Bizi Takip Edin

Diplomasi

‘Kapsamlı Stratejik Ortaklık’

Yayınlanma

Üç gün sürecek resmi temaslar kapsamında Riyad’a giden Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, Yamame Sarayı’nda, Veliaht Prens Muhammed bin Selman tarafından resmi törenle karşılandı. Xi’nin arabasına kraliyet sarayına gidene kadar, Arap atlarına binen ve Çin ve Suudi Arabistam bayrakları taşıyan Kraliyet Muhafızları eşlik etti.

Xi, resmi törenin ardından Kral Selman bin Abdülaziz’le bir araya geldi ve iki ülke arasında “kapsamlı stratejik ortaklık anlaşması” imzalandı. Toplantıda, Suudi Arabistan ile Çin arasındaki “tarihi dostluk ilişkileri” ve iki ülkenin ortak çıkarları doğrultusunda ilişkileri ilerletme yollarının ele alındığı ifade edildi.

Çin Devlet Başkanı Xi, üç günlük Suudi Arabistan ziyaretinde, Suudi Arabistanlı yetkililerle görüşmelerinin yanı sıra Çin-Arap Ülkeleri Zirvesi ve Çin-Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) Zirvesi’ne katılacak.

30 milyar dolarlık 34 anlaşma

Suudi Arabistan resmi ajansı SPA’nın haberine göre, Suudi Arabistan-Çin zirvesinde 29 milyar dolarlık 34 anlaşma imzalandı. SPA, anlaşmaların Yatırım Bakanı Halid bin Abdulaziz el-Falih ve sektörlerle ilgili devlet kurumlarının temsilcilerinin katıldığı bir toplantıda imzalandığını duyurdu.

İki taraf arasındaki anlaşmaların, yeşil enerji, yeşil hidrojen, fotovoltaik güneş enerjisi, bilgi teknolojisi, bulut hizmetleri, ulaşım, lojistik, medikal endüstriler, konut ve inşaat fabrikaları gibi çeşitli sektörleri kapsadığı ifade edildi.

Bu anlaşmalardan birinin de Çinli teknoloji devi Huawei ile yüksek teknoloji kompleksleri inşa etme üzerine olduğu kaydedildi. ABD, Huawei konusunda Avrupa’ya olduğu gibi Körfez’e de baskı yapıyordu. Ancak ABD’nin itirazlarına rağmen Huawei, Körfez’de 5G ağlarının kurulmasında yer alıyor.

İmza töreninde konuşan Yatırım Bakanı Falih, söz konusu anlaşmaların, Suudi Arabistan’ın Çin’le ilişkilerini ekonomi ve yatırım dahil tüm alanlarda geliştirme yönündeki isteğini yansıttığını ifade etti.

Çin Devlet Başkanı’nın ziyaretinin, iki ülke liderlerinin ekonomi ve yatırım dahil olmak üzere her alanda iki ülke arasındaki ilişkiler ile ortaklığı geliştirme ve güçlendirme konusundaki kararlılığını yansıttığını belirten Falih, ziyaretin ekonomik ve ticari ilişkiler ile yatırımların hızını artırmaya katkıda bulunacağını söyledi.

İki ülke arasındaki köklü ilişkilerin, liderlerin karşılıklı ziyaretlerinin ardından son yıllarda kapsamlı bir gelişme gösterdiğini aktaran Falih, ülkesinin, 2030 vizyonu kapsamında yenilebilir enerji, endüstri, iletişim, bilgi teknolojisi, biyoteknoloji, turizm ve inşaat gibi çeşitli alanlarda benzeri görülmemiş yatırım fırsatları sunduğunu kaydetti.​​​​​​​

‘Yeni dönem’

Çin Devlet Başkanı Xi Jinping de, Suudi Arabistan merkezli Er-Riyad gazetesinde yayımlanan makalesinde Çin ile Körfez ülkeleri arasındaki ilişkileri değerlendirdi.

