Bizi Takip Edin

Diplomasi

Ukrayna’nın NATO tavizi barış müzakerelerinin seyrini değiştirmeyebilir

Yayınlanma

Zelenskiy’nin NATO üyeliği hedefinden vazgeçme karşılığında güvenlik garantileri talep etmesi, Batılı uzmanlar tarafından müzakerelerin seyrini değiştirecek büyük bir adım olarak görülmüyor. Reuters’a konuşan analistler, Kiev’in ittifaka katılımının halihazırda gerçekçi bir senaryo olmadığını savunurken, ABD yönetiminin Ukrayna topraklarının yüzde 80’ini korumayı öngören yeni bir plan üzerinde çalıştığı belirtiliyor.

Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy’nin, ülkesinin NATO üyeliği hedefinden vazgeçmesi karşılığında Batılı müttefiklerden güvenlik garantileri talep etmesi, uluslararası güvenlik uzmanları tarafından temkinli karşılandı.

Reuters ajansına konuşan analistler, Kiev yönetiminin bu politika değişikliğinin, Rusya ile yürütülecek muhtemel barış müzakerelerinin gidişatını köklü biçimde etkilemeyeceği görüşünü paylaşıyor.

Zelenskiy, ABD heyetiyle yapacağı görüşme öncesinde, NATO’nun kolektif savunmayı düzenleyen 5. maddesine benzer nitelikte güvenlik garantileri sağlanması şartıyla ittifak üyeliği ısrarından vazgeçebileceklerini açıkladı.

Ukrayna liderinin önerisi, bir üye ülkeye yapılan saldırının tüm ittifaka yapılmış sayılmasını öngören koruma kalkanının, üyelik olmaksızın devreye sokulmasını hedefliyor.

NATO hedefi gerçekçi değil

ABD merkezli düşünce kuruluşu Cato Enstitüsü Savunma ve Dış Politika Araştırmaları Direktörü Justin Logan, Zelenskiy’nin hamlesini stratejik bir manevra olarak nitelendirdi.

Logan, “Bu durum sahayı değiştirmiyor. Sadece makul görünme çabası” değerlendirmesinde bulundu.

Florida Üniversitesi Stratejik Araştırmalar Profesörü Andrew Michta da benzer bir görüşü dile getirerek, Ukrayna’nın NATO üyeliğinin uzun süredir gerçekçi bir seçenek olmadığını vurguladı.

Michta, Kiev’in ittifaka kabul edilmesi konusunu mevcut konjonktürde “önemsiz bir mesele” olarak tanımladı.

“Karşılığında ne alındı?” sorusu

Eski ABD Başkanı Barack Obama döneminde dış politika danışmanlığı yapan ve halihazırda Global Situation Room adlı danışmanlık şirketini yöneten Brett Bruen ise Ukrayna’nın bu adımını “önemli ve kayda değer bir taviz” olarak yorumladı.

Bruen, Zelenskiy’nin halkına verdiği sözden geri adım atmasının siyasi maliyetine dikkat çekti:

“Buradaki asıl mesele, Ukrayna halkına verilen oldukça kesin ve bağlayıcı bir sözden vazgeçilmesi karşılığında Zelenskiy’nin somut olarak ne elde ettiğidir. Kiev yönetiminin sadece sözlere değil, eyleme ihtiyacı var. Trump’ın benzer durumlarda sorumluluktan kolayca kaçmasını engelleyecek bağlayıcı bir mekanizma şart.”

Bruen, ABD’nin seçilmiş başkanı Donald Trump’ın, Ukrayna hava sahasında devriye gezilmesi veya hava sahası ihlallerine karşı askeri yanıt verilmesi gibi taahhütlerde bulunmuş olabileceğini öne sürdü.

Analist ayrıca, çatışmaların yeniden başlaması durumunda Washington’ın askeri yardımları artırma sözü vermiş olabileceğini belirtti.

Lavrov’dan 1990 vurgusu: ‘Biz başka bir Ukrayna’yı tanımıştık’

Berlin’de kritik buluşma

Ukrayna, NATO’ya hızlandırılmış katılım başvurusunu 2022 yılında yapmıştı. Ancak NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Aralık 2025 başında yaptığı açıklamada, ittifak üyeleri arasında bu konuda henüz bir görüş birliği sağlanamadığını duyurdu.

Diplomatik kaynaklara dayanan Axios haber sitesi ve ZN.ua, kasım ayından bu yana tartışılan 20 maddelik barış planının detaylarını paylaştı.

Plana göre, Ukrayna’ya NATO’nun 5. maddesi prensiplerine dayanan ek bir çerçeve anlaşmasıyla güvenlik garantileri sunulması öngörülüyor.

ABD yönetiminden üst düzey bir yetkili, Washington’ın bu garantileri sağlamaya hazır olduğunu bildirdi.

