Trump’ın desteği Avrupa sağını böldü

ABD Başkanı Donald Trump’ın Avrupa sağını açıkça kucaklaması, Kıtadaki önde gelen sağ partiler arasında farklı yaklaşımların ortaya çıkmasına neden oldu.

Almanya’da şu anda bazı anketlerde birinci görünen Almanya Alternatif için (AfD), Trump’ın desteğini memnuniyetle karşılayıp bunu iç meşruiyet kazanmak ve siyasi dışlanmaya son vermek için bir yol olarak görürken, Fransa’nın Ulusal Birlik (RN) partisi, doğrudan Amerikan desteğini potansiyel bir yükümlülük olarak görerek mesafesini koruyor.

AB’nin en büyük iki ekonomisinde anketlerde önde olan partiler, özellikle Alman partisinin İkinci Dünya Savaşı ile ilgili bazı yorumları konusunda uzun süredir farklılıklar yaşıyor.

Fakat POLITICO’ya göre Trump’a karşı farklı tepkileri, ideolojik farklılıklardan çok, farklı iç siyasi hesaplamalardan kaynaklanıyor.

AfD liderleri, Trump yönetiminin Avrupa’nın ana akım siyasi liderlerine yönelik son saldırılarını ve Avrupa’da göç nedeniyle “medeniyet silinmesi” ile savaşmayı hedefleyen “vatansever Avrupa partilerini” onaylamasını kutladı.

Stratejinin bazı bölümleri, aşırı sağcı bir Avrupa partisinin manifestosu gibi görünüyor ve göç ve ulusal kimliklerin yitirilmesi nedeniyle Avrupa’nın yirmi yıl içinde “tanınmaz hale gelebileceği” uyarısında bulunuyor.

AfD milletvekili Petr Bystron, Trump yönetiminin Ulusal Güvenlik Stratejisini (NSS) yayınlamasının ardından yaptığı açıklamada, “Bu, çalışmalarımızın doğrudan tanınmasıdır,” dedi. 

“AfD her zaman egemenlik, geri göç ve barış için mücadele etmiştir; tam da Trump’ın şu anda uyguladığı öncelikler,” diye ekleyen Bystron, bu hafta MAGA Cumhuriyetçileriyle görüşmek üzere Washington’a gidecek olan parti grubunda yer alacak.

AfD’nin eş genel başkanı Alice Weidel de Trump’ın güvenlik stratejisini övdü. Weidel, belge yayınlandıktan sonra yaptığı bir paylaşımda, “İşte bu yüzden AfD’ye ihtiyacımız var!” dedi.

Buna karşılık, Fransa’da RN, Fransız seçmenler arasında çok popüler olmayan Trump ile ittifak kurma konusunda çok daha temkinli.

RN Başkanı Jordan Bardella, bu hafta İngiliz medyasına verdiği röportajlarda Trump’ın göçmen karşıtı programına genel olarak katıldığını, fakat ABD başkanının Fransız siyasetini yönlendirme rolünü reddettiğini söyledi.

Fransız siyasetçi The Telegraph’ta salı günü yayınlanan röportajında, “Ben Fransızım, bu yüzden vasallıktan memnun değilim ve ülkemin kaderini Trump gibi bir ağabeyin düşünmesine ihtiyacım yok,” dedi.

Partinin ulusal yönetim kurulu üyesi Thierry Mariani de Trump’ın ideal bir müttefik gibi görünmediğini açıkladı.

Mariani POLITICO’ya verdiği demeçte, “Trump bizi retoriği ile, ki bu büyük bir sorun değil, ama özellikle iktisadi ve siyasi açıdan bir sömürge gibi görüyor,” dedi.

Mariani, partinin ulusal liderlerinin, “yeniden seçilemeyeceği için artık korkacak hiçbir şeyi olmayan, her zaman aşırı ve bazen gülünç olan birinden gelen bu tavrın riskini” gördüklerini ekledi.