Arap dünyası ile ilişkilerde “yeni bir dönem” açma niyetinde olduklarını belirten Xi, özellikle son 10 yılda ilişkilerini geliştirdiklerine dikkat çekerek 12 Arap ülkesiyle “kapsamlı stratejik ortaklık” kurduklarını vurguladı.

Xi, Çin’in tarihi İpek Yolu’nda ticareti ve ekonomik ilişkileri yeniden canlandırmayı amaçlayan Kuşak ve Yol Projesi kapsamında 20 Arap ülkesiyle işbirliği anlaşması imzalandığı bilgisini verdi.

Çin’in Körfez İşbirliği Konseyi  üyesi ülkelerle ilişkilerini “sağlıklı ve istikrarlı şekilde geliştirdiğinin” altını çizen Xi, “Çin, KİK’in en büyük ticaret ortağı ve petrokimya ürünlerinin en büyük ithalatçısı olmaya devam ediyor” ifadelerini kullandı.

Çin Devlet Başkanı, Körfez bölgesiyle “enerjide yeni ve artan işbirliği modeli” için çalışacaklarını ve Körfez ülkelerinin çeşitli alanlarda kalkınmasına destek vereceklerini açıkladı.

Çin Devlet Başkanı Xi, 2016’da Riyad’ı ziyaret etmiş, 2019’da da Veliaht Prens Muhammed Bin Selman ile Pekin’de görüşmüştü.

Washington gergin…

Suudi Arabistan ile ilişkileri gergin olan Washington’ın, Xi’nin ziyareti karşısında endişeli bekleyişi sürüyor.

Beyaz Saray çarşamba günü yaptığı açıklamada, Çin’in ziyaretini “dünya çapında nüfuzunu kullanma girişimi” olarak tanımlayarak, bunun uluslararası düzene “elverişli olmadığı” uyarısında bulundu.

ABD Ulusal Güvenlik Konseyi sözcüsü John Kirby, Ortadoğu’nun Çin’in “kesinlikle etki düzeyini derinleştirmek istediği bölgelerden biri” olduğunu savundu.

“Başkan Xi’nin ortalıkta dolaşması kesinlikle sürpriz değil” ifadelerini kullanan Kirby, ABD’nin bölgede kendi ortaklıklarına odaklandığını ve Ortadoğu politikasının değişmediğini söyledi.

Diplomasi

UEFA, FIFA’nın özelleştirilmesi halinde Dünya Kupası’nı boykot edecek

Yayınlanma

Avrupa futbolunun yönetim organı olan UEFA, FIFA’nın ticari faaliyetlerinin bir kısmını özelleştirmeye yönelik öneriyi kabul etmesi halinde, oybirliğiyle Dünya Kupası’nı boykot etme kararı aldı.

FIFA salı günü, ticari faaliyetlerini özel bir kuruluşa devretmeyi öngören bir öneri yayınladı.

Bu öneride, ABD Başkanı Donald Trump’ın damadı Jared Kushner’ın kardeşi Josh Kushner’ın CEO’su olduğu Thrive Capital’in baş yatırımcı olarak adı geçti.

UEFA, yaptığı açıklamada, “Dünya Kupası bir yatırım ürünü olarak değerlendirilemez. Hiçbir kısmı asla özel yatırımcılara devredilmemelidir. Dünya Kupası satılık değildir,” demişti.

Teklifin kabul edilmesi için FIFA’nın 211 üye federasyonunun çoğunluğunun desteği gerekiyor.

Fakat teklif Avrupa genelinde yoğun eleştirilere maruz kaldı. UEFA, yalnızca 55 üye federasyondan oluşuyor.

Açıklamada, “FIFA Dünya Kupası futbola aittir. Her zaman da öyle kalacaktır. Avrupa’nın söz hakkı olduğu sürece, Dünya Kupası asla satılık olmayacaktır,” denildi.