Mevcut teklif, Ukrayna’nın topraklarının yüzde 80’ini muhafaza etmesini ve ülkenin yeniden imarı için kapsamlı yardım almasını içeriyor.

Söz konusu şartlar, Donald Trump’ın temsilcileri ile Ukrayna heyeti arasında bugün Berlin’de yapılan toplantıda masaya yatırıldı.

Diplomasi

UEFA, FIFA’nın özelleştirilmesi halinde Dünya Kupası’nı boykot edecek

Yayınlanma

Avrupa futbolunun yönetim organı olan UEFA, FIFA’nın ticari faaliyetlerinin bir kısmını özelleştirmeye yönelik öneriyi kabul etmesi halinde, oybirliğiyle Dünya Kupası’nı boykot etme kararı aldı.

FIFA salı günü, ticari faaliyetlerini özel bir kuruluşa devretmeyi öngören bir öneri yayınladı.

Bu öneride, ABD Başkanı Donald Trump’ın damadı Jared Kushner’ın kardeşi Josh Kushner’ın CEO’su olduğu Thrive Capital’in baş yatırımcı olarak adı geçti.

UEFA, yaptığı açıklamada, “Dünya Kupası bir yatırım ürünü olarak değerlendirilemez. Hiçbir kısmı asla özel yatırımcılara devredilmemelidir. Dünya Kupası satılık değildir,” demişti.

Teklifin kabul edilmesi için FIFA’nın 211 üye federasyonunun çoğunluğunun desteği gerekiyor.

Fakat teklif Avrupa genelinde yoğun eleştirilere maruz kaldı. UEFA, yalnızca 55 üye federasyondan oluşuyor.

Açıklamada, “FIFA Dünya Kupası futbola aittir. Her zaman da öyle kalacaktır. Avrupa’nın söz hakkı olduğu sürece, Dünya Kupası asla satılık olmayacaktır,” denildi.

Avrupa Birliği Spor Komiseri Glenn Micallef, X’te yaptığı açıklamada, “UEFA’nın bu açıklamasını memnuniyetle karşılıyorum ve tutumunu tam olarak destekliyorum,” dedi ve “Avrupa futbol federasyonlarının yönetişim konusunda öncülük etmesinden gurur duyduğunu” ekledi.

Çarşamba günü komisyon üyesi, “rekabet hukuku hususları” gerekçesiyle FIFA’nın önerisini soruşturma tehdidinde bulunmuştu.

Kadınlar U-20 Dünya Kupası eylül ayında düzenlenecek ve FIFA planlarından vazgeçmezse, bu turnuva Avrupa futbol federasyonlarının boykotu sonuna kadar sürdürme kararlılığının ilk sınavı olabilir.

Kadınlar ve erkekler U-17 Dünya Kupaları da 2026’nın ilerleyen aylarında düzenlenecek.

En son 2023’te İspanya’nın kazandığı tam kadro Kadınlar Dünya Kupası ise 2027’de Brezilya’da gerçekleştirilecek.

POLITICO Çarşamba günü yayınladığı haberde, Avrupa futbolunun yönetim organındaki bir dizi üst düzey yetkilinin, mevcut görev süresi gelecek yıl sona erecek olan FIFA Başkanı Gianni Infantino’ya karşı Katarlı Nasır el-Halifi’yi aday çıkarmayı planladığını bildirmişti.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

ABD, BAE destekli çip üreticisi GlobalFoundries’e fon sağlayacak

Yayınlanma

GlobalFoundries, ABD hükümetinin daha verimli yapay zeka veri merkezlerini desteklemek amacıyla silikon fotonik teknolojisinin araştırma ve geliştirme çalışmalarını güçlendirmek üzere çip üreticisine 300 milyon dolarlık bir hibe vereceğini duyurdu.

Bu hibe, Washington’un Çin ile arasındaki küresel rekabette konumunu güçlendirmeye çalıştığı bir dönemde, ABD Başkanı Donald Trump’ın CHIPS Yasası kapsamındaki araştırma fonlarını kritik yarı iletken teknolojilerine yöneltme çabasının bir parçası.

Yönetim daha önce yarı iletken üretim ekipmanları için 150 milyon dolar ve kuantum bilişim için 2 milyar dolar tahsis etmişti.

Silikon fotonik, çipler arasında veri aktarımı için elektrik sinyalleri yerine ışığı kullanır ve bu sayede yapay zeka sistemleri için daha yüksek bant genişliği ve daha düşük güç tüketimi sağlar.

ABD Ticaret Bakanlığı’ndan sağlanan bu fon, veri aktarım hızlarını ve enerji verimliliğini daha da artırmak amacıyla silikon fotoniği yapay zeka işlemcileriyle doğrudan entegre eden bir teknoloji olan “ortak paketlenmiş optik” alanındaki gelişmeleri desteklemeyi de amaçlıyor.

