Bizi Takip Edin

Diplomasi

Tayvan, Trump’ın gümrük vergisi tehdidinin ardından ABD yatırımlarını artırma sözü verdi

Yayınlanma

Tayvan lideri Lai Ching-te, Donald Trump’ın küresel gümrük vergisi tehditlerine ve Ada’nın yarı iletken endüstrisi üzerindeki baskısına yanıt vermek için acele ederken ABD’deki satın alma ve yatırımları artırma sözü verdi.

Lai Ching-te cuma günü, ABD başkanının ABD’nin büyük ticaret açığı verdiği ülkelere “karşılıklı gümrük vergileri” uygulama planlarını açıklamasından birkaç saat sonra gazetecilere verdiği demeçte, “İkili ticareti dengelemek için ABD’ye yatırımı ve ABD’den alımları artıracağız” dedi.

ABD’nin en büyük yedinci ticaret ortağı olan Tayvan’la olan ticaret açığı, son teknoloji yapay zeka çiplerine yönelik artan talep nedeniyle geçen yıl 26.1 milyar dolar artarak 73.9 milyar dolara ulaştı. Çiplerin çoğu dünyanın en büyük çip üreticisi olan Taiwan Semiconductor Manufacturing Company (TSMC) tarafından üretiliyor.

Ancak Lai, Tayvan’ın küresel çip üretimindeki öncü rolünü vurguladı ve Trump’ın yarı iletken işinin “Amerika’ya iade edilmesi” yönündeki taleplerine karşı çıktı. Trump daha önce, Tayvan’ı “çip işini ABD’den çalmakla” suçlamıştı.

‘Küresel yarı iletken demokratik tedarik zinciri girişimi’ önerisi

Lai, “Dünyanın en güçlü yarı iletken [üretim] gücü olarak Tayvan’ın yeni durumlara yanıt verme yeteneğine ve isteğine sahip olduğunu vurgulamak istiyorum” dedi. “Tayvan’ın küresel tedarik zincirindeki vazgeçilmezliğini sağlama” sözü verdi ve ABD’nin daha dayanıklı tedarik zincirleri oluşturmasına yardımcı olmak için bir ‘küresel yarı iletken demokratik tedarik zinciri girişimi’ önerdi.

İlk Trump ve Biden yönetimlerinin ve ABD’li müşterilerinin baskısının ardından TSMC, ilki halihazırda seri üretimde olan Arizona’daki üç üretim tesisine 65 milyar dolar yatırım yapmayı taahhüt etti. Bu tesisler tamamlandığında TSMC’nin toplam kapasitesinin beşte birinden daha azını oluşturacak olsa da, şirketin en büyük denizaşırı yatırımı olacak.

Trump’tan tehditler

Ancak Trump, selefi döneminde verilen sübvansiyon anlaşmalarını bozmakla tehdit etti ki bu TSMC’ye verilen 6 milyar dolardan fazla mali desteği riske atabilecek bir hamle. Trump ayrıca ABD’de çip üretimini çok daha büyük ölçekte yeniden inşa etmek istiyor. Perşembe günü son gümrük vergisi planlarını açıklarken Trump, Tayvan’ın “çip işimizi elimizden aldığı” suçlamalarını tekrarladı. “Bu işi ABD’de geri istiyoruz” dedi ve ‘eğer geri getirmezlerse çok mutlu olmayacağız’ diye ekledi.

Tayvanlı üst düzey bir ulusal güvenlik yetkilisi Taipei’nin TSMC’nin ABD’de yapacağı yatırımları destekleyeceğini söyledi.

Yetkili, “TSMC, değerlendirmelerinin ardından bunun küreselleşmelerine yardımcı olacağını düşünürse, elbette mümkün olan en iyi sonucu müzakere etmek için ABD tarafıyla bu konuyu görüşmeye yardımcı olacağız” dedi. Ancak yetkili, Washington ile yapılacak herhangi bir görüşmenin ortak bir zemin bulması gerektiğini söyledi. “Yüksek teknoloji endüstrimiz ve özellikle TSMC, ulusal güvenliğimiz için çok önemlidir” diye vurguladı.

Tayvan, Donald Trump’ın gümrük vergisi tehdidini savuşturmak için acele ediyor.

Lai, Washington’da iyi niyet kazanmak için bir başka çabayla Tayvan’ın savunma harcamalarını GSYH’nin %2.5’inden %3’ün üzerine çıkarma sözü verdi. Taipei’nin ABD’nin “en güvenilir ticaret ortağı” olduğunu da söyleyen Lai, Trump yönetiminin “geçmişten tamamen farklı strateji ve politikalar” izlediğini ve bunun Tayvan dahil diğer tüm ülkeler için zorluklar yarattığını da sözlerine ekledi.