Bystron’un bu hafta Washington’da MAGA’cılarla görüşecek AfD politikacıları heyetinin bir parçası olması tesadüf değil. Bystron, kendi ülkelerinde “siyasi zulüm ve sansüre karşı” verdikleri mücadele için destek kazanmak amacıyla Trump yönetimi ile ilişkiler kurmaya çalışan AfD politikacıları arasında yer alıyor.

Bu, Trump yönetiminin üyeleri tarafından açıkça sempatiyle karşılanan bir argüman. Almanya’nın iç istihbarat teşkilatı bu yılın başlarında AfD’yi “aşırıcı” ilan ettiğinde, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio bu hamleyi “gizli tiranlık” olarak nitelendirmişti.

Münih Güvenlik Konferansı sırasında, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Avrupa’daki ana akım politikacılara sağ partileri hükümetten dışlayan “güvenlik duvarlarını” yıkmaları için çağrıda bulunarak katılımcıları şoke etmişti.

POLITICO’ya göre AfD liderleri bu nedenle basit bir hesaplama yaptılar: Trump’ın desteği, partiye daha fazla seçmeni çekmesine yardımcı olacak bir kabul edilebilirlik havası kazandırabilirken, aynı zamanda Almanya Şansölyesi Friedrich Merz ve CDU/CSU’nun AfD ile koalisyon kurmayı reddetmelerini siyasi olarak zorlaştıracak.

Bu, AfD politikacılarının bu hafta siyasi meşruiyet arayışıyla ABD’de olmalarını açıklıyor. Cuma akşamı, AfD parlamento grubunun başkan yardımcısı Markus Frohnmaier, Almanya’da “yeni bir sivil düzen” çağrısı yapan New York Genç Cumhuriyetçiler Kulübünün galasında “onur konuğu” olacak.

Fransa’da, Marine Le Pen’in partisi, 2027’deki cumhurbaşkanlığı seçimleri öncesinde kendini ana akım seçmenlere daha çekici göstermek için daha geniş çaplı bir çabanın parçası olarak AfD ve Trump’tan uzaklaştı. Parti, bu seçimleri kazanma şansının yüksek olduğuna inanıyor.

İmajını temizleme çabasının bir parçası olarak Le Pen, bir dizi skandalın ardından AfD’nin Avrupa Parlamentosu’ndaki Kimlik ve Demokrasi (ID) grubundan çıkarılmasını istemişti.

Aynı zamanda, Ulusal Birlik liderleri, Trump’ın ulusal düzeyde pek de popüler olmadığı için onlara kendi ülkelerinde yardımcı olamayacağını düşünüyor. Partinin destekçileri bile Amerikan başkanını olumsuz görüyor.

2024 Amerikan başkanlık seçimlerinden sonra yayınlanan bir Odoxa anketi, Ulusal Birlik seçmenlerinin yüzde 56’sının Trump’a olumsuz baktığını ortaya koydu. Aynı ankette, tüm partilerin seçmenlerinin yüzde 85’i Trump’ı “agresif”, yüzde 78’i ise “ırkçı” olarak tanımladı.

POLITICO’ya konuşan siyaset bilimci ve Fransız ve uluslararası aşırı sağ hareketler konusunda önde gelen uzman Jean-Yves Camus, Le Pen ile Trump’ı ayıran ideolojik farkları vurguladı; özellikle Le Pen’in refah devleti ve sosyal güvenlik önlemlerini desteklemesi ve sosyal muhafazakarlık ve dine sınırlı ilgisine dikkat çekti.

Camus, “Trumpizm, Fransa’ya aktarılamayacak, belirgin bir Amerikan fenomeni. Normalleşme üzerinde çalışan Marine Le Pen, Trump ile ilişkilendirilmekle ilgilenmiyor. Ve çoğu zaman yabancı güçlere, özellikle Rusya’ya hizmet etmekle suçlandığı için, ‘Trump’ın Fransa’daki ajanı’ olarak damgalanmaktan hiçbir kazanç elde edemez,” dedi.