Bizi Takip Edin

Amerika

ABD ekonomisi yüzde 2,9 büyüdü, ekonomistler ‘sevinmeyin’ diye uyardı

Yayınlanma

ABD ekonomisi, 2022 yılının 4. çeyreğinde yüzde 2,9 büyümesine rağmen, birçok ekonomist bir yavaşlamanın yaklaştığını söylüyor.

2022’de yüzde 2,1 büyüyen ABD ekonomisi, ülkenin durgunluğun eşiğinde olabileceği yönündeki uyarılara rağmen altı aylık istikrarlı bir büyüme kaydetti.

Ülke ekonomisi, Ekim ve Aralık ayları arasında art arda bir çeyrek daha istikrarlı büyüme kaydetti ve ekonomik aktivite yıllık yüzde 2,9 oranında arttı. Yine de Ekonomik Analiz Bürosu Perşembe günü yaptığı açıklamada, rakamın bir önceki çeyrekteki yüzde 3,2’lik büyümeden bir soğuma olduğunu söyledi.

The Washington Post analizine göre, son rakamlar, “ABD Merkez Bankası’nın enflasyonu kontrol etmeye yönelik agresif çabaları tarafından yumuşatılmış, dirençli ancak yavaşlayan bir ekonomiye” işaret ediyor. ABD Merkez Bankası faiz oranlarını geçen yıl yedi kez artırmıştı.

Açıklanan bu oran artışlarının bir kısmının caydırıcı bir etkiye sahip olsa da – en önemlisi konut piyasasında – ekonomistler, enflasyonun normale dönmesinin aylar alabileceğini söylüyor. Birçok büyük banka bu yıl ekonomik bir gerileme öngörüyor.

‘Ekonomi düzlüğe çıkmadı’

SMBC Nikko Securities America’nın baş ekonomisti Joseph LaVorgna Washington Post’a yaptığı değerlendirmede, büyüme görülse de bunun ekonominin düzlüğe çıktığı anlamına geleceğini düşünmenin doğru olmadığını söyledi.

Yıl ortasında bir resesyon bekleyen Joseph LaVorgna, “Hepsi aynı yönü gösteren birçok değişken var: Bir konut durgunluğu var. Üretim durgunluğa yaklaşıyor gibi görünüyor. Geçici işe almada zayıflık görüyoruz. Ve Fed’in tüm faiz artırımlarının tüm etkilerini hissettiğimiz şüpheli” dedi.

2022’nin son çeyreğinde, sağlık ve kamu hizmetleri gibi hizmetlere yönelik devam eden tüketici harcamaları, ABD ekonomisinde üretilen mal ve hizmetleri özetleyen GSYİH okumasının yükselmesine yardımcı oldu. Federal hükümet harcamalarındaki artış da bu yükselmeye katkıda bulundu. Ancak hızla soğuyan konut piyasası, özellikle müstakil evlerin inşaatındaki düşüş ve ihracattaki düşüş ekonomiyi aşağı çekti. Tüketici harcamaları darbe aldı. İşten çıkarma duyuruları oldukça sarsıcı oldu.

İşten çıkarmalar ve konut piyasası krizi

Microsoft, Amazon ve Salesforce dahil olmak üzere ülkenin en büyük teknoloji firmaları son haftalarda binlerce işten çıkarma duyurdu. Bu kesintiler henüz daha geniş istihdam piyasasına yansımamış olsa da ekonomistler, yavaşlayan işgücü piyasasının ailelerin alımları geri çekmeye başlamasına yol açabileceğinden ve bunun da ekonomiyi daha da köreltebileceğinden endişe ediyor.

The Washington Post’a konuşan ekonomistler, halihazırda serbest düşüşte olan konut piyasasının, işten çıkarılan işçilerin yeni iş bulamamaları ve evlerini satmak zorunda kalmaları halinde ek bir kargaşayla karşı karşıya kalabileceğini söyledi. Genel konut yatırımları 2022’de yaklaşık yüzde 20 düştü ve yeni ev inşaatı 2009’dan bu yana ilk yıllık düşüşünü kaydetti.

Bu arada, Ulusal Emlakçılar Birliği’ne göre ev satışları, yüksek borçlanma maliyetlerinin bir sonucu olarak 11 ay boyunca düştü. Ortalama ipotek oranları geçen yıl iki kattan fazla artarak yüzde 3’ten yüzde 7’ye çıktı ve bu da ev sahibi olmayı müstakbel alıcılar için önemli ölçüde daha pahalı hale getirdi.

