Rusya’da özelleştirme işlemlerine zamanaşımı güvencesi geliyor

Rusya hükümeti, iş dünyasının uzun süredir talep ettiği, devlet ve belediye mülklerinin özelleştirilmesine ilişkin işlemlerde zamanaşımı sürelerini düzenleyen yasa tasarısını Devlet Duması’na sundu. Tasarı, 2022 yılından bu yana Başsavcılık eliyle yürütülen ve toplam değeri 4 trilyon rubleyi bulan mülkiyet iadesi süreçlerinin yarattığı belirsizliği gidermeyi ve ‘yatırımcıların mülkiyet haklarını’ koruma altına almayı hedefliyor.

Rusya Federasyonu hükümeti, iş dünyasının uzun süredir talep ettiği üzere, kamu ve belediye mülkiyetindeki varlıkların özelleştirilmesine yönelik işlemlerde zamanaşımı sürelerini belirleyen yasa tasarısını alt parlamento kanadı Duma’ya sundu.

Söz konusu yasal düzenleme, özelleştirme süreçlerindeki hukuki belirsizlikleri ortadan kaldırmayı amaçlıyor.

Rusya’da 2022 yılının başından itibaren Başsavcılık, “deprivatizasyon” süreçlerini başlatarak özel mülkiyetteki stratejik varlıkların devlete iadesi yönünde adımlar atmıştı.

Bu kapsamda Solikamsk Magnezyum Fabrikası, Domodedovo Havalimanı, Metafraks Kemikals ve Çelyabinsk Elektrometalurji Kombinası gibi dev varlıklar devlet kontrolüne geri döndürüldü.

Rusya Federasyonu Başsavcısı Aleksandr Gutsan, bu hafta yaptığı açıklamada, savcılık makamının açtığı davalar neticesinde özel yatırımcılara ait 4 trilyon ruble değerindeki mülkün devlete devredildiğini bildirdi.

Zamanaşımı süresi 10 yıl ile sınırlandırıldı

Reuters ajansının haberine göre hazırlanan yasa tasarısı ile Medeni Kanun’da düzenleme yapılarak, özelleştirme ihtilaflarında kanunda belirlenen zamanaşımı sürelerinin ve hesaplama yöntemlerinin uygulanması teklif ediliyor.

Tasarı uyarınca, hakkın ihlal edildiği andan itibaren başlayacak olan zamanaşımı süresi 3 yıl olarak belirlenirken, her halükarda bu sürenin 10 yılı aşamayacağı hüküm altına alınıyor.

Ancak belgeye göre bu düzenlemenin istisnaları bulunuyor; yolsuzlukla mücadele, terör ve aşırıcılıkla mücadele kapsamında el konulan mülkler için zamanaşımı süreleri uygulanmayacak.

Yasa tasarısının açıklama notunda, mevcut durumda özelleştirme işlemlerine mahkemelerde itiraz edilmesi noktasında zamanaşımı sürelerinin uygulanmasına ilişkin belirsizliğin sürdüğü kaydedildi.

Notta ayrıca, “Bu karar, işlemler sırasında tüm prosedürler yasaya uygun tamamlanmamış olsa dahi, işletmeleri uzun yıllar boyunca geliştiren ve yatırım yapan kişilere mülkiyet garantisi sinyali verecektir” ifadesine yer verildi.

İş dünyası düzenlemeyi destekliyor

Yatırımlara olan güvenin artırılması gerektiğini savunan Rusya Sanayici ve Girişimciler Birliği (RSPP) Başkanı Aleksandr Şohin, dürüst mülkiyet sahiplerini korumak için bu sınırlamanın hayati olduğunu vurguladı.

Şohin Cuma günü gazetecilere yaptığı açıklamada, tasarının ilk okumada kabul edilmesi gerektiğini belirterek, “İkinci okumada bazı eklemeler yapmak istiyoruz. Önerilerimiz net bir yorum getirilmesine ilişkin. Temel tavrımız; hangi gerekçeyle olursa olsun deprivatizasyon davası açıldığında bu normların geçerli olmasıdır” dedi.

Rusya İktisadi Kalkınma Bakanı Maksim Reşetnikov da borsa forumunda yaptığı konuşmada, yasanın yatırımcıların endişelerini gidereceğini ve mülkiyet hakkını garanti altına alacağını ifade etti.

Moskova Borsası Denetleme Kurulu Başkanı Sergey Şvetsov ise yatırımcı haklarının korunmasını amaçlayan bu düzenlemeye destek verdiğini açıkladı.

Hukukçular ise mevcut mevzuatın halihazırda 3 yıllık genel ve 10 yıllık objektif zamanaşımı sürelerini barındırdığına dikkat çekiyor.

Kuçer Kuleşov Maksimenko ve Ortakları hukuk firmasından uzmanlar, Başsavcılık taleplerinin mevcut yasada da zamanaşımı kapsamı dışında tutulmadığını belirterek, “Bu nedenle tasarı, yeni bir hüküm getirmekten ziyade mevcut kanun maddelerinin uygulanmasındaki sorunu çözmeye yöneliktir. Bu sorun Medeni Kanun’da değişiklik yapmak yerine Yüksek Mahkeme’nin yorumuyla da çözülebilirdi” değerlendirmesinde bulundu.

Hukuk piyasasından Reuters’a konuşan bir kaynak ise mahkemelerin zamanaşımı süresinin başlangıcı konusunda farklı yorumlar yaptığını belirtti.

Kaynak, sürenin savcılık denetiminin bittiği andan itibaren başladığı yönündeki yorumun sürmesi durumunda, yasanın kabul edilmesinin Başsavcılık davaları üzerindeki etkisinin sınırlı kalabileceğini ifade etti.