Trump’tan ithal çiplere %100 tarife

ABD Başkanı Donald Trump, ABD’nin yarı iletken ithalatına yaklaşık %100 tarife uygulayacağını fakat büyük bir muafiyet getireceğini açıkladı.

Bu muafiyet, ABD’de üretim yapan veya üretim yapmayı taahhüt eden şirketleri kapsamayacak.

Bu hamle, Trump’ın imalatı ABD’ye geri getirme çabalarının bir parçasıdır ve çarşamba günü yaptığı açıklamalar, Apple’ın Amerika’ya 100 milyar dolar ek yatırım yapacağına dair duyuru ile eş zamanlı olarak yapıldı.

Apple gibi ABD’de üretim yapma taahhüdünde bulunan şirketler için “herhangi bir ücret talep edilmeyecek.”

Fakat şirketlerin ABD’de fabrika kurma taahhütlerinden caymamaları gerektiği konusunda uyarıda bulundu.

Trump, “Herhangi bir nedenle, inşa edeceğinizi söyleyip inşa etmezseniz, geri dönüp bunu hesaplayacağız, biriktireceğiz ve daha sonra sizden tahsil edeceğiz, ödemek zorundasınız, bu bir garanti,” diye ekledi.

Ne var ki Reuters’a göre bu açıklamalar resmi bir gümrük vergisi duyurusu değildi ve dünya çapındaki şirketlerin ve ülkelerin nasıl etkileneceği konusunda pek çok şey belirsizliğini koruyor.

Trump’ın çipler için önerilen %100 oranından bahsetmesi, ABD’nin onlarca ticaret ortağından birçok ürüne uygulayacağı %10 ila %50 oranındaki gümrük vergilerinin perşembe günü yürürlüğe girmesinden hemen önce geldi.

Yarı iletkenler ve diğer önemli teknoloji ürünlerine uygulanan oranlar, ABD’nin ulusal güvenlik soruşturmasının konusu olmuştu ve soruşturmanın sonuçlarının ağustos ortasına kadar açıklanması bekleniyor.

Trump’ın açıklamaları, ilgili ülkeler ve iş dünyası lobi gruplarından hemen tepki aldı.

Güney Kore’nin en üst düzey ticaret temsilcisi perşembe günü yaptığı açıklamada, büyük çip üreticileri Samsung Electronics ve SK Hynix’in %100 gümrük vergisine tabi olmayacağını ve Güney Kore’nin Washington ile Seul arasında imzalanan ticaret anlaşması kapsamında yarı iletkenler için en uygun vergileri uygulayacağını söyledi.

Samsung ve SK Hynix yorum yapmaktan kaçındı.

Diğer taraftan, Filipinler yarı iletken endüstrisi başkanı Dan Lachica, Trump’ın planının ülkesi için “yıkıcı” olacağını söyledi.

Küresel çip test ve paketleme sektöründe önemli bir oyuncu olan Malezya’da ise ticaret bakanı Tengku Zafrul Aziz, parlamentoya yaptığı açıklamada, “bu gümrük vergilerinin uygulanmasıyla ürünlerinin rekabet gücü azalırsa, ülkesinin ABD’deki önemli bir pazarı kaybetme riskiyle karşı karşıya kalacağını” söyledi.

Tayvan Ulusal Kalkınma Konseyi Bakanı Liu Chin-ching, Tayvanlı şirketlerin potansiyel çip tarifelerine karşı koymak için ABD’de fabrikalar kurduklarını veya yerel fabrikaları olan ABD’li firmaları satın aldıklarını ve ABD’li çip üreticileriyle işbirliği yaptıklarını söyledi.

Yarı iletken devi TSMC’nin ABD’de fabrikaları olduğu için nispeten zarar görmeyeceği tahmin ediliyor, bu nedenle Nvidia gibi önemli müşterilerin ABD’de üretilen çipler için artan gümrük vergisi maliyetleriyle karşılaşması olası görünmüyor.

En son teknolojiye sahip yapay zeka grafik işlemcileri üreten Nvidia da ABD’ye yüz milyarlarca dolarlık yatırım yapmayı planlıyor.

ABD Kongresi, 2022 yılında 52,7 milyar dolarlık bir yarı iletken üretim ve araştırma sübvansiyon programı oluşturdu. Başkan Joe Biden yönetimindeki Ticaret Bakanlığı, geçen yıl programın bir parçası olarak beş önde gelen yarı iletken şirketinin tümünü çip fabrikalarını ABD’ye kurmaya ikna etmişti.

Bakanlık, ABD’nin geçen yıl küresel yarı iletken çip üretiminin yaklaşık %12’sini gerçekleştirdiğini, bu oranın 1990’da %40 olduğunu belirtti.

Peterson Uluslararası Ekonomi Enstitüsü’nün kıdemli araştırmacısı Martin Chorzempa, “ABD’de çip üretimine o kadar ciddi yatırımlar yapılıyor ki, sektörün büyük bir kısmı muafiyet kapsamına girecek,” dedi.

Chorzempa, Çinli SMIC veya Huawei tarafından üretilen çiplerin muafiyet kapsamına girmesinin olası olmadığını, fakat bu şirketlerin ABD pazarına giren çiplerinin çoğunlukla Çin’de monte edilen cihazlara dahil edildiğini belirtti.

AB, otomobiller, çipler ve ilaçlar dahil olmak üzere AB ihracatının büyük çoğunluğu için tek bir %15 tarife oranında anlaştığını açıkladı. Japonya, ABD’nin çipler konusunda diğer ülkelerden daha kötü bir tarife oranı uygulamayacağı konusunda anlaştığını açıkladı.

ABD’de büyük yatırım planları olan Asyalı çip üreticilerinin hisseleri perşembe günü yükseldi. TSMC ve Samsung sırasıyla %4,4 ve %2 değer kazandı. Teksas’ta fabrikası bulunan silikon yonga üreticisi GlobalWafers %10 değer kazandı.

GlobalWafers, proaktif olarak maliyet azaltma stratejileri uyguladığını ve rekabet gücünü koruma fırsatı olduğunu düşündüğünü belirtti.