Ukrayna’da kabine revizyonu: Savunma Bakanı Fedorov görevden alındı

Ukrayna Cumhurbaşkanı Vladimir Zelenskiy’nin başlattığı hükümet revizyonu kapsamında, askeri teknolojide reformlarıyla tanınan ancak ordu komutasıyla anlaşmazlık yaşayan Savunma Bakanı Mihaylo Fedorov görevden alındı. Sivil toplum ve muhalefetten karara sert tepkiler yükselirken, yeni savunma bakanlığı görevi için mevcut İçişleri Bakanı İgor Klimenko’nun ismi konuşuluyor.

Ukrayna Cumhurbaşkanı Vladimir Zelenskiy’nin başlattığı hükümet revizyonu dalgasında, orduya teknolojik yenilikler kazandırmasıyla bilinen ancak üst düzey generallerle fikir ayrılıkları yaşayan Savunma Bakanı Mihaylo Fedorov görevden alındı.

Kabinenin bu hafta başında istifa etmesinin ardından, iktidardaki Halkın Hizmetkarı partisinden bir milletvekili, Zelenskiy’nin yeni hükümet listesinde Fedorov’un ismini sunmayacağını bildirdi.

İç siyasi konuların hassasiyeti nedeniyle isminin açıklanmaması koşuluyla konuşan iktidar partisi milletvekili, kararın gerekçelerinin açık olduğunu belirterek, ordu komutanlığıyla yaşanan çatışmayı ve seferberlik reformundaki başarısızlığı işaret etti.

Milletvekili, Fedorov’un reformları sadece sunumlar üzerinden yürüterek taklit ettiğini savunarak Zelenskiy’nin kararını desteklediğini ifade etti.

Fedorov ise görevden ayrılacağını Facebook üzerinden yaptığı bir paylaşımla doğrulayarak, “Daha önce savunma bakanlığına gelirken üstlendiğim misyon için çalışmaya devam edeceğim; düşmanı asimetri, inovasyon hızı ve organizasyonel güçle yenmek” dedi.

Orduda reform sancıları

Henüz altı aydır görevde olan 35 yaşındaki Fedorov, özel sektörün hızını ve kararlılığını Ukrayna ordusuna taşıyan bir reformcu olarak görülüyordu.

Ancak yolsuzluğu azaltma, ihale süreçlerini yeniden düzenleme ve drone teknolojisini geliştirme çabaları, Genelkurmay Başkanı General Oleksandr Sırskiy’nin yaklaşımıyla çatıştı.

Muhalefetteki Holos partisinden milletvekili Yaroslav Jelenzyak, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, Zelenskiy’nin Fedorov ile Sırskiy arasında bir seçim yapamadığını ve Fedorov’u seferberlik reformunu başaramamakla suçladığını belirterek bu kararı “aptalca ve adaletsiz” olarak nitelendirdi.

Fedorov görev süresi boyunca, Elon Musk’ın sahibi olduğu SpaceX şirketini Rus ordusu tarafından kullanılan Starlink terminallerini kapatmaya ikna ederek cephe hattında Rus lojistiğini aksatmıştı.

Ayrıca drone’lar aracılığıyla cephe hattının 100 kilometre gerisindeki hedefleri vurmayı amaçlayan orta menzilli saldırı kampanyasını desteklemişti.

Eski Dijital Dönüşüm Bakanı olan Fedorov, teknoloji altyapısını kullanarak Rus saldırılarının ardından operasyon sonu değerlendirme sistemini devreye sokmuş ve bu sayede Ukrayna hava kuvvetlerinin drone imha oranını artırmıştı.

Ancak Ukrayna’nın Patriot hava savunma sistemleri için yeterli önleyici füze tedarik edememesi, Rus balistik füzelerinin Ukrayna şehirlerine isabet etmeye devam etmesine yol açtı.

Fedorov geçen ay, cephedeki askerlerin maaşlarını artıran, yabancı gönüllülerin katılımını kolaylaştıran ve asker kaçaklarının birliklerine dönüşünü düzenleyen bir askeri hizmet reformu başlatsa da bu adımlar ülkedeki genel seferberlik sıkıntılarını kökten çözmeye yetmedi.

Fedorov’un attığı adımlar ordu komutasıyla ilişkilerini gererken, bürokraside de onun “kibirli ve çalışılması zor” biri olduğuna dair eleştiriler yükseldi.

Üst düzey bir Ukrayna hükümet yetkilisi, Politico’ya yaptığı açıklamada Fedorov’un çok şey vaat ettiğini ancak iddialı vaatlerini yerine getiremediğini ve nesnel eleştirileri dinlemek istemeyen otoriter bir tutum sergilediğini öne sürdü.

Zelenskiy’nin 2019 seçim kampanyasında kilit rol oynayan uzun süreli müttefiki Fedorov ile cumhurbaşkanı arasındaki ilişkilerin son haftalarda soğuduğu belirtiliyor.

Fedorov, geçen hafta Ankara’da düzenlenen NATO zirvesine ve bu hafta Kiev’in ana destekçilerinin bir araya geldiği toplantılara katılmamıştı.

Buna karşın Fedorov’un destekçileri karara tepkili. Tanınmış askeri gönüllülerden Maria Berlinska, Fedorov’un savunma bakanlığına getirilmesinin en akıllıca kararlardan biri olduğunu, görevden alınmasının ise “büyük ve ölümcül bir hata” olacağını savunarak bunun bedelinin ağır olacağını yazdı.

Fedorov taraftarları Kiev’de bir protesto düzenlemeyi planlıyor.

Financial Times’ın haberine göre ise Fedorov, savunma bütçesinden gelir elde etmeye çalışan çevrelerin önüne geçmeye çalışıyordu ve savunma alımlarında düzen sağlamak istemesi bazı siyasi ve askeri elitleri rahatsız etti.

Yatırım bankacısı Serhiy Fursa, Fedorov’un fazla popüler olmasının, çok verimli görünmesinin ve yolsuzluğa müsamaha göstermemesinin onun sonunu hazırlayan hatalar olduğunu iddia etti.

Öte yandan, The Economist dergisi Fedorov’un Genelkurmay Başkanı Sırskiy’yi görevden aldırmaya çalıştığını ancak Zelenskiy’den destek göremediğini yazdı.

Hükümette kapsamlı değişim

Zelenskiy’nin pazar günü başlattığı revizyon kapsamında Başbakan Yulya Sviridenko istifa etmiş ve kabine tamamen dağılmıştı.

Zelenskiy, yeni başbakan adayı olarak Naftogaz yöneticisi Serhiy Koretskiy’yi işaret ederken, yeni kabinenin öncelikli görevlerinin kış hazırlıkları, seferberlik merkezlerinin sorunları, hava savunmasının güçlendirilmesi ve ordu-bakanlık koordinasyonu olacağını duyurdu.

Yeni hükümette savunma bakanlığı için en güçlü adayın mevcut İçişleri Bakanı İgor Klimenko olduğu belirtiliyor. Zelenskiy’nin yeni kabine listesini perşembe günü parlamentoya sunması bekleniyor.