Sonbaharda 50 çalışanından 10’unu işten çıkaran CEO Marc Russo, “Ülkedeki en hızlı pazarlardan biriydik – insanlar evlerini satmamız için bize yalvarıyordu – ve sonra aniden durdu. Faiz oranlarının sekiz ay içinde üç katına çıkacağını kimse tahmin edemezdi” dedi.

En son gayri safi yurtiçi hasıla okuması, iki yıllık şiddetli dalgalanmaların ardından salgın öncesi büyüme oranlarına dönüşü işaret ediyor. ABD ekonomisi, bir önceki yıl yüzde 3,4 küçüldükten sonra 2021’de yüzde 5,7 gibi büyük bir büyüme kaydetti.

Daha genel olarak ise, ABD ekonomisi her yıl yüzde 1,5 ile yüzde 2,9 arasında büyüdü. 2022 büyümesi tam anlamıyla bu aralıkta yer alsa da ekonomistler, bu ortalamanın gerisinde kalan dalgalı rakamların (iki çeyrek daralma ve ardından iki çeyrek genişleme) olumlu bir gidişatı yansıtmadığını söylüyor.

Amerika

ABD Senatosu, dijital dolar yasağını içeren tasarıyı kabul etti

Yayınlanma

ABD Senatosu, Fed’in 31 Aralık 2030’a kadar merkez bankası dijital para birimi (CBDC) niteliğinde bir dijital dolar çıkarmasını yasaklayan düzenlemeyi kabul etti. 85’e karşı 5 oyla geçen hüküm, 21st Century ROAD to Housing Act tasarısına Cumhuriyetçilerin girişimiyle eklendi. Düzenlemenin yürürlüğe girmesi için Temsilciler Meclisi’nin de onayı ve Başkan Trump’ın imzası gerekiyor.

ABD Senatosu, Merkez Bankası’nın (Fed) merkez bankası dijital para birimi (CBDC) olarak dijital dolar veya CBDC’ye “esaslı ölçüde benzer” herhangi bir dijital varlık çıkarmasını 31 Aralık 2030’a kadar yasaklayan 21st Century ROAD to Housing Act tasarısını kabul etti.

Tasarı Senato’da 85’e karşı 5 oyla geçti.

CBDC, nakit ve kaydi paranın yanında ulusal para biriminin üçüncü biçimi olarak tanımlanıyor. Bu tür dijital para birimlerinin ihracı ve kontrolü doğrudan merkez bankaları tarafından yürütülüyor.

Bazı CBDC projelerinde kripto para ve blokzincir teknolojilerinden yararlanılsa ve dijital para birimleri kriptografik tokenlar şeklinde ihraç edilse de, bu varlıklar merkezi bir ihraççıya sahip olmaları nedeniyle kripto para olarak değerlendirilmiyor.

Dünyada birçok ülke kendi CBDC projelerini geliştiriyor veya test ediyor.

Çin, dijital yuanı 2020 yılından bu yana deneme programları kapsamında test ederken, Rusya’da dijital rublenin geniş çaplı kullanımına 1 Eylül’de başlanması planlanıyor.

Esasen emlak piyasasına ilişkin düzenlemeler içeren 21st Century ROAD to Housing Act tasarısındaki CBDC yasağı hükmü, Cumhuriyetçilerin girişimiyle metne eklendi.

Tasarının şimdi Temsilciler Meclisi’nde oylanması, ardından da Başkan Donald Trump’ın imzasına sunulması gerekiyor.

Trump yönetimi daha önce de dijital doların hayata geçirilmesine karşı çıkarken, sabit kripto para birimlerini destekleyen bir çizgi izledi.

ABD’de GENIUS Act adlı sabit kripto para yasasının kabul edilmesinin ardından Hazine Bakanı Scott Bessent, ABD devlet tahvilleriyle desteklenen sabit kripto para birimlerinin Amerikan kamu borcuna yönelik yeni bir talep kaynağı oluşturacağını ve doların dijital ödemelerdeki konumunu güçlendireceğini söyledi.

Fed de dijital dolar fikrinden bir yıldan uzun süre önce uzaklaşmıştı.

Kurumun eski başkanı Jerome Powell, görev süresi boyunca ABD’de merkez bankası dijital para biriminin hayata geçirilmeyeceğini açıklamıştı. Powell’ın yerine gelen mevcut Fed Başkanı Kevin Warsh da CBDC karşıtı bir tutum sergiliyor.

Avrupa Birliği ise dolar bazlı sabit kripto para birimlerinin yaygınlaşmasına karşılık dijital euro projesini bir CBDC olarak destekliyor. Birlik, pazarını korumaya yönelik adımlar da attı.