Avrupa Birliği Spor Komiseri Glenn Micallef, X’te yaptığı açıklamada, “UEFA’nın bu açıklamasını memnuniyetle karşılıyorum ve tutumunu tam olarak destekliyorum,” dedi ve “Avrupa futbol federasyonlarının yönetişim konusunda öncülük etmesinden gurur duyduğunu” ekledi.

Çarşamba günü komisyon üyesi, “rekabet hukuku hususları” gerekçesiyle FIFA’nın önerisini soruşturma tehdidinde bulunmuştu.

Kadınlar U-20 Dünya Kupası eylül ayında düzenlenecek ve FIFA planlarından vazgeçmezse, bu turnuva Avrupa futbol federasyonlarının boykotu sonuna kadar sürdürme kararlılığının ilk sınavı olabilir.

Kadınlar ve erkekler U-17 Dünya Kupaları da 2026’nın ilerleyen aylarında düzenlenecek.

En son 2023’te İspanya’nın kazandığı tam kadro Kadınlar Dünya Kupası ise 2027’de Brezilya’da gerçekleştirilecek.

POLITICO Çarşamba günü yayınladığı haberde, Avrupa futbolunun yönetim organındaki bir dizi üst düzey yetkilinin, mevcut görev süresi gelecek yıl sona erecek olan FIFA Başkanı Gianni Infantino’ya karşı Katarlı Nasır el-Halifi’yi aday çıkarmayı planladığını bildirmişti.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

ABD, BAE destekli çip üreticisi GlobalFoundries’e fon sağlayacak

Yayınlanma

GlobalFoundries, ABD hükümetinin daha verimli yapay zeka veri merkezlerini desteklemek amacıyla silikon fotonik teknolojisinin araştırma ve geliştirme çalışmalarını güçlendirmek üzere çip üreticisine 300 milyon dolarlık bir hibe vereceğini duyurdu.

Bu hibe, Washington’un Çin ile arasındaki küresel rekabette konumunu güçlendirmeye çalıştığı bir dönemde, ABD Başkanı Donald Trump’ın CHIPS Yasası kapsamındaki araştırma fonlarını kritik yarı iletken teknolojilerine yöneltme çabasının bir parçası.

Yönetim daha önce yarı iletken üretim ekipmanları için 150 milyon dolar ve kuantum bilişim için 2 milyar dolar tahsis etmişti.

Silikon fotonik, çipler arasında veri aktarımı için elektrik sinyalleri yerine ışığı kullanır ve bu sayede yapay zeka sistemleri için daha yüksek bant genişliği ve daha düşük güç tüketimi sağlar.

ABD Ticaret Bakanlığı’ndan sağlanan bu fon, veri aktarım hızlarını ve enerji verimliliğini daha da artırmak amacıyla silikon fotoniği yapay zeka işlemcileriyle doğrudan entegre eden bir teknoloji olan “ortak paketlenmiş optik” alanındaki gelişmeleri desteklemeyi de amaçlıyor.

Silikon fotoniği ve gelişmiş optik paketleme tedarik zincirinin büyük bir kısmı şu anda ABD dışında yoğunlaşmış durumda.

Bu alandaki başlıca üreticiler arasında Tayvanlı TSMC ve İsrailli Tower Semiconductor yer alıyor.

Çarşamba günü açıklanan 300 milyon dolarlık fon, GlobalFoundries’e 2024 yılında Malta (New York) ve Burlington’da (Vermont) fabrikalar kurması için tahsis edilen 1,5 milyar dolarlık önceki fonu tamamlayacak.

Teknoloji Direktörü Gregg Bartlett, Reuters’a verdiği demeçte yeni fonun, GlobalFoundries’in halihazırda ürettiği çiplerin yanı sıra optik bileşenlerin üretimi ve paketlenmesi için bu tesislerde kullanılacak yeni malzemeler ve teknikler üzerine yapılacak araştırmalara destek olacağını söyledi.

