Rubio: Avrupa yardım etmezse NATO’yu yeniden değerlendiririz

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Avrupa ülkelerinin İran’a yönelik askeri operasyonlarda destek vermemesi durumunda Washington’un NATO ile ilişkilerini yeniden gözden geçirebileceğini açıkladı. Rubio, ittifakın “tek taraflı bir yol” olamayacağını vurgulayarak, askeri üslerin kullanımına izin verilmemesinin mevcut anlaşmaları sarsacağını belirtti.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Avrupa ülkelerinin İran’a yönelik askeri operasyonda ve savaş sona erene kadar Hürmüz Boğazı’nın ablukasının kaldırılmasında Donald Trump yönetimine yardım etme konusundaki isteksizliğinin, ABD’yi NATO ile ilişkilerini yeniden gözden geçirmeye zorlayabileceğini belirtti.

Katar merkezli el-Cezire kanalına mülakat veren Rubio, “Eğer NATO yalnızca bir saldırı durumunda bizim Avrupa’yı korumamızdan ibaret kalırsa ve onlar ihtiyaç duyduğumuzda askeri üsleri kullanma hakkımızı reddederse, bu pek de iyi bir anlaşma sayılmaz. Bu koşullar altında ittifaka katılımı sürdürmek güçleşir” dedi. Rubio, tüm bu sürecin yeniden değerlendirilmesi gerekeceğini vurguladı.

Washington müttefiklerini “kağıttan kaplan” olarak nitelendirdi

Donald Trump daha önce diğer NATO ülkelerini “korkaklık” ile suçlamış, ittifakı ise “kağıttan kaplan” olarak tanımlamıştı. Bununla birlikte, Avrupalı yetkililere dayandırılan çok sayıda medya haberine göre ABD, İran’daki askeri operasyon hazırlığı konusunda ortaklarını önceden bilgilendirmedi.

Rubio, el-Cezire muhabirinin bu konudaki sorusunu doğrudan yanıtlamaktan kaçınarak, bu tür açıklamaları “ikiyüzlülük” olarak nitelendirdi ve Amerikan birliklerinin Avrupa’yı korumak amacıyla bölgede konuşlandığını anlatmaya başladı.

Rubio, “Eğer yarın birliklerimizi Avrupa’dan çekme kararı alırsak, bu NATO’nun sonu anlamına gelir” diyerek sözlerini şöyle sürdürdü: “NATO bir ittifaktır ve ittifak karşılıklı fayda esasına dayanır. Bu tek taraflı bir yol olamaz. Bunu düzeltebileceğimizi umalım. Bu konuyla daha sonra ilgilenmek için vaktimiz olacak.”

Washington’da özellikle İspanya’nın tutumu büyük bir memnuniyetsizlik yaratıyor. Madrid yönetimi, topraklarında bulunan iki üssün İran’a yönelik operasyon için kullanılmasına ve hatta bombardıman uçaklarının geçişi ile yakıt ikmali için hava sahasının kullanılmasına yasak getirdi.

El Pais gazetesinin elde ettiği bilgilere göre Amerikalılar, Madrid ile anlaşmaya çalışırken üslerin kullanım ihtiyacını İran ile savaşmak için değil, bu ülkeye baskı kurmak için gerekli olduğu şeklinde açıkladı.

Trump NATO’nun faaliyet alanını daraltmak istiyor

Beyaz Saray’a dönüşünün ardından Trump, NATO’nun faaliyetlerinin sınırlandırılması ve ittifakın başlangıçtaki amacı olan Atlantik bölgesinin güvenliğinin sağlanmasına geri dönülmesi konusunda ısrarcı olmaya başladı.

Washington temsilcileri, bu yaz düzenlenecek yıllık NATO zirvesinin resmi etkinliklerine Ukrayna, Asya ülkeleri ve Avustralya dahil olmak üzere ittifak ortaklarını davet etmek dahi istemiyor. Bu durum, Trump’ın NATO ülkelerinden Orta Doğu’da ABD’ye yardım etmelerini talep etmesine engel teşkil etmedi.

Rubio, Avrupa’daki askeri üsleri kullanma hakkının “ABD’ye nüfuz imkanı sağlaması ve dünya genelindeki operasyonel kabiliyetler açısından esneklik sunması” nedeniyle her zaman NATO’nun sadık bir destekçisi olduğunu ifade etti.

İspanya hariç diğer ülkeler ABD’ye yardım etmeyi sürdürüyor. Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer başlangıçta Washington’a ret cevabı vermeyi düşünse de neticede Fairford Hava Üssü’nün kullanılmasına izin verdi.

Birleşik Krallık, Almanya, Portekiz, İtalya, Fransa ve Yunanistan’daki üsler, ABD Hava ve Deniz Kuvvetleri operasyonlarında hayati bir rol oynamaya devam ediyor.

Ramstein Hava Üssü operasyonların merkez üssü konumunda

The Wall Street Journal’ın Alman ve Amerikalı askeri yetkililere dayandırdığı haberine göre, ABD’nin Avrupa’daki en büyük üssü olan Almanya’daki Ramstein Hava Üssü, ABD’nin İran’a yönelik operasyonlarının en önemli merkezi olarak öne çıkıyor.

Üs, özellikle uzun menzilli insansız hava araçları ve bombardıman uçaklarının saldırılarının koordine edilmesi için operasyonel kontrol, iletişim ve veri iletiminin ana düğüm noktasını oluşturuyor. Üs, ABD, Avrupa ve Basra Körfezi ülkeleri arasında kesintisiz bir hava köprüsü sağlarken; nakliye uçakları Orta Doğu’ya personel, mühimmat ve ekipman sevkiyatı gerçekleştiriyor.

Başbakan Friedrich Merz’in bir temsilcisi WSJ’ye yaptığı açıklamada, hükümetler arası anlaşmalar uyarınca Almanya’nın ABD’nin bu eylemleri üzerinde herhangi bir nüfuz sahibi olamaması nedeniyle, ABD’nin İran’a karşı savaşta Ramstein ve diğer üsleri kullanabileceğini kaydetti.