Bu yıl yürürlüğe giren MiCA kripto varlık düzenlemeleri, Avrupa’daki kripto para borsalarında işlem gören tüm sabit kripto para birimlerinin, özel lisans almış ve AB içinde faaliyet gösteren ihraççılar tarafından çıkarılmasını şart koşuyor.

Toplam piyasa değeri 317 milyar dolar olan sabit kripto para piyasasının yüzde 90’dan fazlasını dolar bazlı ürünler oluşturuyor.

En büyük sabit kripto para birimleri, 186 milyar dolarlık piyasa değerine sahip Tether’in USDT’si ile 74 milyar dolarlık piyasa değerine sahip Circle’ın USDC’si olarak öne çıkıyor.

Trump ailesiyle bağlantılı kripto para projesi World Liberty Financial tarafından yaklaşık bir yıl önce piyasaya sürülen USD1 adlı sabit kripto para birimi ise yaklaşık 4,5 milyar dolarlık piyasa değeriyle kategorisinde dördüncü sırada yer alıyor.

USD1 arzının yaklaşık yüzde 75’i Binance’te tutuluyor.

Okumaya Devam Et

Amerika

Google yapay zeka için A24 stüdyosuna ortak oluyor

Yayınlanma

Google, yapay zeka alanında iş birliği geliştirmek amacıyla bağımsız film stüdyosu A24’e yaklaşık 75 milyon dolar yatırım yapmaya hazırlanıyor. The Wall Street Journal gazetesinin kaynaklara dayandırdığı habere göre ortaklık kapsamında sinema sektörüne yönelik yeni yapay zeka araçlarının geliştirilmesi hedefleniyor.

The Wall Street Journal gazetesinin konuya aşina kaynaklara dayandırdığı haberine göre Google, yapay zeka alanındaki ortaklık kapsamında bağımsız film stüdyosu A24’e yaklaşık 75 milyon dolar yatırım yapacak.

Gazete, bu adımın teknoloji devinin bir sinema stüdyosundan ilk kez hisse satın aldığı örnek olduğunu kaydetti.

Google bünyesindeki yapay zeka birimi DeepMind ile A24, filmlerin üretimi ve dağıtımı için yeni araçlar geliştirmeyi planlıyor.

A24 stüdyosunun teknoloji ve inovasyon alanındaki çalışmalarını yürüten ortağı Scott Belsky, geliştiricilerin yapay zekayı film üretimini hızlandırmak ve maliyetleri düşürmek amacıyla öne çıkardığını, ancak bu durumun sinemacılar arasında memnuniyetsizlik yarattığını ifade etti.

Sürece ilişkin değerlendirmede bulunan Belsky, “Yaratıcı kontrolü koruyan ve risk alma isteğini teşvik eden daha etkili yapay zeka uygulama yöntemlerinin olduğuna inanıyoruz” dedi.

Yeni araçların, kullanıcı taleplerine göre doğrudan içerik üreten üretken yapay zekadan farklı olacağını belirten Belsky, Google’ın A24 stüdyosunun film ve televizyon arşivine erişim hakkı elde etmeyeceğini kaydetti.

DeepMind Başkan Yardımcısı Eli Collins ise ortaklığa ilişkin, “Teknolojinin, alanındaki en iyi uzmanların ellerine ulaştığı anlarda büyük ilerlemelerin kaydedileceğine inanıyoruz.” açıklamasında bulundu.

ABD merkezli bağımsız bir sinema şirketi olan A24 stüdyosu, özellikle yazar ve festival filmleri üzerine odaklanmasıyla tanınıyor. Yakın zamanda “Gerçekliğin Sahne Arkası” (Y2K) ve “Marty Supreme” filmlerini izleyiciyle buluşturan stüdyonun portföyünde, yedi Oscar ödülü kazanan “Her Şey Her Yerde Aynı Anda” (Everything Everywhere All at Once) yapımının yanı sıra “Yeşil Şövalye” (The Green Knight), “Deniz Feneri” (The Lighthouse), “Cadı” (The Witch), “Ritüel” (Midsommar), “Geçmiş Yaşamlar” (Past Lives), “Demir Pençe” (The Iron Claw), “When You Finish Saving the World” ve “İç Savaş” (Civil War) gibi filmler yer alıyor.

Okumaya Devam Et

Amerika

SpaceX, 6,3 milyar dolarlık bilgi işlem gücü anlaşması imzaladı

Yayınlanma

SpaceX, açık kaynaklı yapay zeka girişimi Reflection AI ile önemli bir bilgi işlem gücü anlaşması imzaladı.