Diplomasi

ABD, Türkiye’deki bir bankaya “İran bağlantılı” olduğu iddiasıyla yaptırım uyguladı

Yayınlanma

ABD Hazine Bakanlığı, İran’ı boyun eğmeye zorlamak amacıyla gerçekleştirdiği son girişim kapsamında cuma günü Türkiye’deki bir bankaya yaptırım uyguladı.

New York Post ‘un öğrendiğine göre İstanbul merkezli Golden Global Bank’ın, Çin’in İran petrolü karşılığında ödediği büyük meblağları aktardığı ve bu gelirleri Devrim Muhafızları’na (IRGC) aktardığı iddia ediliyor.

Post’a göre bir NATO müttefikindeki finans kurumunu etkileyen bu yaptırımlar, Hazine Bakanı Scott Bessent’in “Ekonomik Dışlama Operasyonu”nun tırmanışa geçtiğini gösteriyor.

Bu operasyon, İran rejimine ağır ekonomik baskı uygulamayı ve bu yolla hükümetin çökmesini veya barış anlaşmasına zorlanmasını hedefliyor.

Bessent, cuma günkü eylemle ilgili olarak, “Finans kurumları, Ekonomik Dışlama Operasyonu konusunda ciddi olduğumuzu zor yoldan öğrenmeye devam ediyor,” dedi.

Bessent şöyle konuştu:

“Artık başka hiçbir bankaya yaptırım uygulanmasını istemiyoruz fakat bu, nihayetinde uluslararası toplumun ne kadar çabuk aklıselime kavuşup katil İran rejimine verdiği desteği keseceğine bağlı.”

“İran yılanının başını toprağa gömene kadar” harekete geçmeye devam edeceklerini söyleyen Bessent, müttefikleri ile birlikte hareket edeceklerini de sözlerine ekledi.

2019 yılında kurulan Golden Global Bank, kendisini “tüm faaliyetlerini faizsiz finans ilkelerine uygun olarak yürüten Türkiye’nin ilk yatırım bankası” olarak tanıtıyor.

Finansal bilgi sitesi TheBanks.EU’ya göre, banka Türkiye’nin en büyük 35. bankası ve pazar payı çok çok az.

Site, Golden Global’in 517 milyon dolarlık varlığı kontrol ettiğini belirtiyor.

Terör ve Finansal İstihbaratdan Sorumlu Hazine Müsteşar Vekili Gene Lange, “Bu banka yıllardır uyarılıyordu,” dedi ve şöyle devam etti:

“Bu kuruluşları defalarca uyardık ve bugünkü eylem, bu uyarıların sonuçları olduğunu açıkça ortaya koyuyor. Bu, diğer herkese yönelik bir mesajdır: Bakan, ‘Ekonomik Dışlama Operasyonu’nu duyuran basın toplantısında söylediği her kelimenin arkasında duruyor.”

Golden Global kendini profesyonel bir kuruluş olarak tanıtıyor olsa da, ABD Hazine Bakanlığı, bu bankanın İran’ın gizli “rahbar” döviz ağının bir parçası olarak kurulduğunu ileri sürdü.

Bu ağ, “Çin’den Türkiye’ye petrol gelirlerini aktaran ve bu gelirlerin daha sonra nakit ve altına dönüştürülebilmesini sağlayan” paravan kuruluşlardan oluşuyor; bu bulgu, alınan önlemi açıklayan bir belgede yer alıyor.

Bakanlık, bankanın ve bağlı kuruluşlarının “İslam Devrim Muhafızları-Kudüs Gücü (IRGC-QF) için on milyonlarca dolar değerinde işlemleri kolaylaştırdığını ve İran rejimine, fonlarını uluslararası alanda hareket ettirmesine olanak tanıyan önemli muhabir bankacılık erişimi sağladığını” belirtti.

ABD Hazine Bakanlığı’na göre, yaptırımlar Golden Global’i uluslararası finans sisteminden koparmış ve Türkiye’deki “İran rejiminin hayati önem taşıyan finansal yaşam hatlarını kesmiş” durumda.

New York Post’a göre Türk hükümetinin bankanın varlıklarına el koymak için gerekli adımları atıp atmadığı hemen anlaşılamadı.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Başkan Trump ile bu yaptırım hakkında görüşüp görüşmediği belli değil.

“Ekonomik Dışlama Operasyonu” kapsamında Hazine Bakanlığı’nın aldığı diğer önlemler, İranlı müşterilere hizmet verdiği iddia edilen Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki finans kurumlarını hedef almıştı.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

Ukrayna hava savunması jet motorlu İHA’lara karşı zorlanıyor

Yayınlanma

New York Times gazetesinin haberinde Ukrayna’nın geliştirdiği hava savunma unsurlarının jet motorlu insansız hava araçlarına karşı düşük etkinlik gösterdiği bildirildi. Yüksek hız hedeflerin tespit ve imha süresini daraltırken Kiev yönetimi bu araçlara ilişkin kesin önleme oranlarını paylaşmadı.