Bartlett, “Çıplak silikon yonga plakasından başlayarak, ABD’de kalitesi kanıtlanmış ve test edilmiş bir optik modül sevk edebilme yeteneğine sahip, uçtan uca hizmet sunan tek bir şirketin olması, bizim için benzersiz bir yetkinlik olduğunu düşünüyoruz,” dedi.

GlobalFoundries, veri aktarım hızlarını saniyede 400 gigabite çıkarmayı ve mevcut nesil uygulamalara kıyasla enerji verimliliğini beş katına çıkarmayı hedeflediğini açıkladı.

Abu Dabi varlık fonu Mubadala, GlobalFoundries’in yaklaşık %73’üne sahip. ABD Ticaret Bakanlığı ise ayrı bir anlaşma kapsamında bu çip üreticisinin yaklaşık %1’lik hissesini alacak.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

Kiev’de vurulan İHA fabrikasının ABD’li şirkete ait olduğu bildirildi

Yayınlanma

Rusya’nın Kiev’de imha ettiğini açıkladığı insansız hava aracı fabrikasının ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir şirkete ait olduğu bildirildi. The Guardian gazetesi, Terminal Autonomy adlı firmanın Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla yüksek hassasiyetli İHA’lar ürettiğini aktardı. Şirket, yapay zeka kontrollü mühimmatların cephede aktif olarak kullanıldığını belirtiyor.

Rusya ordusunun Ukrayna’nın başkenti Kiev’de düzenlediği hava saldırılarında imha edilen insansız hava aracı (İHA) fabrikasının, ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir Amerikan şirketine ait olduğu bildirildi.

The Guardian gazetesinin kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Terminal Autonomy adlı şirket, yönlendirme sistemleri parazit ve sinyal kesicilere karşı korumalı olan ve Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla tasarlanan yüksek hassasiyetli İHA’lar üretiyor.

ABD’de 2023 yılında tescil edilen Terminal Autonomy şirketinin internet sitesinde, firmanın yapay zeka ile kontrol edilen dolanan mühimmatlar ve yüksek hassasiyetli mühimmatlar kullandığı, bunların “ön cephede düşman kuvvetlerine karşı halihazırda aktif biçimde uygulandığı” bilgisi yer alıyor.

Rusya Savunma Bakanlığı tesisin hedef alındığını duyurmuştu

Rusya Savunma Bakanlığı, 26 Temmuz’a bağlanan gece Kiev’in güneybatısında İHA montaj ve depolama alanının vurulduğunu açıklamıştı. Bakanlık, Ukraynalı ve Amerikalı uzmanların katılımıyla bu tesiste aylık bin adede kadar İHA üretimi yapıldığını bildirdi.

Bakanlığın açıklamasında, bu tesiste AQ-400 Scythe (“Kosa”) ve AQ-100 Bayonet (“Ştık”) tipi saldırı İHA’ları ile RQ-100 Scout (“Skaut”) tipi keşif İHA’larının üretildiği kaydedildi.

Aynı gece Kiev’de İHA ve yedek parça üretimi yapan “Smart Intelligent Systems” (“Smart intellidjent sistem”) işletmesinin de vurulduğu aktarıldı. Rusya Savunma Bakanlığı, Ukrayna başkenti ile Odessa bölgesindeki Çernomorsk liman altyapı tesislerine grup saldırısı düzenlendiğini duyurdu.

Rusya Savunma Bakanlığı, saldırıların yalnızca Ukrayna’nın askeri ve enerji tesisleri ile bunlarla bağlantılı altyapıya yönelik gerçekleştirildiğini vurguluyor.

Öte yandan Financial Times gazetesi, Ukraynalı yetkililere dayandırdığı haberinde, ABD ve Fransa’nın Rusya topraklarına yönelik İHA saldırılarının planlanmasında Ukrayna’ya istihbarat sağladığını yazmıştı.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English