Anlaşma kapsamında Reflection, gelişmiş modelleri eğitmek ve çalıştırmak için kullanılan en üst düzey yapay zeka çipleri olan Nvidia GB300’lere anında erişim elde edecek.

CNBC’nin incelediği belgelere göre, 1 Temmuz 2026’dan itibaren 2029 yılına kadar SpaceX’e aylık 150 milyon dolar ödeme yapmayı kabul etti.

Anlaşma süresi sonuna kadar devam ederse, ödemelerin toplam tutarı yaklaşık 6,3 milyar dolara ulaşacak.

Her iki şirket de ilk üç ayın ardından 90 gün önceden bildirimde bulunarak sözleşmeyi feshedebilir.

Anlaşma, SpaceX’in rekor kıran halka arzının ardından devasa veri merkezi altyapısını nasıl kullandığını gösteriyor.

Şirket, Colossus’u kısmen ChatGPT’nin rakibi olan Grok’a güç sağlamak amacıyla kurmuştu. 

Şimdi ise SpaceX, bu altyapıyı dışardaki yapay zeka şirketlerine hesaplama gücü kapasitesi satmak için de kullanıyor.

SpaceX, daha önce Anthropic, Google ve Cursor ile hesaplama gücü konusunda anlaşmalar imzalamıştı. Musk’ın şirketi şu anda Cursor’u satın alma sürecinde.

Reflection, bu listeye stratejik açıdan farklı bir müşteri daha ekliyor: Hükümetlerin ve işletmelerin kapalı yapay zeka sistemlerine olan bağımlılığını yeniden değerlendirdiği bir dönemde, açık kaynaklı modellere odaklanan bir yapay zeka laboratuvarı.

Zamanlama dikkat çekici. Anthropic’in Fable ve Mythos’a erişimi kesmesinin ardından açık kaynaklı yapay zeka ivme kazandı.

Bu durum, kritik işler için kapalı model sağlayıcılarına güvenmenin riskleri konusunda soru işaretleri yarattı.

Bu olay, açık model şirketlerine, müşterilerin modelleri daha fazla kontrol sahibi olarak inceleyebilmesi, özelleştirebilmesi ve çalıştırabilmesi gerektiği yönünde daha güçlü bir argüman sağladı.

Reflection, son değerlemesi 25 milyar dolar olan bu girişim olarak, OpenAI, Anthropic ve Google’ın öncü sistemleriyle rekabet edebilecek Amerikan açık kaynaklı yapay zeka modelleri geliştirmeye çalışırken, hükümetlere ve işletmelere kapalı sistemlere kıyasla daha fazla esneklik sunma hedefiyle bu yaklaşımı doğrudan benimsedi.

Reflection sözcüsü yaptığı açıklamada, “Son zamanlarda yaşanan olaylar, açık kaynağın yapay zeka ekosistemi için ne kadar önemli olduğunu ortaya koyuyor; giderek daha fazla ülke ve işletme, yalnızca kapalı modellere bağımlı olmanın getirdiği riskleri ve maliyetleri fark ediyor,” dedi.

Reflection, bu anlaşmanın kendisine “Amerikan açık zekası” olarak adlandırdığı şeyi hızlandırmak için ek hesaplama gücü, yani hesaplama kapasitesi sağladığını belirtti.

Girişim henüz halka açık bir öncü açık kaynaklı model yayınlamadı fakat hükümet ve ulusal güvenlik müşterileriyle ivme kazanmaya devam ediyor.

Şirket, Enerji Bakanlığı’nın Genesis Misyonu ile birlikte çalışıyor ve Pentagon’un daha geniş kapsamlı yapay zeka çabalarının bir parçası.

SpaceX için bu anlaşma, hesaplama gücünün yapay zeka yarışında stratejik bir değer haline geldiğinin bir başka işareti.

Gelişmiş Nvidia çiplerine erişim, öncü modelleri eğitmeye ve kullanmaya çalışan şirketler için hâlâ en büyük kısıtlamalardan biri olmaya devam ediyor.

Colossus’u dış müşterilere açarak şirket, kıt grafik işlem birimi kapasitesini satmak için yarışan bulut sağlayıcıları ve yapay zeka altyapı şirketlerinin yanına konumlanıyor.

Bu aynı zamanda SpaceX’e, büyüyen yapay zeka altyapısı anlatısını haklı çıkarmak için başka bir yol sunuyor.

Yatırımcılar, SpaceX’in roketler ve Starlink’in ötesine geçerek yapay zeka, veri merkezleri ve hesaplama hizmetlerine genişleyip genişleyemeyeceğini izliyor.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English