The New York Times’ın haberine göre Ukrayna tarafından geliştirilen hava savunma sistemleri, jet motorlu insansız hava araçlarına (İHA) karşı düşük etkinlik gösteriyor.

Haberde Ukraynalı yetkililerin bu tür hedeflere yönelik kesin önleme oranını açıklamaktan kaçındığı, ancak başarı düzeyinin daha önceki modellere kıyasla daha düşük olduğunu kabul ettiği aktarıldı.

Jet motorlu İHA’ların ulaştığı yüksek hız, hava savunma unsurlarının hedefi tespit etmesi ve imha sürecini başlatması için gereken süreyi ciddi oranda daraltıyor.

Amerikan gazetesinin değerlendirmesinde makineli tüfekler ile kısa menzilli önleme füzeleriyle donatılmış mobil timlerin jet motorlu araçlara karşı yeterince etkili olamadığı kaydedildi.

Ukrayna Hava Kuvvetleri Sözcüsü Yuriy İgnat füzelerin yüksek maliyetine işaret ederek “Stoklarımız yetersiz” açıklamasında bulundu.

Ukrayna Cumhurbaşkanının teknoloji danışmanı Sergey Beskrestnov ağustos ayı sonunda Radio NV’ye verdiği mülakatta yerli üreticilerin jet motorlu hedeflerle mücadele amacıyla söz verdiği reaktif önleme dronlarını henüz geliştiremediğini ifade etti.

Kış aylarında üreticilerin bu araçları birkaç hafta içinde teslim etmeyi öngördüğünü hatırlatan Beskrestnov, aradan aylar geçmesine rağmen etkili bir sonuca ulaşılamadığını kaydetti.

Beskrestnov durumu “Ne yazık ki bu zorluk tahmin edilenden çok daha çetin çıktı. Birçok ay geride kaldı ancak elimizde halen böyle bir imkan yok” sözleriyle aktardı.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin daha önceki konuşmalarında insansız hava araçları alanındaki teknolojilerin geliştirilmeye devam etmesi gerektiğini dile getirmişti.

Putin mayıs ayında yaptığı açıklamada araçların etkinliğinin arttığını ve yeni sistemlerin verilen görevleri çok daha başarılı yerine getirdiğini söylemişti.

Rusya’da Ukrayna’daki savaşın tecrübeleri dikkate alınarak Kasım 2025’te İnsansız Sistem Kuvvetleri kuruldu. Aynı yılın eylül ayında Rusya Savunma Bakanı Andrey Belousov insansız hava araçlarının ateş görevlerinin yüzde 80’e varan kısmını icra ettiğini duyurdu.

Ağustos 2026’da Rusya İnsansız Sistem Kuvvetleri Komutanlığı görevine Korgeneral Denis Lyamin getirildi. Lyamin bu atamadan önce Merkez Askeri Grubu Karargah Komutanlığı görevini yürütüyordu.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

Huckabee: Yerleşimcilerin eylemleri, İsrail’in ulus olarak imajına zarar veriyor

Yayınlanma

ABD’nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee, Batı Şeria genelinde Filistinlilere yönelik yerleşimci şiddetinin, İsrail’in “dünya çapındaki itibarına” zarar verdiğini söyledi.

Huckabee, KAN’a bağlı radyo istasyonuna verdiği röportajda, “Bu durum sadece tüm halkın, yani Yahudiye ve Samiriye’de yasal, güvenli ve açıkçası son derece sorumlu bir şekilde yaşayan İsraillilerin itibarını zedelemekle kalmıyor, aynı zamanda bir ulus ve halk olarak İsrail’in imajına da ciddi zarar veriyor,” dedi.

İsrail’de ABD elçiliği yapan ilk evanjelik Hıristiyan olan ve siyonizme verdiği büyük destekle tanınan Huckabee, “[Ve] bunu talihsiz buluyorum çünkü şu anda İsrail’in elde edebileceği tüm dostlara ihtiyacı var,” diye ekledi ve şöyle devam etti:

“[İsrail’in] Artık daha fazla düşmana ihtiyacı yok. Ve küçücük bir azınlığın eylemleri, saygı ve takdir edilmeyi hak eden insanların itibarını lekeliyor.”

İran’a karşı savaşın geleceği sorulduğunda Huckabee, “İranlılar askeri açıdan inanılmaz derecede zayıf bir konumdalar ve iktisadi açıdan da kesinlikle zayıflamış durumdalar. Başkanın hem askeri hem de ekonomik alanda attığı adımlar, onları çok zor bir duruma soktu. Her şey yolundaymış gibi davranabilirler ama durumlarına dürüstçe bakan hiç kimsenin buna inandığını sanmıyorum,” dedi.

Huckabee, Batı Şeria’daki Kasra köyünde 1 hafta boyunca Filistinlileri abluka altına alan yasa dışı yerleşimcilere sert çıkarak tüm dünyayı şaşırtmıştı.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English