e göre, Meta bu parlamento görev süresi boyunca ECR, PfE ve Egemen Uluslar Avrupa’sı (ECN) gruplarından milletvekilleriyle 38 kez bir araya geldi.

Sadece 8 Aralık haftasında, Silikon Vadisi şirketinin temsilcileri dört aşırı sağcı milletvekiliyle bir araya geldi ve toplantıların çoğunda Dijital Omnibus’a atıfta bulunuldu.

Karşılaştırma için, Meta son görev süresinde aşırı sağcı bir Avrupa Parlamentosu milletvekiliyle sadece bir kez görüşmüştü. Vranken, “Komisyonun deregülasyon gündemi sadece Büyük Teknoloji şirketlerine kapı açmakla kalmıyor, aşırı sağı da içeri davet ediyor,” diye vurguluyor.