Silikon fotoniği ve gelişmiş optik paketleme tedarik zincirinin büyük bir kısmı şu anda ABD dışında yoğunlaşmış durumda.

Bu alandaki başlıca üreticiler arasında Tayvanlı TSMC ve İsrailli Tower Semiconductor yer alıyor.

Çarşamba günü açıklanan 300 milyon dolarlık fon, GlobalFoundries’e 2024 yılında Malta (New York) ve Burlington’da (Vermont) fabrikalar kurması için tahsis edilen 1,5 milyar dolarlık önceki fonu tamamlayacak.

Teknoloji Direktörü Gregg Bartlett, Reuters’a verdiği demeçte yeni fonun, GlobalFoundries’in halihazırda ürettiği çiplerin yanı sıra optik bileşenlerin üretimi ve paketlenmesi için bu tesislerde kullanılacak yeni malzemeler ve teknikler üzerine yapılacak araştırmalara destek olacağını söyledi.

Bartlett, “Çıplak silikon yonga plakasından başlayarak, ABD’de kalitesi kanıtlanmış ve test edilmiş bir optik modül sevk edebilme yeteneğine sahip, uçtan uca hizmet sunan tek bir şirketin olması, bizim için benzersiz bir yetkinlik olduğunu düşünüyoruz,” dedi.

GlobalFoundries, veri aktarım hızlarını saniyede 400 gigabite çıkarmayı ve mevcut nesil uygulamalara kıyasla enerji verimliliğini beş katına çıkarmayı hedeflediğini açıkladı.

Abu Dabi varlık fonu Mubadala, GlobalFoundries’in yaklaşık %73’üne sahip. ABD Ticaret Bakanlığı ise ayrı bir anlaşma kapsamında bu çip üreticisinin yaklaşık %1’lik hissesini alacak.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

Kiev’de vurulan İHA fabrikasının ABD’li şirkete ait olduğu bildirildi

Yayınlanma

Rusya’nın Kiev’de imha ettiğini açıkladığı insansız hava aracı fabrikasının ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir şirkete ait olduğu bildirildi. The Guardian gazetesi, Terminal Autonomy adlı firmanın Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla yüksek hassasiyetli İHA’lar ürettiğini aktardı. Şirket, yapay zeka kontrollü mühimmatların cephede aktif olarak kullanıldığını belirtiyor.

Rusya ordusunun Ukrayna’nın başkenti Kiev’de düzenlediği hava saldırılarında imha edilen insansız hava aracı (İHA) fabrikasının, ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir Amerikan şirketine ait olduğu bildirildi.

The Guardian gazetesinin kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Terminal Autonomy adlı şirket, yönlendirme sistemleri parazit ve sinyal kesicilere karşı korumalı olan ve Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla tasarlanan yüksek hassasiyetli İHA’lar üretiyor.

ABD’de 2023 yılında tescil edilen Terminal Autonomy şirketinin internet sitesinde, firmanın yapay zeka ile kontrol edilen dolanan mühimmatlar ve yüksek hassasiyetli mühimmatlar kullandığı, bunların “ön cephede düşman kuvvetlerine karşı halihazırda aktif biçimde uygulandığı” bilgisi yer alıyor.

Rusya Savunma Bakanlığı tesisin hedef alındığını duyurmuştu

Rusya Savunma Bakanlığı, 26 Temmuz’a bağlanan gece Kiev’in güneybatısında İHA montaj ve depolama alanının vurulduğunu açıklamıştı. Bakanlık, Ukraynalı ve Amerikalı uzmanların katılımıyla bu tesiste aylık bin adede kadar İHA üretimi yapıldığını bildirdi.

Bakanlığın açıklamasında, bu tesiste AQ-400 Scythe (“Kosa”) ve AQ-100 Bayonet (“Ştık”) tipi saldırı İHA’ları ile RQ-100 Scout (“Skaut”) tipi keşif İHA’larının üretildiği kaydedildi.

Aynı gece Kiev’de İHA ve yedek parça üretimi yapan “Smart Intelligent Systems” (“Smart intellidjent sistem”) işletmesinin de vurulduğu aktarıldı. Rusya Savunma Bakanlığı, Ukrayna başkenti ile Odessa bölgesindeki Çernomorsk liman altyapı tesislerine grup saldırısı düzenlendiğini duyurdu.

Rusya Savunma Bakanlığı, saldırıların yalnızca Ukrayna’nın askeri ve enerji tesisleri ile bunlarla bağlantılı altyapıya yönelik gerçekleştirildiğini vurguluyor.

Öte yandan Financial Times gazetesi, Ukraynalı yetkililere dayandırdığı haberinde, ABD ve Fransa’nın Rusya topraklarına yönelik İHA saldırılarının planlanmasında Ukrayna’ya istihbarat sağladığını yazmıştı.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English